In een flits zag ik Job Cohen zaterdag aan voor mijn oude tekenleraar. We bevonden ons op het Prinsenhof in Haarlem, er was een reünie ter ere van het 635-jarig bestaan van onze middelbare school. „Hij gaf me steevast een 6-”, fluisterde ik misnoegd tegen een oud-klasgenoot. „Geen wonder met zo’n beperkt visueel geheugen”, lachte die. Pas toen begon er iets te dagen – mijn wangen kleurden PvdA-rood.
Ooit, toen ik nog op school zat, stelde ik me zo’n reünie voor als een herexamen. Een kans om 10, 20, 30 jaar na dato een opgepoetste versie van jezelf te tonen. Opgebloeid muurbloempje, rebelse ex-nerd. En inderdaad: iets in mij wilde dit weekend heel graag aan mijn gymlerares laten weten dat ik tegenwoordig, op mijn bijna-40ste, wél 10 kilometer kan hardlopen.
Tegelijkertijd drong het besef door dat alle vroegere versies nog in me huisden. Mijn innerlijke streber glom van trots toen mijn economiedocent zich mijn werkstuk herinnerde over de Lion Peanut, een inmiddels vrijwel uitgestorven chocoladereep. Naast de jongen op wie ik ooit verliefd was veranderde ik subiet in een ratelende puber.
Mijn aanwezigheid op de reünie was semi-illegaal. Omdat ik later die dag nog doorging naar een familiefeest had ik geen kaartje gekocht – programma-onderdelen als ‘opfriscursus schoollied’ en ‘seksuele voorlichting met Sevenster’ zouden aan me voorbijgaan, maar stiekem hoopte ik de officiële opening nog bij te wonen.
In lokaal 4 herdachten we wijlen Bonno van Dijk, de roemruchte geschiedenisleraar die daar als Napoleon verkleed achter de gordijnen vandaan was gesprongen en ons alle straten van de Haarlemse binnenstad van buiten had laten leren – nog steeds vind ik feilloos mijn weg naar obscure steegjes als ’t Zakje. Nooit was ik zo goed op de hoogte van politiek als in mijn Bonno-jaren, altijd was er de kans op een onverwachte overhoring met actuele vragen. Prinsjesdag 1999: Gerrit Zalm die aan kwam zetten met een mini-koffertje, de Rijksbegroting op cd-rom. Prinsjesdag 2002, de eerste van Máxima: prins Claus opgenomen in het Amsterdam Medisch Centrum.
Ongetwijfeld zou hij ook bij Prinsjesdag 2025 een vraag hebben bedacht. Wie droegen een keffiyeh-overhemd? (Van Baarle, Ergin en El Abassi van Denk.) Welk SP-Kamerlid had een lauwerkrans op en een T. rex-ketting om? (Sandra Beckerman, die met paleontoloog Melanie During aandacht vroeg voor de bezuinigingen in de wetenschap, iets waarover de koning in zijn troonrede angstvallig stil bleef).
Ach, wat was ik braaf geweest. Nooit de klas uitgestuurd, nooit te laat gekomen – het meest recalcitrante wat ik tijdens mijn schoolloopbaan had gedaan was het schrijven van een essay over de SP. Op een school vol potentiële VVD-stemmers had dat aangevoeld als een revolutionaire daad, maar na mijn eindexamen was de SP verworden tot de Lion Peanut van de politiek. Pas recent lijkt de partij weer te veranderen in een opgepoetste versie van zichzelf.
Ook ik kon op het nippertje mijn innerlijke rebel laten shinen. Om klokslag 14.00 uur, net toen de rector het woord nam, werd ik de aula uitgewerkt door twee beveiligers vanwege het ontbreken van een polsbandje.
Tevreden liet ik me naar buiten begeleiden. Eindelijk had ik iets tegendraads gedaan.
Source: NRC