Straatintimidatie Bij zeker elf Dolle Mina-protesten tegen vrouwengeweld is melding gemaakt van intimidatie en verstoring. Demonstrerende vrouwen werden voor ‘hoeren’ uitgescholden, iemand werd aangerand.
Demonstranten verzamelen zich onder de slogan ‘Wij eisen de nacht op’ om veiligere straten te eisen. De mars werd geleid door de feministische groep Dolle Mina.
Zaterdagavond, hartje Maastricht. Zo’n tweehonderd demonstranten verzamelen zich met hun fietsen voor het stadhuis. Ze nemen deel aan een fietstocht tegen seksueel geweld en straatintimidatie, onder de noemer ‘de nacht is ook van ons’. Er zijn bordjes met ‘Femicide = ook jouw probleem’ en ‘Hee man zeg er wat van’. Romy Frijters, een van de organisatoren, neemt het woord: „Spreek elkaar aan op vrouwonvriendelijk gedrag.”
Uitgerekend daar en dan begint een groepje „jonge jongens” te roepen, vertelt Frijters twee dagen later. „Onzin!”, klinkt het. Enkele vrouwen proberen de jongens weg te sturen, daar luisteren ze volgens Frijters niet naar. Pas wanneer mannelijke demonstranten de jongens aanspreken, vertrekken ze. Vast dronken, denkt Frijters op dat moment, mannen onderweg naar een avondje stappen. Maar het incident in Maastricht staat niet op zichzelf.
Bij zeker elf van de ruim twintig ‘De nacht is ook van ons’-demonstraties die zaterdagavond verspreid over het land door actiegroep Dolle Mina werden georganiseerd, zijn na afloop bij de organisatie meldingen gemaakt van verstoring, intimidatie of seksueel geweld. Dat zegt Sia Hermanides, die landelijk is betrokken bij de Dolle Mina-acties. Het gaat om incidenten in onder meer Amersfoort, Houten, Utrecht, Maastricht, Zwolle, Groningen, Nijmegen, Leeuwarden en Eindhoven.
„In onze mailbox komen nu nog berichten binnen over dat ‘kankerhoeren’ is geroepen of dat tegen de fiets van een vrouw is getrapt”, zegt Hermanides. „We zijn in shock, en nu bekijken we of we een gezamenlijke aangifte kunnen doen.”
NRC sprak vrouwen die bij acties in Utrecht, Amersfoort, Groningen en Maastricht waren. De fiets- en wandeltochten werden bewust georganiseerd in stadscentra en buitenwijken waar vrouwen zich soms onveilig voelen. Onderweg, zo vertellen de organisatoren van de verschillende acties, zijn deelnemers uitgejoeld, bespuugd, op hun billen geslagen of zomaar op de mond gezoend.
Na het gejoel voor het stadhuis in Maastricht, escaleert ook daar de boel, vertelt Frijters. De menigte trekt met toeters en bellen door het centrum, vanaf balkons worden ze toegejuicht. Maar er is ook intimidatie. „Jongens kwamen achter ons aan rennen en probeerden achter op de fiets te springen. Van langs de weg werden we uitgescholden voor ‘hoeren’ en ‘sletten’”, zegt Frijters.
Demonstranten tijdens de protestmars ‘Wij eisen de nacht op’ om veiligere straten voor vrouwen en meisjes te eisen. Foto Hedayatullah Amid / NRC
Achteraf hoort de Limburgse afdeling van Dolle Mina pas hoeveel van dit soort verhalen er onder de Maastrichtse deelnemers waren, vertelt medeorganisator Saskia, die niet met haar achternaam in de krant wil. Iemand die tijdens het fietsen wordt geduwd door een meisje dat ‘opkankeren kankerfeministen’ roept, bijvoorbeeld. Bij een ander springt een man achterop, die blijft zitten totdat een mannelijke deelnemer haar helpt hem van haar bagagedrager af te duwen. Een andere vrouw wordt op haar billen geslagen en deelnemende mannen worden uitgemaakt voor ‘homo’.
De Limburgse afdeling heeft deelnemers opgeroepen zich te melden bij het gemeentemeldpunt voor straatintimidatie. Volgens een gemeentewoordvoerder hebben drie mensen dat al gedaan. Of iemand aangifte heeft gedaan, kon de politie dinsdag niet zeggen, maar de organisatie vermoedt van wel.
„Wat een avond”, schrijft de organisatie van de fietsoptocht in Amersfoort maandag in een Instagram-bericht. „Dank aan iedereen die erbij was.” Maar, de actie heeft ook duidelijk gemaakt waarom die nodig is: deelnemers zijn uitgescholden, er is met blikjes gegooid.
GroenLinks-PvdA-Kamerlid Marleen Haage was er ook bij zaterdag – eerst in Amersfoort, daarna in Utrecht. In Amersfoort zag ze het aan het begin vooral misgaan. „De aankondiging van het protest werd verstoord door een dronken gast die door zijn vriendjes naar voren werd geduwd, die er doorheen ging staan brallen.” Later hoorde ze scheldpartijen. Vooral in Utrecht vond ze die opvallend: „Vlak bij het plein bij het corps, het Janskerkhof, werden we voor ‘hoeren’ uitgescholden.”
In Groningen koos Dolle Mina ervoor de optocht vroeger te laten beginnen, vertelt organisator Ilse Nevenzel, en tóch zijn er incidenten geweest. Nare opmerkingen – ‘het zal jou niet overkomen, want je bent te lelijk’ – maar ook aanranding. Ongeveer ter hoogte van de rosse buurt stond een groepje mannen naar de stoet te kijken, één van hen was zo de stoet ingelopen. „Een jonge vrouw is door hem ongewenst op haar mond gezoend.” „Ze heeft zelf adequaat gereageerd, en doet aangifte. Daar steunen we haar in en het is kansrijk: veel mensen hebben het zien gebeuren.”
De politie-eenheden van Noord- en Midden-Nederland hebben nog geen meldingen binnengekregen over de gebeurtenissen van zaterdagavond, zeggen ze tegen NRC. De Limburgse politie was dinsdag niet bereikbaar voor commentaar.
„Het toont alleen maar hoe nodig deze actie is”, zegt de Limburgse organisator Romy Frijters. „Je zou verwachten dat iedereen protest tegen geweld op vrouwen steunt, maar er zijn nog grote stappen te zetten.” In de incidenten ziet de Groningse Ilse Nevenzel hoe „allemaal jongens en mannen nog altijd denken dat je vrouwen niet zo serieus hoeft te nemen.”
Deelnemers in Maastricht zijn aangedaan, zegt Frijters. „Ik hoop dat het ze niet afschrikt om een volgende keer mee te doen.” Nevenzel denkt van niet. „Zoiets wakkert bij velen ook juist een vechtlust aan.”
Het protest tegen geweld tegen vrouwen groeit, en dat stuit volgens Nevenzelf nou eenmaal op tegenstand. „Er zijn mensen die dat overbodig en overdreven vinden.”
Source: NRC