is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen.
Mogelijk komt er ooit een periode dat Nederlanders niet meer op vrijwillige basis voor de dood kunnen kiezen als ze aan een bepaalde terminale ziekte lijden – of het leven zat zijn –, maar daartoe wettelijk verplicht worden.
Het zorgsysteem zal dan de mensen en het geld niet meer hebben om aan de enorme vraag te voldoen. De politici gaan in deze verkiezingscampagne die vraag maar uit de weg. Die roepen dat ze de kosten van de zorg ‘beheersbaar’ en ‘betaalbaar’ willen houden. Beheersbaar zodat kiezers niet bang worden gemaakt voor een verre toekomst, waarin wordt misgegrepen als zorg nodig is. En betaalbaar zodat kiezers niet bang worden gemaakt voor premiestijgingen op korte termijn waardoor ze hun caravan of andere luxe moeten opgeven.
Alleen zijn die twee niet te verenigen. Want de zorgkosten zijn op termijn niet beheersbaar als ze nu betaalbaar moeten blijven.
Sommige partijen, zoals de PVV en SP, rekenen zich graag rijk. Ze zien de oplossing in het afschaffen van het eigen risico, waarmee de kiezers van nu kunnen worden gepaaid. Er mag geen financiële belemmering zijn om een beroep te doen op medische zorg, zoals het raadplegen van een specialist, het bellen van de tandarts en het inschakelen van een fysio of een psycholoog. Kwalen en ongemakken zouden alleen maar erger worden, waardoor verzekerden in een ziekenhuis terechtkomen (kosten 1.000 euro per dag), een implantaat nodig hebben (kosten 2.000 euro) of een nieuwe heup moeten krijgen (kosten 15 duizend euro).
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Maar zo werkt het natuurlijk niet. Want ook als mensen nu de deur van zorgverleners platlopen, zullen ze uiteindelijk kwalen en ongemakken krijgen. En die zijn misschien nog duurder om te behandelen, zoals langdurige dementie. Juist de huidige generatie heeft al veel preventie meegemaakt, zoals mondhygiënisten, fysio’s en vaccinaties. Preventie is een groot goed. Maar als middel om de zorgkosten te laten dalen, zet het weinig zoden aan de dijk.
Sommige partijen willen met het basispakket gaan husselen. Peperdure kanker- of alzheimerbehandelingen erin, en routineuze behandelingen zoals de heupoperatie eruit. Is het belangrijker afslankmiddelen als Ozempic in het basispakket op te nemen – dat voorkomt dat mensen met obesitas hartklachten krijgen, diabetes of knieproblemen – of mondzorg, die voorkomt dat mensen hun gebit verwaarlozen en daardoor andere ongemakken krijgen?
Die keuzes zijn niet te maken, want binnen de kortst mogelijke termijn zullen patiënten of hulpverleners bij Antoinette Hertsenberg aanschuiven om zich te beklagen. Daarna strijkt de Tweede Kamer over het hart.
De kosten van de zorg, die nu 115 miljard euro bedragen – een kwart van de begroting, zullen volgens berekeningen van het RIVM verdubbelen. Zonder maatregelen zal één op drie Nederlanders in de zorg moeten gaan werken om aan de groeiende vraag te voldoen.
Niemand wil doemdenken. De stiekeme hoop is dat nieuwe innovaties zoals robots en kunstmatige intelligentie uitkomst zullen bieden. Maar anders komt twintig jaar na deze campagne een keer de vraag naar voren of iedereen in leven kan worden gehouden die dat ook daadwerkelijk wil.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns