Elon Musk en zijn bedrijf xAI willen met Grokipedia een alternatief voor Wikipedia bieden. "Het doel is om de waarheid en niets anders dan dat te brengen", schreef Musk op X. Maar dat is vrijwel onmogelijk met de inzet van kunstmatige intelligentie.
Op dit moment staat Grokipedia in een vroege versie (v0.1) online. Volgens Musk is de versie nu al beter dan Wikipedia en zal het alleen maar beter worden.
De website heeft een simpele opzet. Via een zoekbalk bezoek je verschillende artikelen over onderwerpen die je invoert. Dat levert lappen teksten op, zonder plaatjes, die tot nu toe alleen in het Engels te lezen zijn. De encyclopedie bevat bijna 900.000 artikelen.
De teksten zijn geschreven door Grok, de AI-chatbot van xAI. Het is niet bekend op basis van welke informatie dat precies is gebeurd. Ook is onduidelijk of er menselijke redacteuren bij (sommige van) de teksten zijn betrokken.
Uit onderzoek van Amerikaanse media zoals The Verge blijkt dat verschillende artikelen bijna kopieën van Wikipedia zijn. Onder Grokipedia-teksten staat vaak: "Deze inhoud is aangepast van Wikipedia".
Dat Grokipedia veel naar Wikipedia verwijst is amusant, vindt hoogleraar Frank van Harmelen van de Vrije Universiteit in Amsterdam. "Zeker als je bedenkt dat de encyclopedie is bedoeld om tegenwicht te bieden aan Wikipedia."
Van Harmelen twijfelt openlijk aan claims van Musk dat Grokipedia aan waarheidsvinding zou doen. "Het is lastig te achterhalen welke informatie op welke manier is gebruikt voor de artikelen", zegt hij. "AI-modellen hebben geen feitenkennis, maar schrijven teksten op basis van waarschijnlijkheid. Ze zijn getraind op alle informatie die voorhanden is: het komt uit kranten en bibliotheken, maar ook van sites waar complottheorieën op staan."
Het is aan de maker van het AI-model om gewicht te geven aan de betrouwbaarheid van bronnen, zegt AI-expert Remy Gieling. "Als bijvoorbeeld wordt bepaald dat het AI-model de nieuwszender CNN niet kan vertrouwen, komt daarvan geen informatie in de encyclopedie."
Dat betekent dat degene die het AI-model programmeert, sturing kan geven aan hoe de waarheid eruitziet. Op Grokipedia vind je volgens Gieling informatie waar een saus van conservatief gedachtegoed overheen is gegoten.
Uit een artikel van Wired blijkt dat Grokipedia soms valse informatie deelt of dat teksten met een radicaal-rechtse insteek zijn geschreven. Zo beweert de encyclopedie dat de verspreiding van pornografie in de jaren tachtig de aidspandemie verergerde.
In meerdere Grokipedia-artikelen wordt denigrerend over transgender personen geschreven. Zo wordt de term 'transgenderism' meermaals gebruikt, wat door transgender personen als beledigend wordt gezien. Musk heeft een transdochter. "Ik ben mijn zoon verloren", zei hij daarover. "Vermoord door het wokevirus."
Van Harmelen noemt het zorgelijk dat Musk en zijn bedrijf veel invloed op de informatie kunnen uitoefenen. "We hebben dat vaker zien gebeuren", zegt hij. "Nadat Musk Twitter overnam, veranderde de toon op het platform en het soort berichten dat werd toegestaan."
De hoogleraar denkt dat Grokipedia vanuit een ideologisch beeld is opgericht. "Musk doet dit waarschijnlijk uit oprechte politieke overtuiging en daar is niks mis mee", zegt hij. "Maar de informatie die in de encyclopedie staat is niet goed te checken. Ik zou het niet verkopen als de waarheid."
Wikipedia lijkt zich weinig zorgen te maken over Grokipedia. Oprichter Jimmy Wales zegt in een interview met CNBC dat AI-taalmodellen niet goed genoeg zijn om encyclopedische artikelen te schrijven. "Ze gaan grote fouten maken."
Op Wikipedia blijft het essentieel dat artikelen door mensen te controleren zijn, zegt Sandra Rientjes. Ze is directeur van de Nederlandse tak van Wikimedia, de organisatie achter Wikipedia. "De inzet van AI klinkt efficiënt en fantastisch om artikelen te schrijven, maar als je troep invoert in AI-modellen komt er ook troep uit."
Dat wil niet zeggen dat Wikipedia helemaal wegblijft van AI. Rientjes zegt dat de technologie als hulpmiddel kan worden gebruikt, bijvoorbeeld om grammatica te checken of te helpen bij vertalingen. "De mens die het plaatst is altijd verantwoordelijk voor de inhoud en de onderbouwing met bronnen", zegt ze.
Dat betekent niet dat álles op de site feitelijk juist is. "Waar het weleens misgaat, dat weten wij ook, is bij specialistische onderwerpen waar ooit maar één keer iemand over heeft geschreven", zegt Rientjes. "Als je zoekt naar informatie kun je beginnen bij Wikipedia, maar stop daar niet. Kijk altijd naar de links en bronnen die erbij staan."
Source: Nu.nl economisch