Vogelgriep vastgesteld, tienduizenden dieren ‘geruimd’. Achter die woorden, die de laatste weken steeds vaker in het nieuws opduiken, gaat een hele wereld schuil. Fotograaf Marcel van den Bergh lichtte met zijn cameralens een tipje van de sluier.
Door Maarten Albers
Fotografie Marcel van den Bergh
Woensdagochtend was het weer raak. Op drie nieuwe locaties was vogelgriep vastgesteld, meldde het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN). 21 bedrijven zijn dit najaar inmiddels getroffen, bijna een miljoen dieren geruimd door de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).
Hoe dat in zijn werk gaat, blijft normaal gesproken uit het zicht. Fotograaf Marcel van den Bergh wist het toch vast te leggen, bij de ruiming van een bedrijf met 62 duizend leghennen in Terschuur vorige week. ’s Morgens vroeg was hij al in het dorp in de pluimveedichte Gelderse Vallei, vertelt hij. ‘Ik kon de boerderij eerst niet vinden. Niet gek, want ze waren nog niet begonnen met ruimen.’
Pluimveehouders zijn verplicht de NVWA in te lichten als ze vermoeden dat de vogelgriep rondgaat onder hun dieren. Die komt direct monsters nemen bij de dieren.
Binnen een paar uur is de uitslag er. Is er inderdaad sprake van vogelgriep, dan begint het ruimen zo snel mogelijk.
Illustraties Zerahja Kartono
Eerst komt er een taxateur langs, die de waarde van de dieren vaststelt. Dat is onder meer afhankelijk van hoe oud ze zijn, en of het legkippen of vleeskuikens zijn. De getroffen pluimveehouder krijgt compensatie voor zijn dieren: de volledige waarde voor gezonde dieren, de helft voor zieke. Het geld komt uit een fonds dat grotendeels is gevuld door veehouders zelf. De Europese Unie en het ministerie van LVVN leggen de rest bij.
Het ruimen gebeurt met behulp van gas. De kieren van de stal worden dichtgemaakt, waarna er CO2 in wordt gespoten. Na een half uur zijn alle dieren dood en gaan de deuren weer open.
Rapers gaan de stal in om de dieren een voor een op te rapen en in een container te gooien. Daarna gaan ze naar Rendac, het bedrijf dat in opdracht van de overheid kadavers van dieren vernietigt. Hetzelfde geldt voor de eieren.
De veehouder moet zijn bedrijf zelf schoonmaken, waarna alles wordt ontsmet. Zelfs de mestsilo moet leeg, omdat het virus zich ook daar kan ophouden. Pas na 30 dagen mogen er nieuwe dieren in de stal geplaatst worden.
In de Verenigde Staten gaat de vogelgriep rond in melkkoeien, letterlijk bij de mensheid in de achtertuin. Zijn we voorbereid op een grote uitbraak? Vier cruciale fasen laten zien hoe het virus zich ontwikkelde en waar we nu staan.
De vogelgriep grijpt voor het eerst in drie jaar weer hard om zich heen in Nederland. In een week tijd werd de besmettelijke ziekte geconstateerd bij zes bedrijven. Twee daarvan liggen in de Gelderse Vallei, zo’n beetje het hart van de Nederlandse pluimveehouderij.
In het Friese dorp Drogeham is vogelgriep aangetroffen in een legkippenbedrijf, een week nadat dit werd vastgesteld bij een andere firma op nog geen kilometer afstand. Het ministerie van Landbouw meldt dat circa 117.000 kippen worden geruimd door de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) om verdere verspreiding te voorkomen.
Source: Volkskrant