is politiek verslaggever van de Volkskrant. Hij schrijft over veiligheid, diplomatie en buitenlands beleid.
Oh sociaaldemocratie, waar zijt gij gebleven? Zijn er nog plekken in Europa waar de sociaaldemocratie nog wel populair is? Tuurlijk. Ze zijn onder andere aan de macht in Denemarken, Noorwegen, Spanje, het Verenigd Koninkrijk en Duitsland, waar een grote coalitie van links en rechts regeert (leest u mee, mevrouw Yesilgöz?). Dus kijk vooral niet naar Nederland, waar de sociaaldemocratie zichzelf heeft opgeheven.
De succesvolste sociaaldemocraten zijn nu wellicht te vinden in Denemarken. Tijd dus voor een escapistisch uitstapje naar onze Noordse buren, al is het maar om ons linkse volksdeel wat op te vrolijken en uit zijn deprimerende ‘de fascisten komen eraan’-groef te halen.
Veel van die ‘fascisten’ zijn immers helemaal geen fascisten, evenmin als veel van de politici die in columns in deze krant bijna dagelijks worden verketterd – met beledigingen die in de politiek weliswaar gemeengoed zijn geworden, maar waar wij onszelf ooit te goed voor vonden. Het zijn gewone mensen met gewonemensenwensen en -zorgen, maar met een andere mening dan de linkse orthodoxie die je vooral nog vindt in de betere wijken van grote steden, grote ‘kwaliteitskranten’ en de sociale wetenschappen.
Dat die zorgen ook over migratie gaan is niet gek, want we leven in ‘een tijdperk van massale migratie’. In 2015 besloten de Deense sociaaldemocraten onder Mette Frederiksen dat het roer om moest. Het was het jaar van de Europese migratiecrisis en ‘Wir schaffen das’. Aan de macht sinds 2019, kozen de sociaaldemocraten voor een veel strikter migratiebeleid met als uitgangspunt dat wie de verzorgingsstaat wil behouden, deze moet afschermen.
Terwijl ze radicaal-rechts kortwiekte, haalde Frederiksen een onversneden linkse agenda binnen. Enkele voorbeelden: vroeger pensioen voor arbeiders die fysiek werk doen, een verbod op huurverhoging tot vijf jaar na aankoop van een pand, ‘s werelds eerste CO2-belasting op vee, een wet die dicteert dat 15 procent van de landbouwgrond natuur moet worden, en verruiming van de abortuswet. Geen nep-sociaaldemocraten dus, die Denen. En ook geen fascisten. Sterker, ze lopen voorop in de strijd tegen het Russische fascisme.
Kortom, kameraden, de wereld vergaat, maar dat is geen reden vol zelfbeklag te gaan zitten somberen. Wanhoopt niet! Bedenk liever een overtuigend verhaal waarmee je de gewone kiezer-zonder-kapsones in je kamp terughaalt.
Het mooie aan Mette Frederiksen is dat ze, geholpen door de Deense ‘opt-out’ in de EU inzake migratie, koos voor een restrictief immigratiebeleid uit principe en sociaaldemocratische overtuiging. Linkse politiek, zei ze tegen The New York Times, berust op collectieve oplossingen waarin kiezers zich onderdeel voelen van een gedeelde gemeenschap of natie. Anders accepteren ze de hoge belastingen niet die ze voor hun verzorgingsstaat betalen. ‘Je kunt niet iedereen toelaten die zich bij jouw samenleving wil voegen, anders kun je geen samenleving en welvaartsstaat overeind houden.’
Dit argument is allerminst nieuw, het werd de afgelopen decennia druk bediscussieerd tot het ondersneeuwde in de identiteitspolitiek waarmee de sociaaldemocratie zichzelf ten gronde richtte. ‘Frederiksens frisse inzicht was niet een hard immigratiebeleid, maar om een authentieke sociaaldemocratische aanpak te vinden’, schrijft de Britse politicoloog Mark Leonard. ‘Ze ontkoppelde het migratiedebat van discussies over ras en cultuur en koppelde het aan de toekomst van het Deense sociale model.’ Het tegenovergestelde van wat hier op links gebeurde.
Maar de Spanjaarden dan? Bezingt premier Pedro Sánchez niet juist de deugd van immigratie? Europa vergrijst immers, en we hebben toch immigranten nodig? Ja, ja, ja, ja – en daarom nemen in veel westerse landen de spitsvondige oplossingen met vormen van tijdelijke arbeidsmigratie snel toe. Ook in Spanje, met zijn systeem met seizoensarbeiders die elk jaar legaal komen en gaan. Sánchez verpakt het mooi, maar opereert pragmatisch. De prioriteit ligt bij de katholieke, Spaanstalige Latijns-Amerikaanse immigranten: zij kunnen makkelijk integreren en mogen na twee jaar een paspoort aanvragen.
Lang verhaal kort: eigenlijk schijten linkse partijen hier al heel lang in hun broek voor het onderwerp immigratie. En daar betalen ze een steeds hogere prijs voor. Simpelweg superieur zijn trekt gek genoeg geen stemmen – ‘behalve van mensen met een goede baan die er de prijs niet voor betalen’, dixit Frederiksen. Dus, lieve mensen, niet mokken, niet je tegenstanders verketteren, maar aan de slag: kom met een beter verhaal.
Over onze columns
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant columns