In Schermtijd schrijft techverslaggever Rutger Otto wekelijks over het internet en alles wat daarbij komt kijken. Deze week videobelde hij met een AI-Sinterklaas.
In aanloop naar 5 december wordt mijn mailbox traditiegetrouw overspoeld met sinterklaasinhakers. De laatste jaren gaan ze vaak over kunstmatige intelligentie. Er zijn chatbots in sinterklaasthema en je kunt AI gebruiken om je verlanglijstje te maken.
Langzaam maar zeker wurmt de digitale wereld zich in het sinterklaasfeest. Jarenlang was het online rijmwoordenboek het enige stukje technologie dat voor Sinterklaas werd gebruikt om mensen op weg te helpen met hun gedicht. Nu is er ChatGPT en hoef je niet meer na te denken: de chatbot komt met een panklaar, onpersoonlijk gedicht.
Op één inhaker sla ik dit jaar aan. Het initiatief Sinterklaas Online belooft dat kinderen kunnen videobellen met de goedheiligman. Gaan we de 'echte' Sinterklaas nu inruilen voor een digitale?
Maker Roel van de Weijer voorziet me van belminuten (die je normaal gesproken moet kopen), zodat ik kan testen. Als het gesprek begint, zie ik een Sinterklaas die nogal dicht voor zijn camera zit. Hij vraagt me naar de hobby's die ik vooraf heb ingevuld, vraagt of ik wil helpen met een probleem dat de pieten hebben en rondt daarna het gesprek af. "Dag hoor", zegt de Sint. Maar ophangen moet ik zelf doen.
De AI-Sinterklaas reageert op alles wat kinderen zeggen en voert korte gesprekken met hen. Ouders kunnen vooraf het onderwerp van een gesprek instellen, zoals verlanglijstjes of een update uit het Grote Boek. Ik geef toe dat het bijzonder goed werkt.
Maar van inruilen is geen sprake, drukt Van de Weijer me op het hart. "Het is geen vervanging voor Sinterklaas, maar iets ter aanvulling", zegt hij. "Stel je voor hoe magisch het voor een kind is dat je de Sint kan bellen."
Welk kind wil nou niet een direct lijntje met Sinterklaas? Ik snap de aantrekkingskracht. Maar ik ben ook terughoudend. Moeten we kinderen wel vermoeien met een AI-tools? En wordt Sinterklaas zo niet een beetje té beschikbaar?
Ik bel techniekfilosoof en AI-ethicus Joris Krijger om te vragen hoe hij erover denkt. Hij ziet in het initiatief Sinterklaas on demand. "Normaal gesproken sta je bij de intocht eindeloos in de kou om een glimp van hem op te vangen en misschien een hand te schudden", zegt hij. "Geduld hebben en moeite doen voor een speciale ervaring vervang je nu door een Sinterklaas die altijd bereikbaar is."
Het is natuurlijk aan de ouders hoe ze hiermee om gaan. De meeste ouders laten hun kinderen ook niet elke avond hun schoen zetten.
Van der Weijer vindt het magisch, zijn AI-Sint. Maar uiteindelijk zitten kinderen te videobellen met een computer en is er geen menselijk contact. "AI-programma's kunnen magische ervaringen rationeel en technisch maken", zegt Krijger. Binnen de AI-wereld wordt dat 'onttoveren' genoemd.
Daar wringt het voor mij ook een beetje. De daadwerkelijke magie van Sinterklaas draait om de gezelligheid en aandacht voor elkaar. Voor kinderen is het een lesje geduld. Het is spannend om te wachten tot Piet op de deur bonst. En Sinterklaas zelf boezemt respect in als de vreemdeling met imposante baard die de macht heeft om te bepalen of de kinderen cadeaus hebben verdiend.
De mythevorming en afstandelijkheid van Sinterklaas dragen bij aan de magie van het feest. Het zijn typisch dingen die je makkelijk afbreekt met technologie, door contact met Sinterklaas altijd en overal beschikbaar te maken.
Wat dat betreft is het misschien juist goed dat bellen met de AI-Sint geld kost. Het ene gesprek dat het kind daardoor misschien mag voeren, blijft dan nog speciaal.
Vorige week ging Schermtijd over de tijd die we verdoen met scrollen op onze telefoons. Dit schreven jullie.
Wat vind jij: haalt AI de magie van het Sinterklaasfeest of is dit wel een geestig initiatief? Laat het me weten. Dat kan in de reacties hieronder of via rutger@nu.nl. Misschien verschijnt jouw bericht aankomende week in Schermtijd. Ik lees alles, maar het is te veel om iedereen te antwoorden.
Tot volgende week!
Source: Nu.nl economisch