DEN HAAG - Zelfdoding en depressie: twee moeilijke onderwerpen waar nog steeds een taboe op rust. Toch waagt de Haagse schrijver Cees van den Boom (28) zich in zijn debuutroman aan deze thema's. Met 'Witte Paarden & Blauwzuur' vertelt hij een meeslepend en aangrijpend verhaal. Hij was zelf 14 jaar toen zijn moeder uit het leven stapte: 'Ik had één kans om het te vertellen. Ja, dan moet je wel alles geven. Dat was wel moeilijk soms.'
Op verzoek van Cees is de Amsterdamse uitgeverij De Arbeiderspers uitgeweken naar de Daltonschool in Den Haag voor de boekpresentatie van 'Witte Paarden & Blauwzuur'. De schrijver zat hier vroeger op school en het boek speelt zich er voor een groot deel af. De vader van Cees geeft nog steeds biologieles op de middelbare school. 'Ik kwam hier als kind al, en mijn zus, moeder en oma zaten hier ook op school.'
De vader is vervuld met trots. De biologiedocent vertelt dat op vroege leeftijd al duidelijk wordt dat Cees een talent heeft voor schrijven. Zo denkt zijn uitgever er ook over, want Cees' debuut wordt gepresenteerd als het belangrijkste boek van dit najaar.
De boekpresentatie is meestal een feestelijke aangelegenheid, maar wanneer Cees voordraagt uit 'Witte Paarden & Blauwzuur' wordt er toch een traantje weggepinkt door de aanwezige familieleden. Vooral als de schrijver de scène voorleest waarin de hoofdpersoon in zijn boek, Siem, terugkijkt op de laatste keer dat hij zijn moeder heeft gezien.
Het opmerkelijke is dat Cees eerst begint te lezen met het boek nog open voor zich. Als het hem te kwaad wordt valt hij even stil, sluit het boek en draagt de rest minutenlang voor uit het hoofd. Later leggen zijn vader en zijn uitgever uit dat Cees geen aantekeningen heeft gemaakt bij het schrijven van het boek, maar dat hij het hele boek al in zijn hoofd had zitten.
Waarom wilde hij dit verhaal over de zelfmoord van zijn moeder vertellen? 'Ik vond het altijd moeilijk om erover te praten. Ik besprak het eigenlijk nooit. Ook in de jaren daarna niet echt, dus ik denk dat het ook wel een manier was voor mij om de dingen onder woorden te brengen, zodat ik ze daarna kan delen met de mensen om me heen.'
'Als mensen er naar vroegen of het schrijven therapeutisch was, dan zei ik dat dat iets is voor bij de psycholoog. Een boek is een boek en je schrijft het voor een groot publiek en het is een verhaal en het is verzonnen. Maar uiteindelijk werd het toch wel wat anders en werd het toch wel therapeutisch, een stukje verwerking. Het is een proces waar nooit een einde aan komt.'
Hoewel het verhaal autobiografisch is, benadrukt Cees dat het ook fictie is: 'Het zijn niet echt mijn ouders in dat boek. En ik ben het ook niet echt. Als ik een hoofdstuk beschreef vanuit het perspectief van de moeder dan was het niet mijn moeder. Dan had ik niet haar gezicht voor me. Nee, ik heb er een personage van gemaakt en daar kon ik mee werken.'
Door het schrijven van het boek heeft de schrijver het een plek kunnen geven en kijkt hij anders terug op die periode. 'Toen dachten wij: het is beter zo. Tijdens het schrijven ben ik me dat wel gaan afvragen. Het blijft misschien een open vraag.'
Terugkijkend op die periode denkt Cees dan ook dat hij het anders zou doen. 'Als ik terug kon gaan in de tijd, dan had ik tegen mezelf willen zeggen: praat er gewoon over. Met familie, met vrienden, want uiteindelijk waren die er wel. Die hadden graag willen helpen. Het maakt het een stuk makkelijker, om het gewoon maar te delen.'
Net zoals zijn moeder kampt Cees met periodes van somberheid. Volgens de schrijver is de stoornis erfelijk, maar de neiging tot zelfmoord niet. 'De somberheid heb ik wel geërfd. Ik was er nooit open over, maar ja, nu heb ik dit boek geschreven. Dat er een taboe op rust, is helemaal niet nodig. Want een heleboel mensen hebben last van somberheid. Ik kan er prima mee leven.'
Ook daarom ziet hij dat het belangrijk is om erover te praten. 'Ik heb in mijn boek geprobeerd uit te leggen wat een bipolaire en een unipolaire stoornis is. Te vertellen over psychoses, manieën, medicatie en therapieën. Het is klote, maar je kan er goed mee leven en het is zeker niet iets om uit de weg te gaan of bang voor te zijn.'
Nu zijn eerste boek in de boekhandel ligt, is het de vraag wat er gaat gebeuren. Dat werd volgens hem overigens wel tijd, want het boek was al een jaar geleden klaar. Bovendien heeft hij daarna niet stilgezeten. Zo werkt hij een nieuw boek. 'Ik had het tweede boek ook al in mijn hoofd. En het derde en het vierde boek ook al.'
De uitgever heeft zelfs al een titel prijsgegeven voor zijn volgende boek. 'Dagen van Ozon'. 'Dat verhaal speelt zich af rond studentenvereniging Minerva in Leiden in de jaren 80. Ik heb het afgelopen half jaar besteed aan onderzoek en een hoop mensen geïnterviewd. Ik heb drie hoofdstukken af, nog 33 te gaan ongeveer.'
Wil je met iemand praten over zelfdoding? Neem contact op met 113 Zelfmoordpreventie: bel 0800-0113 of chat via 113.nl.
Source: Omroep West Den Haag