De gemiddelde koopkracht is vorig jaar met 3,6 procent toegenomen, meldt statistiekbureau CBS. Het is de snelste stijging in ruim twintig jaar. Bijna iedereen ging erop vooruit, maar er zijn wel verschillen.
Nederlanders hadden eind 2024 meer te besteden dankzij een hogere koopkracht. Sinds 2001 zag het CBS niet zo'n snelle stijging. Dat komt vooral doordat vorig jaar de grootste gemiddelde cao-loonstijging in veertig jaar plaatsvond: 6,8 procent. Tegelijkertijd stegen prijzen gemiddeld 3,1 procent.
"Voor veel mensen is de snelle koopkrachtstijging heel plezierig", zegt CBS-hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen. "Ook omdat de koopkrachtstijging het jaar daarvoor nog matig was."
Door de cao-loonstijging en de verhoging van het minimumloon profiteerden werknemers het meest. Zij hadden eind vorig jaar ruim 5 procent meer te besteden.
Drie kwart van de huishoudens in loondienst ging erop vooruit. De rest verloor bestedingsruimte. Van Mulligen noemt als voorbeelden in die laatste groep werknemers die hun baan tijdelijk verloren, hun baan opzegden of minder uren gingen werken.
Andere doelgroepen kregen iets minder erbij in de portemonnee. Zelfstandige ondernemers konden ruim 3 procent extra besteden. Dat is minder doordat de overheid vorig jaar enkele belastingvoordelen verlaagde, zoals de zelfstandigenaftrek. Gepensioneerden hadden na drie jaar daling weer 1,8 procent meer te besteden.
Bijstandshuishoudens stegen 0,2 procent in koopkracht, de kleinste stijging. Dat komt volgens Van Mulligen door het verdwijnen van de energietoeslag. "Die was tijdelijk, dus hij moest een keer weg. Die toeslag heeft de koopkracht van lagere inkomens beschermd in de jaren dat de energierekeningen zeer snel stegen", zegt de hoofdeconoom.
De hoogte van de bijstand is gekoppeld aan het minimumloon. Dat steeg en zorgde alsnog voor wat meer inkomen.
Het Centraal Planbureau verwachtte in juli dat Nederlanders dit jaar en ook in 2026 nog meer te besteden krijgen. Op Prinsjesdag zal daar meer over bekend worden.
De lonen blijven harder stijgen dan de inflatie, die nog steeds fors is. Dat betekent hogere prijzen in de winkels. Van Mulligen snapt dat sommigen de extra koopkracht niet merken. "Een hoger bedrag op je loonstrook went snel. Meer betalen voor je boodschappen niet."
Source: Nu.nl economisch