Rond 8.00 uur lokale tijd juicht het Gijzelaarsplein in Tel Aviv: de eerste zeven gijzelaars zijn door Hamas overgedragen. De leuze ‘Bring Them Home Now’ is werkelijkheid geworden.
is in Tel Aviv en schrijft over Israël en de Palestijnse gebieden.
Nooit in de afgelopen twee jaar was er zoveel energie voelbaar op het Gijzelaarsplein in Tel Aviv, positieve energie. Terwijl al die tijd de menigte bevangen was door zorg, boosheid en vrees voor het ergste, lijkt het nu, maandag 13 oktober, wel bevrijdingsdag: ze komen terug. Bring Them Home Now is werkelijkheid geworden.
Rond 8.00 uur lokale tijd (7.00 uur in Nederland) klinkt gejuich uit de kelen van de tienduizenden op het plein, van wie een deel de nacht hier heeft doorgebracht. De eerste zeven van de twintig nog levende gijzelaars zijn door Hamas overgedragen aan het Internationale Rode Kruis. Over circa een uur zullen ze voet op Israëlische bodem zetten. De andere dertien volgen later in de ochtend.
‘Dit zijn historische tijden’, zegt Jacob Sabo, een 72-jarige oud-advocaat. ‘Niet alleen om wat hier gebeurt, ook omdat Donald Trump hier is.’ Op zijn telefoon laat hij de beelden zien die de Amerikaanse president op zijn medium Truth Social heeft gezet: de kustlijn van Tel Aviv, gefilmd vanuit de Air Force One. Hij is op weg naar Jeruzalem, waar hij later op de ochtend het Israëlische parlement zal toespreken.
‘Hopelijk is dit ook de dageraad van een nieuw Midden-Oosten’, zegt Sabo. ‘Verandering hangt in de lucht, mede dankzij Trump. Internationale druk blijft nodig. We kunnen het niet alleen, zeker niet met deze regering.’ Wat Trump volop geniet hier op het plein, ontbeert premier Benjamin Netanyahu ten ene male: populariteit.
De meeste mensen op het Gijzelaarsplein zijn seculier, net als de meeste familieleden van gijzelaars en van dodelijke slachtoffers. Hamas viel immers het hippe Nova Festival aan en de kibboetsen rond de Gazastrook, die van oudsher linksig en seculier zijn. Keppeltjes zijn nauwelijks te zien op het plein, orthodoxe joden met pijpenkrullen en zwarte hoeden al helemaal niet.
Maar maatschappelijke verdeeldheid, daar staat het hoofd van de massa nu even niet naar. Er wordt gezongen en met Israëlische vlaggen gezwaaid. Op een groot scherm wordt het nieuws van de nationale tv-zenders uitgezonden. Naast het podium houden rode neoncijfers de dagen, uren, minuten en seconden bij sinds op 7 oktober 2023 de ellende begon – op het moment van schrijven 737:05:29:18.
Pas als ook de lichamen van de dode gijzelaars terug zijn, zal de klok worden stopgezet.
Een deel van de bezoekers is uit de uithoeken van het land gekomen, sommigen van nog verder. De 47-jarige Sharon Kijl, financieel jurist uit Amsterdam, kwam op 6 oktober aan in Israël met haar dochtertje van 6. Haar (Nederlandse) vader en (Israëlische) moeder volgden later. Het grootste deel van de familie woont in Israël.
Het kleine meisje zwaait enthousiast met een Israëlische vlag. ‘Dit is de enige plek waar ze dat kan doen’, zegt haar moeder. Ze bedoelt: in Nederland kan het niet. ‘Of laat ik het zo zeggen: hier in Israël kan het zonder dat ik hoef uit te leggen dat ik óók empathie heb voor het lijden aan de andere kant.’
‘Als je het in een weegschaal legt, dan is het leed in Gaza groter’, zegt Kijl. ‘Maar ik wil gewoon kunnen rouwen om mijn eigen leed, zonder verantwoording te hoeven afleggen over Gaza.’ Ze vergelijkt het met iemand wier moeder net gestorven is en te horen krijgt: zeur niet zo, anderen hebben een kind verloren.
‘Vreugde met een zwart randje’, voelt de Amsterdamse vandaag. ‘Het had niet zo lang hoeven duren. De offers zijn te groot geweest aan beide kanten.’ Er was een Trump nodig, zegt ze, om Netanyahu zover te krijgen. ‘Ik denk dat de wereld nu doorheeft dat Israël en de Palestijnen het zelf niet kunnen oplossen. Daarom ben ik blij dat er nu een VN-top wordt belegd.’
Het klinkt wijs en genuanceerd, maar het is de vraag of de meerderheid hier die wijsheid deelt. De meeste aangesproken bezoekers beginnen uit zichzelf niet over het leed in Gaza, en het begrip ‘de wereld’ valt vooral in de zin van: de wereld begrijpt ons niet, is tegen Israël en ziet alleen maar nepnieuws op sociale media.
Als de 52-jarige Anat, grimeuse bij een van de Israëlische tv-zenders, vroeger op vakantie was in het buitenland, vertelde ze altijd trots dat ze uit Israël komt. ‘Maar ik ben net in Griekenland en Portugal geweest. Daar heb ik mijn mond gehouden.’ Ook Anat beklaagt zich over jongeren wereldwijd die ‘alle leugens op TikTok geloven’. En vrede, vindt ze, moet van de andere kant komen. ‘Wij willen vrede. Nu zij nog.’
Om zes minuten voor een barst opnieuw gejuich los op het plein, nu harder dan ooit de voorgaande uren. Alle ogen en zwaaiende handen richten zich naar de blauwe hemel. Twee helikopters vliegen over, elk met een gijzelaar aan boord.
Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant