Luchtaanval Israël heeft een luchtaanval uitgevoerd op een hoge delegatie van Hamas-leden in Doha. Volgens Hamas hebben de hooggeplaatsten de de aanval overleefd. Internationaalrechtelijk is de actie buitengewoon omstreden.
Rook stijgt dinsdag op na een explosie in de Qatarese hoofdstad Doha, vermoedelijk veroorzaakt door een Israëlische luchtaanval.
Met zijn aanval op Hamas-leiders in de Qatarese hoofdstad Doha heeft Israël zich dinsdagmiddag van zijn onverzoenlijkste kant laten zien. Diplomatiek en internationaalrechtelijk is de aanval buitengewoon omstreden. Ook laat Israël zien dat het niet uit is op een akkoord met Hamas over een staakt-het-vuren in de Gazastrook.
De luchtaanval was gericht op een delegatie van Hamas waarmee Israël in gesprek is over Gaza. Leiders van Hamas waren naar Doha gereisd om te spreken over een voorstel van de Amerikaanse president Donald Trump voor een staakt-het-vuren.
Volgens een Hamas-woordvoerder hebben de hooggeplaatsten de aanval overleefd. Wel zouden er enkele doden gevallen zijn, onder wie de zoon van een van de leiders, Khalil al-Hayya. Ook politiek leider Khaled Meshaal zou in Doha aanwezig geweest zijn.
Volgens Qatar, dat de aanval heeft veroordeeld, mikte Israël op een hoofdkantoor van Hamas waar de politieke leiders wonen. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu zegt dat de aanval een vergelding was voor een Palestijnse aanval op een bushalte in Jeruzalem, waarbij maandag vijf mensen omkwamen.
Een man kijkt dinsdag naar rook die opstijgt na explosies in Doha, na een luchtaaval op de Qatarese hoofdstad door de Israëlische strijdkrachten met hooggeplaatste Hamas-leden als doelwit. Foto Jacqueline Penney / AFPTV / AFP
Er namen vijftien Israëlische gevechtsvliegtuigen deel aan de operatie, melden Israëlische media. Twee Israëlische bronnen zeggen tegen CNN dat Israël de aanval twee tot drie maanden lang heeft voorbereid. De Israëlische regering heeft hierover publiekelijk niets laten weten.
In diplomatieke kringen is het uiterst ongebruikelijk om mensen aan te vallen met wie je onderhandelt - ook al is het een vijandelijke groepering. Ook zijn experts sceptisch of zulke pogingen tot liquidatie stroken met het internationaal recht.
Ongeacht of Israël de hoogste politieke leiders van Hamas heeft gedood, betekent dit voor de voorzienbare toekomst het einde van de vredesonderhandelingen over Gaza, zegt Hugh Lovatt, Hamas-expert van de denktank European Council on Foreign Relations, telefonisch tegen NRC. „Maar dat niet alleen: Israël laat dan ook de interne balans binnen Hamas verder doorslaan in het voordeel van de militaire hardliners van de beweging, die in Gaza zitten.”
Qatar, dat zich de afgelopen twee jaar inzette voor een bestand in Gaza, liet na de aanval weten zijn taken als bemiddelaar neer te leggen en „roekeloos Israëlisch gedrag en de voortdurende verstoring van de regionale veiligheid niet te tolereren”. De Amerikaanse president Donald Trump – die tijdens een staatsbezoek aan Doha afgelopen mei een nieuw presidentieel vliegtuig ter waarde van 340 miljoen euro van de Qatari cadeau kreeg – prees in het verleden de rol van Qatar bij de onderhandelingen over een staakt-het-vuren.
Israëlische en Amerikaanse bronnen melden aan internationale media dat Israël de VS had ingelicht voordat de aanval plaatsvond. Maar Qatar is een belangrijke Amerikaanse bondgenoot, met de grootste Amerikaanse luchtmachtbasis in de regio, zegt Midden-Oosten-kenner Erwin van Veen van instituut Clingendael. „Qatar en andere Golfstaten zullen zich afvragen wat zo’n bondgenootschap nog waard is als ze zien dat Israël van Washington gewoon mag bombarderen.”
De vraag is hoe andere westerse landen - waar de frustratie met Israël en de vernietigende oorlog in Gaza al maanden toeneemt - zullen reageren op wat lijkt op een poging het onderhandelingsproces volledig te laten ontsporen. Ook Lovatt benadrukt dat Qatar een westerse bondgenoot is, en een thuishaven voor westerse expats en bedrijven. De Israëlische aanval illustreert volgens hem hoe „roekeloos” Israël de afgelopen jaren is geworden. De getroffen buurt ligt slechts op kilometers afstand van het koninklijk paleis, zegt hij. „Geen enkel Arabisch land blijkt echt nog veilig te zijn voor Israëlische agressie.” De afgelopen jaren bombardeerde Israël ook in Libanon, Syrië, Iran en Jemen.
Source: NRC