Het doek lijkt te vallen voor een van Israëls populairste omroepen, de legerzender Army Radio. De omroep is bijna net zo oud als de staat Israël. Maar anno 2025 vindt de regering dat het niet de taak van het leger is om politiek nieuws en opinies te verspreiden.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant, met defensie als belangrijkste specialisme.
Veel van zijn voorgangers en legerleiders wilden Army Radio, ook bekend als Galei Tzahal, de afgelopen decennia de nek omdraaien. Het lukte niemand en het bleef bij een voornemen. Maar als het aan minister van Defensie Israel Katz ligt, zwijgt de zender op 1 maart volgend jaar voorgoed.
‘Army Radio werd opgericht door de Israëlische regering als een militair station om te dienen als spreekbuis en oor voor soldaten en hun families’, aldus Katz woensdag toen hij aankondigde de stekker uit de zender te trekken. ‘En niet als een platform voor het uiten van meningen, waaronder vele aanvallen op het leger en de soldaten.’
De regering moet het op de zender ook vaak ontgelden. Die ochtend kon Katz op Army Radio onder andere horen hoe oud-bevelhebber Gadi Eisenkot fel uithaalde naar premier Benjamin Netanyahu vanwege een wet om terroristen de doodstraf te geven.
Katz werd direct volop bekritiseerd vanwege zijn besluit, onder andere door de baas van de omroep, de oppositie en journalistenorganisaties, die hem beschuldigden van censuur.
In veel landen, ook in het Westen, zou de omroep een vreemde eend in de bijt zijn. Want Army Radio is een zender, betaald en bestuurd door het leger, waar burgers maar ook militairen in uniform dagelijks volop het nieuws verslaan en politici interviewen, ook over heikele politieke onderwerpen zoals de afgelopen Gaza-oorlog.
De zender begon in 1950, aanvankelijk alleen voor soldaten. De programma’s waren toen gevuld met wat je kon verwachten van een legerzender: soldaten en hun families konden elkaar de groeten doen en er werd bericht over ontwikkelingen in de krijgsmacht.
Army Radio veranderde in 1973 van opzet tijdens de Jom Kippoeroorlog waarbij een coalitie van Arabische landen Israël met een frontale aanval verraste. Tijdens die oorlog zond Army Radio als eerste in Israël de hele dag uit. In de jaren daarna deden de nieuwsprogramma’s hun intrede, met volop aandacht voor ook gevoelige politieke onderwerpen. In 1993 werd onder beheer van het leger een muziekzender opgericht, Galgalatz, die ook populair werd.
Voor veel Israëliërs is Army Radio, mede vanwege de hechte band tussen het leger en de bevolking, een belangrijke bron van informatie. De zender vormde ook een kweekvijver voor journalistiek talent. Maar in de gepolariseerde samenleving die Israël is, kon Army Radio niet ontkomen aan kritiek. Politici van links tot rechts beschuldigden Army Radio de afgelopen decennia van partijdigheid.
Anderen vonden dat de zender zich niet moest bemoeien met politieke kwesties en alleen over het leger moest berichten. Diverse legerleiders, zoals de latere premier Ehud Barak, probeerden van de omroep af te komen door hem te privatiseren, over te hevelen naar andere ministeries of door te snijden in het budget.
In de afgelopen twee jaar, tijdens de bloedige Gaza-oorlog, vonden met name ultrarechtse ministers dat de omroep kritische geluiden over het leger te veel ruimte gaf. De regering gaat nu overstag en vindt dat de zender moet verdwijnen. De vraag is overigens of minister Katz zal slagen, want politici waarschuwden woensdag dat niet de minister maar het parlement gaat over sluiting van de zender.
Army Radio-directeur Tal Lev Ram waarschuwde de minister, onder wie hij valt, dat hij alles zal doen om de zender te behouden. ‘Wij zullen niet toestaan dat het huis van de soldaten wordt gesloten’, aldus de omroepbaas in een verklaring. ‘Wij beschouwen dit besluit als een dramatische klap voor het leger van het volk, de Israëlische samenleving en de persvrijheid in een democratische staat.’
Luister hieronder ook naar de podcast Schaduwoorlog. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant