Een reeks westerse landen rond de VN-vergadering erkent deze week de Palestijnse staat, tot woede van de Israëlische leider Netanyahu. We bellen met buitenlandredacteur Sacha Kester, over hoe er in Israël en de bezette Westelijke Jordaanoever naar deze stap wordt gekeken.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Dag Sacha, jij was afgelopen week op de Westoever en in Israël. Laten we bij die laatste beginnen, hoe kijken de mensen op straat naar die erkenning?
‘Het Israëlische kabinet heeft furieus gereageerd. Het had geen goed woord over voor de leiders van die landen, zoals de Australische premier Anthony Albanese. Maar ook bij de bevolking heerst onbegrip, merkte ik.
‘Om even een stapje terug te doen: er wordt in de Israëlische media heel weinig bericht over het lijden van de Palestijnen. De meeste Israëliërs zijn weliswaar verdeeld over de voortzetting van de oorlog, maar de inzet is daarbij steeds de veiligheid van de gijzelaars. De erkenning van Palestina is voor de meeste mensen in Israël vooral iets abstracts, omdat een twee-staten-oplossing momenteel een verre van realistisch scenario is. Toch wordt het hier geframed als ‘jullie kiezen partij voor de terroristen’.
‘Zodra mensen horen dat ik uit Nederland kom, uiten ze hun zorgen over dat Israël door Europa in bijvoorbeeld het voetbal en op cultureel vlak wordt buitengesloten. Zij voelen zich verbonden met Europa, maar het is hen duidelijk dat Europa dat momenteel anders ziet. Veel Israeliërs die ik sprak, zijn zich ervan bewust dat de buitenwereld het Israëlische volk niet erg gunstig gezind is vanwege de oorlog.’
Zal de erkenning voor de Palestijnen nog iets uitmaken?
‘Nauwelijks. Op de Westoever is men vooral heel bang voor repercussies van Israël. Toen de landen over de erkenning begonnen, kwam er vanuit Israël een reactie die zich eigenlijk niet als iets anders laat interpreteren dan een middelvinger naar de internationale gemeenschap. Het land trok namelijk een oud plan uit de la voor de verdere bouw van nederzettingen.
‘De Westoever lijkt qua vorm op een bruine boon en in het middelste en smalste deel ligt Jeruzalem. Net buiten de stad, in bezet gebied dus, is een aantal heuvels dat nog niet door kolonisten is bebouwd, het zogenoemde E1-gebied. Israël wil daar al veel langer nederzettingen bouwen, maar onder internationale druk gebeurde dat niet. De internationale gemeenschap heeft dat altijd heel duidelijk afgewezen omdat dit het Palestijnse territorium feitelijk zou doorsnijden in een noordelijk en zuidelijk deel.
‘Maar nadat de westerse landen afgelopen tijd erkenning van Palestina uitspraken, maakte Israël duidelijk dat het dat gebied gewoon vol wil bouwen. Op de Westoever is is men ontzettend gespannen over wat hen daarom de komende te wachten staat.’
Je sprak op de Westoever veel met Palestijnen. Welk gevoel overheerst daar?
‘Angst. Ik was onder meer in het christelijke dorp Taybeh, zo’n vijftien kilometer van Jeruzalem. Ik sprak met een priester, die vertelde dat ook de christelijke Palestijnen last hebben van de nederzettingen die om het dorp heen verrijzen. Zo is er in juli, vermoedelijk door kolonisten, brand gesticht in een eeuwenoude kerk in Taybeh. De verhoudingen tussen de islamitische en christelijke bewoners van het dorp zijn goed, maar ook de levens van die laatste groep worden volgens deze priester inmiddels onmogelijk gemaakt door de Israëlische kolonisten.
‘In het dorp zit trouwens een Palestijnse bierbrouwerij, zij exporteren ook naar het buitenland. Het duurt soms weken voor hun bier de Westoever uit kan naar een haven, want Israël monitort alles. De eigenaren vertelden me dat ze aanvankelijk hadden willen investeren en uitbreiden, maar dat ligt volledig stil. Ze vrezen dat er brand wordt gesticht door kolonisten of ze uit het pand worden gezet door de autoriteiten en de investeringen voor niets zullen zijn.
‘Overal in het gebied voel je de spanning. De mensen zijn ervan overtuigd dat Israël ze echt weg wil hebben en ze hopen dat de internationale gemeenschap zal ingrijpen. Maar omdat er nauwelijks iets gebeurt tegen Gaza is er maar weinig hoop dat de rest van de wereld ze tegemoet zal komen.
‘Ik sprak met een cafébaas over de toekomst. Hij vertelde me dat niemand op grote schaal in verzet durft te komen, zoals bij de intifada van decennia geleden. De bevolking heeft gezien wat er in Gaza is gebeurd en vreest dat zich dat op de Westoever zal herhalen. Als voorbeeld: alle werkvergunningen van Palestijnen werden na 7 oktober ingetrokken, uit angst voor terreur. Recent klom er een Palestijn over het hek tussen de gebieden, waarschijnlijk om in Israëlisch gebied te gaan werken. Hij werd meteen doodgeschoten. Iedereen heeft het over zulke verhalen. Het verlamt mensen.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant