De almaar oprukkende drang tot zelfprofilering zit de controlerende macht van de Tweede Kamer nogal in de weg.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Thom van Campen wil een vrolijke Kamervoorzitter worden. ‘De mensen in het land mogen van ons verwachten dat wij een positieve, optimistische uitstraling hebben’, verklaarde hij dinsdagavond na zijn uitverkiezing. Daarmee legt hij de lat hoog. De Kamer blaakt, zacht gezegd, niet van de positieve energie. Kamerleden zijn tegenwoordig al opgelucht als een debat zonder beledigingen, verdachtmakingen of onnodig polariserende opmerkingen is verlopen.
De directe macht van een voorzitter is zeer beperkt, maar hij kan wel aanjagen, stimuleren, corrigeren en uitnodigen tot zelfreflectie. En als het hem menens is grijpt hij meteen de gelegenheid, nu bij het aantreden van een nieuwe lichting Kamerleden.
Misschien wel zijn belangrijkste uitdaging: het temmen van de egopolitiek die de Kamer geheel in de greep heeft gekregen. Dat begint al bij de maidenspeeches die in toenemende mate volledig in het teken zijn komen te staan van de levensverhalen van de nieuwe Kamerleden en de lange, hobbelige weg die zij en hun voorouders hebben afgelegd, door de hoofdpersonen zelf opgedist, niet zelden met een brok in de keel. Naarmate de gemiddelde zittingsperiode korter wordt – de meeste Kamerleden zijn binnen enkele jaren alweer vertrokken – wordt het fenomeen potsierlijker.
Dat zou nog te verteren zijn als niet zoveel debatten gebukt gingen onder die drang tot zelfprofilering. Het laatste Kamerlid met de discipline om het kort te houden en zich, als het zo uitkomt, ‘aan te sluiten bij de vragen van de voorgaande sprekers’ heeft jaren geleden de Kamer verlaten. Iedereen blijft stoïcijns de voorbereide bijdrage oplepelen, ook als die uitloopt op een volmaakte herhaling van zetten. De eigen gloriemomenten moeten immers worden gevierd op sociale media, het land moet weten dat je er was.
Dat wreekt zich des te meer bij prangende kwesties die een vragenvuur aan de verantwoordelijke minister rechtvaardigen. Na vijftien uitgebreide bijdragen uit de Kamer, doorspekt met eigen meningen en vaak uitmondend in uitputtend onderling debat, is de energie vaak al zo ver weggelekt uit de zaal dat het voor bewindslieden tamelijk eenvoudig is om weg te komen met ontwijkende antwoorden.
Een Kamer die oprecht het naadje van de kous wil weten, zou veel van de huidige ‘spoeddebatten’ moeten vervangen door ouderwetse interpellatiedebatten, die helaas in onbruik zijn geraakt: zonder al die politieke inleidingen, maar gewoon met één welbespraakt en goed ingevoerd Kamerlid dat een reeks gerichte vragen mag afvuren, waarna de rest van de Kamer pas invalt als de vragen niet naar tevredenheid zijn beantwoord. Korter, zakelijker, recht op het doel af.
Het controlerend vermogen van de Kamer zal er enorm van opknappen. Het gevoel van eigenwaarde ook. Maar het vergt wel de bereidheid om even een ánder te laten stralen. Als dat het komend jaar een paar keer lukt, heeft Van Campen al heel wat bereikt.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant