In deze rubriek schrijft politiek verslaggever Edo van der Goot wekelijks over wat hem opvalt in Den Haag. Deze week: de partijlobby van oudgedienden.
Formeren is faseren, zei Herman Tjeenk Willink. Formeren is dineren, zei Alexander Pechtold. Formeren is ook de geesten van het grote publiek rijp maken, zodat de boodschap van politici straks minder hard aankomt. Dat laatste bekt alleen niet zo lekker.
Toch gebeurt dit regelmatig. Niet door de partijleiders zelf. Zoiets laat je opknappen door degenen die wat verder van de dagelijkse politiek, maar nog steeds dicht bij de partij staan.
Kijk naar hoe de geesten bij de achterban van D66 en CDA er het afgelopen weekend rijp voor werden gemaakt dat de VVD bij de volgende onderhandelingsronde aansluit. Dat kon het best worden verteld door gerespecteerde gezichten binnen die partijen.
"De VVD is altijd een bestuurderspartij geweest", zei CDA'er Cees Veerman in Buitenhof. Roger van Boxtel (D66) vulde aan: "Je moet geen zinloos gevecht aangaan. Dat is de prijs die de verkiezingswinnaar betaalt. Je moet ook incasseren."
Het is een bekend recept van partijstrategen. Trek een blik partijprominenten open en zorg ervoor dat zij jouw boodschap uitdragen. Het liefst met een tandje erbij, zodat de kern niet kan worden gemist door de kijkers.
VVD'er Henk Kamp is daar misschien het bekendste voorbeeld van. Als zijn partij in de problemen zit, wanneer er campagne wordt gevoerd of als de formatie is begonnen, zie en hoor je hem regelmatig het VVD-standpunt vertolken in de media.
Het is een soort openbare minionderhandeling vanaf de zijlijn. Grappig genoeg noemde uitgerekend Kamp de openbaarheid van de huidige formatie - met het publieke document van D66 en CDA - vorige week nog "ongelukkig".
Denk ook aan types als Wouter Bos (PvdA), Ferd Grapperhaus (CDA) en Annemarie Jorritsma (VVD), die op belangrijke momenten ook voor de camera's verschijnen.
Zij volgen niet braaf orders op. "Vaak is die generatie niet helemaal aan te sturen", zei D66-campagneleider Robert van Asten grappend net na de verkiezingen. "Je belt, je geeft achtergrondinformatie en ze doen er iets heel anders mee", vulde VVD-campagneleider Silvio Erkens aan.
Met het inzetten van partijsoldaten is natuurlijk niets mis. Realiseer je alleen wel goed dat het vaak om partijlobby gaat wanneer je oud-politici ziet.
Er zijn uitzonderingen. Zo worden Rob Oudkerk, Ronald Plasterk en Jacques Monasch in de media weleens als PvdA'ers neergezet. Of zij doen dit zelf. Natuurlijk zijn zij Kamerlid en wethouder namens de partij geweest. Maar de drie mannen hebben inmiddels hun lidmaatschap opgezegd of zeggen dit te overwegen. In de huidige partij spelen zij geen rol van betekenis meer.
Maar dat onderscheid is voor buitenstaanders lastig te maken. Niet iedereen draagt een groot bord bij zich waardoor de intenties direct helder zijn. Zoals lobbyist voor de bouwsector Arno Visser onlangs deed, zoals je op de foto hieronder kunt zien.
Er is wel een manier om erachter te komen of iemand namens een partij spreekt of niet. Stel jezelf de aloude vraag: welke partij heeft er belang bij dat dit wordt gezegd?
Als het antwoord niet de partij van de persoon in kwestie is, dan weet je dat hier geen stalorders mee gemoeid zijn. Als je er überhaupt niet uitkomt wiens belang er wordt gediend, zitten de oudgedienden er waarschijnlijk vooral voor zichzelf.
CDA-leider Bontenbal na een weekend met veel gebel:
"Ik ben blij dat ik een abonnement heb met onbeperkt beltegoed."
Informateur Buma bij de presentatie van het eindverslag:
"Het vergt van alle partijen in de Tweede Kamer het besef dat formeren een proces is van geven en nemen."
Gesprekje voor de ontmoeting met de informateur op 5 december:
Jetten: "Heb jij alle cadeaus al ingepakt, Joost?"
Eerdmans: "Alleen de gedichten nog. De cadeaus zijn klaar."
Klaver: "Heb je die zelf gekocht?"
Eerdmans: "Nee, dat doet mijn vrouw."
Wat viel jou op in de politiek deze week? Heb je suggesties voor Gehoord in Den Haag? Laat het hieronder achter, of mail naar edo@nu.nl.
Source: Nu.nl algemeen