De lezersbrieven, over verwijten aan het adres van vredesduiven, een (nu al) iconische foto, defensieve geneeskunde, te veel Ajax, euthanasie verlenen in plaats van plegen en over persoonlijke ontwikkeling.
Had Tommy Wieringa in zijn column van 17 juli jongstleden de mensen die een eind aan de oorlog in Oekraïne willen al eens aangeduid als ‘vredesapologeten met dubieuze motieven’, nu komt er voor hen in zijn column van 20 november de betiteling bij van ‘zwakhoofdige vrederoepers’. Met het verwijt dat ze complottheorieën aanhangen en een gebrek aan kritisch denkvermogen tonen.
Ik ben geen antivaxer en al helemaal geen fan van Poetin. Wel ben ik doordrongen van het feit dat we al bijna vier jaar een slijtageoorlog hebben die zonder diplomatieke inspanningen alleen maar tot meer slachtoffers en verder verlies van gebied voor Oekraïne kan leiden. Ook ben ik doordrongen van het feit dat er voor Oekraïne geen gewenste uitkomst zal resulteren tijdens eventuele besprekingen. Het zal een keuze worden voor het minst slechte. En als men die keuze niet wil maken omdat anders ‘Poetin wint’ blijft alleen doorvechten over. Met een verder oplopend verlies aan levens en met de verdere ontwrichting van Oekraïne.
Jan van der Meulen, Baarn
Als over vijfhonderd jaar onze AI-opvolgers zich buigen over het vraagstuk hoe rond 2025 de mensheid zichzelf en de wereld naar de verdommenis heeft geholpen, kan de nu al iconische foto van COP30 een antwoord bieden.
Voorzitter André Corrêa do Lago, die omringd door discussiërende adviseurs – wit en zwart strikt gescheiden – de handen ineen heeft geslagen omdat hij het zelf ook even niet meer weet.
Bart de Haas, Den Haag
De toenemende agressie tegen zorgpersoneel leidt aantoonbaar tot ziekteverzuim, burn-outs en uitval. Minder zichtbaar is het mogelijke verband tussen agressie en defensieve geneeskunde: zorg die vooral wordt verleend om klachten of claims te voorkomen, niet om diagnose of behandeling te verbeteren.
Steeds vaker komt de patiënt niet met een hulpvraag, maar met een eis, vaak gevoed door online informatie, frustratie, stress en lange wachttijden. Dit vormt een voedingsbodem voor grensoverschrijdend gedrag. Denk aan de patiënt die dwingend herhaaldelijk een verwijzing naar de cardioloog eist. De huisarts geeft uiteindelijk toe, niet omdat het medisch nodig is, maar om escalatie, reputatieschade of klachten te vermijden. Artsen die onder druk uit voorzorg soms overbodige testen aanvragen, hoe vaak komt dat voor? Dat vraagt om nader onderzoek.
Passende zorg, goede zorg tegen een redelijke prijs, staat of valt met een open, constructief gesprek tussen arts en patiënt, gebaseerd op vertrouwen. Het zou helpen als artsen dit probleem vaker publiekelijk benoemen. Alleen wanneer patiënten begrijpen dat agressie en druk leiden tot hogere kosten, langere wachttijden en verdere uitval van zorgprofessionals, kunnen we werken aan een duurzame zorgpraktijk.
Pauline Vegter, Asten
Ik ben een Ajax-fan, maar maandagochtend bij het openslaan van de V-sportbijlage van de Volkskrant werd het me toch even te machtig. Allereerst de column van Willem Vissers over het Broeinest Ajax, toen een spread over de 34Nouri-actie van Ajax, en vervolgens nog eens het verslag van de dramatische wedstrijd van Ajax tegen Exelsior.
Twee volle pagina’s Ajax en vervolgens nog twee pagina’s voor de rest van de eredivisie. Toen rees bij mij wel de vraag: hoeveel Ajax kan een mens in deze tijd verdragen?
Jaap Lampe, Haarlem
Dank voor een mooi artikel over de strijd tegen hiv. De apotheker in die uit barmhartigheid dokters aan medicatie hielp voor een zachte dood spreekt toch weer over euthanasie ‘plegen’. Je pleegt een moord of een overval, maar geen euthanasie.
Euthanasie staat in artikel 293 in het Wetboek van Strafrecht. Die juridische verankering betekent niet dat dokters euthanasie plegen. Helaas staat het ook zo in de Dikke van Dale: ‘euthanasie plegen, toepassen’. Ik gebruik het woord verlenen. Dat betekent geven, toestaan, schenken. Passende woorden voor een intens belangrijk, betrokken en menswaardig moment.
Kan de Van Dale het mogelijk maken? Euthanasie, verlenen, toepassen. Zoals je gratie verleent en niet pleegt.
Luc de Vries, huisarts en SCEN-arts, Diepenheim
Op de website van de Volkskrant uitten Sarah Bergsen en Erik Meester kritiek op de toegenomen aandacht voor innerlijke ontwikkeling in het onderwijs. Volgens de auteurs dreigt onderwijs hiermee moreel richtinggevend te worden.
Die zorg is begrijpelijk, maar berust op een misverstand. Het doel is niet studenten voorschrijven hoe ze moeten denken of voelen. Het gaat om iets anders: studenten opleiden tot professionals die kennis ook zorgvuldig, kritisch en verantwoordelijk kunnen toepassen.
In de beroepspraktijk is kennis alleen nooit voldoende. Ingenieurs, juristen, economen, artsen en anderen komen in situaties waarin zij moeten afwegen, perspectieven betrekken en hun handelen kunnen verantwoorden. Als onderwijs alleen om kennis draait, focussen studenten op de korte termijn: het halen van tentamens.
Raamwerken zoals de Inner Development Goals helpen zichtbaar maken wat in goed onderwijs allang gebeurt: leren omgaan met complexiteit, onzekerheid en morele vragen. Aandacht voor persoonlijke ontwikkeling is hierbij noodzakelijk, niet als losse toevoeging, maar als integraal onderdeel van het leren, verweven met inhoud en de toekomstige beroepspraktijk.
Onderwijs hoeft dus geen keuze te maken tussen kennis of innerlijke ontwikkeling. De combinatie vormt kritische professionals en die hebben we hard nodig.
Jasper ter Schegget, onderwijsontwikkelaar; Ilja Boor, hoofd Teaching and Learning Centre-Science; Linda de Greef, hoofd onderwijsinnovatie Instituut voor Interdisciplinaire Studie (UvA)
Wilt u reageren op een brief of een artikel? Stuur dan een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Het belangrijkst is dat een brief helder en duidelijk is. Wie een origineel en nog niet eerder verwoord standpunt naar voren brengt, maakt grotere kans te worden gepubliceerd. Een brief die mooi en prikkelend is geschreven, heeft ook een streepje voor. Kritiek op de Volkskrant wordt vaak gepubliceerd, op-de-man-gespeelde kritiek op personen plaatsen we liever niet.
Iedere brief wordt gelezen door een team van ervaren opinieredacteuren en krijgt een kans. En wekelijks worden ongeveer vijftig brieven geselecteerd. Over de uitslag kan helaas niet worden gecorrespondeerd. Wij zijn er trots op dat onze lezers mooie en goede brieven schrijven, waarvan we elke dag een levendige rubriek kunnen samenstellen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant