Malieveld-rellen De rellen in Den Haag – die gepaard gingen met Hitlergroeten, NSB-vlaggen en een bestorming van het Binnenhof – worden door het kabinet scherp veroordeeld. Maar of het politiek geweld betrof, daarover wil minister Van Oosten (VVD) zich niet uitspreken. Tot frustratie van de oppositie.
Foort van Oosten, demissionair minister van Justitie en Veiligheid, in debat met Kamerleden over de rellen van zondag in Den Haag.
Het kabinet keurt ten zeerste af dat demonstranten in Den Haag zaterdag Hitlergroeten uitbrachten, met NSB-vlaggen zwaaiden, het partijkantoor van D66 bekogelden, het Binnenhof bestormden, „kanker-azc’s” riepen en politieagenten aanvielen. Maar na het Vragenuurtje op dinsdag, drie dagen na de geweldsuitbarsting, is nog altijd niet helder wat het kabinet ziet als de grondslag van de rellen.
Het kabinet leek niet met één mond te spreken de afgelopen dagen. En ook demissionair minister van Justitie en Veiligheid Foort van Oosten (VVD) sprak zich niet duidelijk uit. Van Oosten zei dat het hem „verschrikkelijk heeft gestoord” wat er zaterdag gebeurde. Daarna zei hij dat het ging om „puur het belagen van politieagenten, het vernielen van andermans bezit. Het is niet meer en minder dan dat.”
Daarmee leek Van Oosten zijn partijgenoot demissionair minister van Financiën Eelco Heinen te herhalen. Die zei bij WNL op Zondag dat het ging om „hooligans”. En: „We moeten het geweld afkeuren en achter de daders aan, maar om het gelijk politiek te maken is heftig en onnodig. Je gaat dingen politiek maken die niets met politiek te maken hebben.” Dat was een reactie op D66-leider Rob Jetten, die de PVV en partijen die met de PVV hebben samengewerkt – dus ook de VVD – ervan beschuldigde mede verantwoordelijk te zijn voor het aanwakkeren van het geweld.
D66-Kamerlid Jan Paternotte wees Van Oosten op de extreemrechtse leuzen, vlaggen en doelgerichte aanvallen op het D66-kantoor en het Binnenhof. „Als het kwaakt als een eend, als het loopt als een eend, dan zegt deze minister: ‘We weten niet wat voor dier het is.’”
Geïnterviewde demonstranten zeiden zelf dat zij om politieke redenen naar Den Haag waren gekomen. Daarover zei minister Van Oosten: „Ik wil niet speculeren over een politiek motief.” Volgens hem is het niet aan het kabinet, maar aan het Openbaar Ministerie en de rechter om te beslissen of er afgelopen zaterdag politiek geweld is gepleegd. Op woensdagmiddag werden de eerste veertien verdachten via snelrecht berecht.
Extra verwarrend: later tijdens het Vragenuur zei Van Oosten toe de politie makkelijker toegang te willen geven tot appgroepen. Oók die van rechts-extremisten, voegde hij toe, „voor degene die dat horen wil”.
Veel partijen in de Kamer vielen de minister aan op zijn terughoudende opstelling. D66-Kamerlid Paternotte bracht in herinnering dat het kabinet al de dag na de Maccabi-rellen in november had vastgesteld dat het ging om een ‘Jodenjacht’, en zeer kort daarna sprak van een „integratieprobleem” bij jongeren met een migratie-achtergrond. Ook andere partijen spraken Van Oosten hierop aan. Denk en de SP zeiden de houding van de minister „levensgevaarlijk” te vinden. De ChristenUnie ziet een „veenbrand” van met name rechts-extremisme in Nederland.
De PVV, wiens leider Geert Wilders op zaterdag afstand nam van het geweld, kwam zich verdedigen tegen de aantijgingen de demonstranten te hebben opgeruid. PVV-Kamerlid Emiel van Dijk noemde het geweld „verschrikkelijk”, maar hij vindt het ook „schandalig” dat partijen „proberen dit in de schoen te schuiven van een democratische partij die altijd probeert met het woord het debat te voeren”.
PVV-leider Geert Wilders zei op dinsdag dat het „werkelijk ziekelijk” is om „alleen al te suggereren” dat zijn politieke taal en handelen bijdragen aan het geweld. Hij hoopt dat de daders „snel met z’n allen bij hun kladden worden gevat”.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Volg politiek Den Haag op de voet en word zelf een Haagse ingewijde
Source: NRC