Dinsdag viert Suriname 50 jaar zelfbestuur. Op 25 november 1975 werd het land onafhankelijk van Nederland. Het jubileum wordt groots gevierd, maar onder de feestelijkheden sluimeren ook gemengde gevoelens. We bellen met onze verslaggever Ianthe Sahadat, die in Paramaribo is.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
‘Er heerst een enorme feeststemming. Alles is versierd met de Surinaamse vlaggen of ingepakt in de vlagkleuren groen, rood, wit en geel: van de McDonald’s tot de Chinese supermarkt op de hoek. Je merkt nu echt hoe diep het nationalisme in de samenleving zit. Voor velen is Suriname het bijzonderste land op aarde.
‘Maar bovenal wordt de verscheidenheid van het land en de veerkracht van haar inwoners gevierd, en niet zozeer de regering of hoe het land er nu voor staat. Mensen benadrukken graag hoe bij dit soort feestelijkheden alle bevolkingsgroepen door elkaar heenlopen: van Javanen tot Chinezen, van Hindoestanen tot Creolen.
‘Ook veel mensen hebben speciale outfits laten maken. Ik sprak twee vrouwen op de markt, die ook een bezoekje hadden gebracht aan de kleermaker, de ‘modist’ zoals ze het hier noemen. Ze behoren tot een van de armste bevolkingsgroepen van Suriname, de Marron uit het binnenland, maar pakken toch ook uit met rokken en blouses in de kleuren van de Surinaamse vlag.’
‘Suriname is als een ui’, zei een docente me: er zijn altijd nog lagen af te pellen. De eerste laag is de feeststemming en die is echt, maar als je doorvraagt, zal niemand zeggen dat de afgelopen vijftig jaar goed zijn verlopen. Vooral oudere generaties herinneren zich de tumultueuze periode na de onafhankelijkheid: de coup in 1980, en het militaire regime van Bouterse.
‘Ik sprak een vrouw van 93, destijds verpleegkundig directeur. Na de decembermoorden zag zij de lichamen binnenkomen. ‘Er is toen iets in mijn ziel gebarsten’, zei ze. Zij gaat dinsdag daarom niet naar de vieringen. En zo hoor je meer verhalen: mensen die trots zijn op hun land, maar de pijn van de geschiedenis nog steeds voelen.
Oudere Surinamers, die bewust hebben meegemaakt hoe de onafhankelijkheid tot stand kwam, benadrukken hoe die er destijds door de Nederlandse regering werd doorgedrukt: er kwam geen referendum, het proces werd nauwelijks met de bevolking besproken en het initiatief lag niet bij de Surinamers zelf. Daardoor leeft nog steeds het gevoel: Nederland heeft hier drieënhalve eeuw huisgehouden en stuurde ons halsoverkop, met een zakje geld, de wereld in.
‘Daar maken mensen grappen over. Over het bezoek van koning Willem-Alexander op 1 december bijvoorbeeld, zei een voormalige bejaardenverzorger: ‘Komt hij ook wat brengen?’
‘Jonge Surinamers willen vooral vooruit. Ze kennen de problemen in de samenleving maar al te goed: verouderd onderwijs, tekorten aan medisch personeel, de braindrain van specialisten, en het lage vertrouwen in instituties en regeringen die de staatskas beurtelings vulden of leegtrokken, en maar niet zonder corruptie en vriendjespolitiek lijken te kunnen opereren. De meeste mensen zijn er de afgelopen vijf decennia nauwelijks op vooruit gegaan, en de kloof tussen (decadent) rijk en zeer arm is alleen maar toegenomen.
‘Maar veel jongeren zeggen: we kunnen eindeloos terugkijken en met de vinger wijzen, maar dat brengt ons nergens. Daardoor hangt er een opvallend bedrijvige energie in een land dat op het oog soms stil lijkt te staan. Ze willen niet dat het jubileum wordt opgeëist door politieke partijen, dit is hun feest, een viering van het volk, van het land Suriname.’
‘De dag zal worden ingeluid om klokslag 12 uur met een mega vuurwerkshow. De afgelopen weken waren er al voortdurend feesten, concerten en braderieën. Dinsdag is het officiële deel: een militair defilé, en een ceremonie met staatshoofden en vertegenwoordigers uit onder andere Ghana, Guyana, Venezuela en China.
‘Minister-president Dick Schoof vertegenwoordigt Nederland. Opvallend is dat het Nederlandse koningshuis pas op 1 december komt, en dus niet bij de ceremonie aanwezig zal zijn. Daar doen veel geruchten de ronde over: zou het zijn om niet alle aandacht naar zich toe te trekken? Of speelt er toch politieke gevoeligheid rond de huidige president Simons, afkomstig uit de partij van wijlen Desi Bouterse?
‘Maar hoe je het ook wendt of keert: het overgrote deel van de Surinamers ziet het jubileum ondanks alles als iets groots en positiefs. Suriname viert zichzelf in al zijn verscheidenheid. Het land is ‘volwassen’ geworden, ondanks die lastig af te schudden en ingewikkelde koloniale geschiedenis.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant