schrijft voor de Volkskrant over cabaret, stand-upcomedy en musical.
Ook al blijft Kunststof voortbestaan als podcast, er zal onvermijdelijk iets verloren gaan, nu de redactie moet werken met een kleiner budget en zonder haar prominente plek op NPO Radio 1.
Hoeveel uren van mijn leven zal ik naar het radioprogramma Kunststof hebben geluisterd? Het zijn er ontelbaar veel. Dit interviewprogramma van de NTR (voorheen NPS) bestaat sinds 2001 en groeide uit tot een baken in de vooravond van NPO Radio 1. Bijna 25 jaar lang werd er elke werkdag een uur de tijd genomen voor een gast uit de wereld van kunst, cultuur en media.
Als ik me beperk tot mijn eigen sector, het theater, kan ik rustig stellen dat Kunststof een belangrijk platform is waar elke cabaretier, acteur of regisseur maar al te graag aanschuift. Bij Kunststof kun je uitgebreid vertellen over je drijfveren, het maakproces, je kunt er terugblikken op je première.
Wekelijks neemt Bor Beekman, Robert van Gijssel, Joris Henquet, Merlijn Kerkhof, Anna van Leeuwen of Herien Wensink stelling in de wereld van film, muziek, theater of beeldende kunst.
De status van Kunststof is goeddeels te danken aan de fantastische interviewers door de jaren heen, met voorop Jellie Brouwer, die overleed in 2023 en zeer wordt gemist, Petra Possel en Frénk van der Linden. De recent overleden acteur Joost Prinsen gaf de uitzendingen van 2001 tot 2019 een unieke opening door de gasten op een ronkende, geestige wijze aan te kondigen.
Dit alles gaf Kunststof zijn vertrouwde geluid. Uiteraard is daar altijd aan het slot van de uitzending de vraag: welke levenswijsheid komt er op je tegel te staan?
Op 25 december komt er spijtig genoeg een einde aan dit programma op NPO Radio 1. De programmering gaat vanaf januari flink op de schop, met meer focus op actualiteiten en sport. Op het tijdstip van Kunststof, 19.00 uur, begint dan het nieuwe radiomagazine De rode draad van BNNVara, gepresenteerd door Natasja Gibbs en Stephan Komduur.
Vorige week donderdag zond Kunststof alvast een jubileum- annex afscheidsuitzending uit, waarin werd teruggeblikt op bijna 25 jaar radio-interviews. Het is de moeite waard om terug te luisteren, omdat de diverse gasten en presentatoren hier zo mooi duidelijk maken wat Kunststof bijzonder maakt.
Neem de zeer grondige manier waarop de redactie te werk gaat. Per gast wordt er door de redacteuren twee volle dagen aan research besteed, er wordt een persmap van wel 25 pagina’s samengesteld en er wordt uitgebreid ‘om de gast heen gebeld’.
Voor de luisteraars is er een troost, want Kunststof blijft voortbestaan als podcast. De persafdeling van de NTR laat weten dat er vanaf 29 december drie afleveringen per week verschijnen. Deze podcasts worden niet meer gepresenteerd door de huidige radiopresentatoren Frénk van der Linden en Willemijn Veenhoven, maar door de ervaren Kunststof-redacteuren Jannekee Kuijper en Carine van Santen op maandag en woensdag, en door drie roulerende presentatoren van jongerenversie Jongstof op vrijdag.
Naar die podcast zal ik zeker gaan luisteren, en uiteraard is het waar dat ons luistergedrag is veranderd: ook de huidige interviews worden al vaak achteraf als podcast beluisterd. Toch zal er onvermijdelijk iets verloren gaan, nu de redactie moet werken met een kleiner budget en zonder haar prominente plek op NPO Radio 1.
Luisteraars wilden nog weleens mopperen als het Kunststof-interview werd onderbroken door een sportflits (‘Er is gescoord in de eredivisie!’). Maar het heeft ook wel iets bijzonders, dat het evangelie van de kunst en cultuur wordt verkondigd midden in een radio-omgeving waar het wereldnieuws en sportwedstrijden de dienst uitmaken.
Zeker in weken waarin de NPO wel héél makkelijk het mes zet in de kunst- en cultuurprogramma’s op radio en televisie moeten we niet vergeten wat het belang is van het langere culturele interview.
Source: Volkskrant columns