Satire in de VS Wat zou Jimmy Kimmel gaan zeggen bij zijn terugkomst op de buis? In een lange, emotionele openingsmonoloog haalde hij uit naar Trump. „Onze leider viert het als Amerikanen hun baan verliezen.”
De satirische nieuwstalkshow ‘Jimmy Kimmel Live!’ keerde dinsdagavond terug op tv. Het programma wordt opgenomen in Los Angeles.
In zijn eerste show nadat hij een week van de buis was, heeft Jimmy Kimmel de Republikeinen bedankt die de afgelopen week opkwamen voor zijn tv-programma. „Het is dapper van hen om zich uit te spreken tegen deze regering”, zei Kimmel. „Daar verdienen ze lof voor.”
Hij noemde onder meer de senatoren Ted Cruz, Mitch McConnell en Rand Paul. Die prominente Republikeinen zeiden afgelopen week dat het geen goede ontwikkeling was dat de show van Kimmel van de buis leek te verdwijnen onder druk van de federale mediatoezichthouder FCC. Ze noemden het onder meer een gevaarlijk precedent op basis waarvan een volgende president van Democratische huize in de toekomst zou kunnen ingrijpen tegen rechtse tv-programma’s. „Ik had niet gedacht dat ik dit ooit zou zeggen”, zei Kimmel, „maar Ted Cruz heeft gelijk.”
Over de directe aanleiding van zijn schorsing – een opmerking over de moord op de rechtse influencer Charlie Kirk – zei Kimmel dinsdag dat hij „niet de intentie had” om „lacherig te doen over de moord op een jonge man”.
Verder haalde hij uit naar Donald Trump. „De president van de Verenigde Staten heeft het heel duidelijk gemaakt dat hij mij en honderden werknemers ontslagen wil zien. Onze leider viert het feit dat Amerikanen hun baan verliezen, omdat hij niet tegen een grap kan.” Een overheid die dreigt een komiek die ze niet leuk vindt het zwijgen op te leggen, is „on-Amerikaans”, zei Kimmel.
In de Verenigde Staten werd met veel spanning afgewacht wat Kimmel bij zijn terugkeer zou gaan zeggen. Op woensdag 17 september haalde Disney, het moederbedrijf van netwerk ABC waar de show wordt uitgezonden, zijn programma voor onbepaalde tijd van de buis. Dat besluit leidde tot veel ophef, omdat het onder politieke druk leek te zijn genomen.
Twee dagen eerder had Kimmel in zijn openingsmonoloog een opmerking gemaakt die bij veel Republikeinen niet goed was gevallen. Kimmel zei dat de „MAGA-groep” rondom Trump er alles aan deed om aan te tonen dat de schutter van Charlie Kirk „niet een van hen was” en probeerde „politiek gewin” uit de moord te halen.
Brendan Carr, de door Trump benoemde voorzitter van mediatoezichthouder FCC, trok vervolgens fel van leer tegen het programma. Hij noemde zijn opmerkingen „het ziekst mogelijke gedrag” en dreigde de licentie van ABC in te trekken. „We kunnen dit op de makkelijke of de moeilijke manier doen”, zei hij in een podcast.
Dat Disney een dag later Kimmel van de buis haalde, leidde tot veel verontwaardiging. Het besluit groeide razendsnel uit tot brandpunt van een aanzwellende discussie over de vrijheid van meningsuiting in de VS. Ted Cruz zei dat Carr „een aardige vent” was, maar zijn woorden „levensgevaarlijk”. „Het is alsof een maffiabaas je bar in komt en zegt: ‘Mooie bar heb je, zou jammer zijn als er iets mee gebeurt.’” Zijn collega Rand Paul noemde de opmerkingen van Carr „absoluut ongepast” (Trump daarentegen liet zich jubelend uit over het opschorten van de show).
De druk op Disney liep snel op: in Hollywood, waar de show wordt opgenomen, gingen scriptschrijvers en Democratische politici de straat op voor de vrijheid van meningsuiting en tegen het besluit van Disney. Volgens Google was er een piek in de zoekterm ‘cancel Disney Plus’, een streamingsdienst van het bedrijf. Acteurs als Tom Hanks en Meryl Streep tekenden een brief die ABC opriep om Kimmel terug te brengen.
Uiteindelijk maakte Disney maandag bekend dat het programma dinsdagavond terug zou komen, na gesprekken met Kimmel te hebben gevoerd. Het netwerk zei verder dat het tot het eerdere besluit was gekomen „om geen olie op het vuur te gooien in een gespannen situatie tijdens een emotioneel moment voor ons land”. Volgens de Financial Times was het netwerk geschrokken van de discussie die was ontstaan.
Kimmels openingsmonoloog – die begon na een uitgebreid applaus van het publiek – was dinsdagavond langer dan gebruikelijk, en kende afwisselend grappen en serieuze momenten. Hij zei dat hij van Disney moest uitleggen hoe je je Disney Plus-abonnement weer kan activeren, en vertelde dat een Duitse comedian hem een baan had aangeboden. „Dit land is zo autoritair geworden dat de Duitsers nu tegen mij zeggen: kom hierheen.”
Kimmel zei ook dat hij het niet eens was met het besluit van Disney om de show stop te zetten, maar bedankte het bedrijf voor de kans terug te komen. „Dit is risicovol voor ze”, zei hij.
De comedian ging ook in op de controversiële grappen die hij vorige week maakte en die leidden tot zijn tijdelijke schorsing. „Ik snap dat sommigen deze opmerkingen misschien slecht getimed of onduidelijk vonden”, zei hij met geëmotioneerde stem. Hij sprak verder ook zijn waardering uit voor de conservatieve politieke commentatoren Ben Shapiro en Clay Travis, die het ook voor de show hadden opgenomen. FCC-baas Carr noemde hij „de meest belachelijke auto [car] die Republikeinen omarmd hebben sinds de Cybertruck”.
Vlak voor de uitzending had president Donald Trump zich nog geroerd op zijn sociale netwerk Truth Social. Hij noemde Kimmel een „verlengstuk van de Democratische Partij” en leek te dreigen met een rechtszaak om smaad. „De vorige keer dat ik achter hen [ABC] aan ging, gaven ze me 16 miljoen dollar”, schreef hij, in een verwijzing naar een eerdere schikking met het netwerk.
Met de terugkeer van Kimmel is de kwestie nog niet volledig opgelost. De regionale netwerken Sinclair en Nexstar, die een groot aantal lokale tv-zenders beheren, weigerden dinsdag de show uit te zenden. Zij hadden al snel na de opmerkingen van Kimmel hun ongenoegen duidelijk gemaakt aan ABC. Volgens een reconstructie van The New York Times speelde ook dat een significante rol in het besluit van ABC om de show voorlopig stop te zetten.
Beide mediabedrijven zijn vooral actief in Republikeinse staten, zoals Texas en Alabama. Sinclair eiste van Kimmel excuses aan de familie van Charlie Kirk. Nexstar is op dit moment verwikkeld in een fusie met concurrent Tegna à 6 miljard dollar, waar het toestemming van de FCC voor nodig heeft.
Of de twee hun boycot van Kimmel blijven vasthouden, moet blijken. In internationale media toonden experts en insiders zich verbaasd dat Sinclair en Nexstar ruzie zoeken met Disney. Die laatste staat, met een groot aantal sportrechten, veel machtiger tegenover de twee kleinere partijen. Dinsdagavond hadden die nog niet met hun ogen geknipperd. In grote steden als St. Louis, New Orleans, Salt Lake City en Nashville was niks van Kimmel te zien.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Source: NRC