De 92-jarige Amerikaanse rechter Alvin Hellerstein zal de strafzaak tegen de opgepakte Venezolaanse leider Nicolás Maduro behandelen. Hij trok zich in eerdere zaken niets aan van de macht van president Trump.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Een ding is zeker: met de 92-jarige Alvin Hellerstein heeft een van de meest opzienbarende rechtszaken van dit moment een opmerkelijke rechter gekregen.
Anonieme oud-collega’s omschrijven de hoogbejaarde New Yorkse rechter tegen nieuwsplatform Politico als eigengereid en niet gemakkelijk te beïnvloeden. ‘Hij is gewoon ouderwets en doet alles op zijn eigen manier. Het kan hem geen bal schelen wat anderen van hem vinden’, aldus een bron.
Het zijn eigenschappen die Hellerstein in de zaak tegen de Venezolaanse president Nicolás Maduro goed van pas kunnen komen. Maduro zou betrokken zijn bij grootschalige corruptie en drugshandel. Daarmee zou hij een bedreiging vormen voor de Amerikaanse samenleving. De beschuldigingen dateren al uit de eerste termijn van Donald Trump.
De Amerikaanse president bemoeit zich voortdurend met het justitiële apparaat en probeert kritische rechters en advocaten weg te werken. Te verwachten valt dus dat hij ook druk zal uitoefenen op Hellerstein. Die is het gewend om in het oog van de orkaan te opereren. Zo behandelde hij eerder civiele claims van slachtoffers van de aanslagen op de Twin Towers.
Hellerstein hanteerde daarbij volgens betrokkenen een onorthodoxe werkwijze. Hij bemoeide zich actief met de onderhandelingen over de schikkingen. Ook eiste hij de openbaarmaking van gevoelige overheidsdocumenten over de aanslag.
Die aanpak kwam hem op kritiek te staan. Advocaat Donald Migloriori, gespecialiseerd in het voeren van schadeclaims, zei destijds: ‘Het is erg frustrerend voor advocaten. Hij laat zich leiden door een concept van rechtvaardigheid dat niet in de wet is vastgelegd.’
Daarmee doelde de advocaat op Hellersteins afwijzing van een overeengekomen schikking van 657 miljoen dollar. De rechter vond die niet hoog genoeg.
In een andere zaak die Hellerstein voorzat, in 2015, stond de Amerikaanse overheid in de beklaagdenbank. Hij oordeelde dat het Pentagon beelden moest vrijgeven van Amerikaanse militairen die gevangenen mishandelen tijdens de oorlogen in Afghanistan en Irak.
Hellerstein werd in 1933 geboren in het New Yorkse stadsdeel The Bronx. Hij groeide op in een welvarend orthodox-joods gezin en studeerde rechten aan de Columbia-universiteit. Zijn joodse opvoeding had een grote invloed op zijn werk als rechter. Dat schreef Hellerstein in 2013 in een wetenschappelijke artikel getiteld: ‘De invloed van een joodse opvoeding en joodse waarden op een joodse rechter.’
Daarin probeert hij duidelijk te maken dat het oordeel van een rechter niet los kan worden gezien van zijn opvoeding, ook al schrijft de Amerikaanse grondwet voor dat een rechter niet beïnvloed mag worden door zijn achtergrond. Hellerstein komt tot de conclusie dat zijn opvoeding en religie een ‘ethisch kompas’ bieden voor de manier waarop hij wetten interpreteert, maar dat de Amerikaanse grondwet altijd de boventoon voert.
Die grondwet, die rechters onder meer voorschrijft rechtvaardige oordelen te vellen, toont volgens Hellerstein gelijkenissen met joodse geschriften. De rechter noemt een religieuze tekst: ‘Tsedek, tsedek, tirdof’. Dat is Hebreeuws voor: ‘Gerechtigheid, gerechtigheid zult gij nastreven’. Die tekst heeft hij in zijn kantoor aan de muur hangen.
Hellerstein heeft al verschillende keren laten zien dat hij ongevoelig is voor de macht van president Trump. Zo bepaalde hij dat de regering ongedocumenteerde migranten, onder wie Venezolanen, niet zomaar mag deporteren op basis van een antieke oorlogswet. Hellerstein wees bovendien een verzoek van Trump af om een strafzaak tegen hem over te dragen aan een federale rechtbank. Die ging over het betalen van zwijggeld aan een pornoster.
Vanwege de hoge leeftijd van Hellerstein maken sommige juridische analisten zich zorgen over zijn bekwaamheid. In een opiniestuk in The New York Times beargumenteert columnist Jeffrey Toobin waarom Hellerstein te oud is voor de Madurozaak. In het stuk beweert een ingewijde dat Hellerstein ’s middags vaak in slaap valt.
Hellerstein kreeg in 2011 de titel ‘senior judge’. Dat betekent dat hij ervoor had kunnen kiezen om (gedeeltelijk) met pensioen te gaan. Federale rechters in de VS worden echter voor het leven benoemd: ze kunnen doorwerken zolang ze willen.
Voormalige aanklager Naema Rahmani zei tegen persbureau Reuters dat het mogelijk is dat Hellerstein ‘niet in staat is om de zaak tot het einde af te handelen’, aangezien die jaren in beslag kan nemen. ‘De praktische realiteit is dat deze zaak nog wel even zal duren.’
Tijdens de voorgeleiding van Maduro en zijn vrouw, afgelopen maandag, zei hun advocaat ‘volumineuze en ingewikkelde juridische procedures’ te verwachten.
Toch sprong ook de strakke regie van Hellerstein in het oog. De Venezolaanse leider probeerde verschillende keren met een monoloog te reageren op vragen van de rechter, maar hij kapte Maduro steeds kordaat af. ‘Er komt nog een tijd en plaats voor uw hele verhaal.’
- Hellerstein heeft in 2024 een rechtszaak geseponeerd tegen Tesla-baas Elon Musk. De techondernemer werd beschuldigd van koersmanipulatie van zijn digitale munt Dogecoin. Musk zou dat hebben gedaan door tweets over de munt te publiceren, wat Hellerstein onaannemelijk vond.
- Hellerstein werkte niet lang na de afronding van zijn studie een aantal jaar bij het Amerikaanse leger. Hij was tussen 1957 en 1960 officier bij de juridische dienst van het leger. Daar zou hij hebben geleerd routinematig te werk te gaan.
- Charlie Javice, een van de grootste oplichters in de VS, werd in september door Hellerstein veroordeeld tot zeven jaar cel. Javice verkocht haar start-up, die het regelen van studiefinanciering makkelijker moest maken, voor 175 miljoen euro aan bank JPMorgen Chase. Het klantenbestand bleek verzonnen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant