Ilona Maher is met haar miljoenen volgers op sociale media de meest besproken deelnemer aan het WK rugby.
Ilona Maher (in het blauw) tijdens de WK-openingswedstrijd tegen Engeland.
TikTok vorige week. Met een bedrukte blik kijkt Ilona Maher door de ruit van de bus die de Amerikaanse rugbysters naar hun hotel brengt. Ze hebben net met 69-7 het WK-openingsduel van Engeland verloren. Onderin het clipje verschijnt een tekst. „Als de uitkomst niet is wat je ervan gehoopt had…” Waarna Maher zich al knipogend tot de camera richt, terwijl de tekst doorloopt: „…maar 42.000 fans hebben een kaartje gekocht en miljoenen anderen hebben via het scherm vrouwenrugby gekeken.”
De toon van het filmpje typeert Maher, de meest besproken deelnemer aan het WK Rugby, dat tot eind september in Engeland gehouden wordt. Ook wie geen interesse heeft voor deze sport, heeft mogelijk van haar gehoord, want de afgelopen jaren groeide Maher (29) uit tot een mondiale ster, met in totaal 8,8 miljoen volgers op YouTube en Instagram.
Door haar sociale media posts, waarin ze op een luchtige, maar indringende manier zaken als mentale gezondheid, body shaming en gendergelijkheid aan de orde stelt, geldt ze als een voorbeeld voor vrouwen en meisjes wereldwijd. Niet voor niets schaarde zakenblad Forbes haar onder de meest invloedrijke Amerikanen van onder de dertig.
Ik ijver al langer voor een interview met Maher, maar hoe beroemder ze wordt, hoe meer mijn kansen lijken te slinken. Zeker sinds ze vorig jaar als tweede eindigde in het populaire tv-programma Dancing with the stars, waarin ze haar danspartner onder zijn billen vastpakte en door de lucht flipte – een move die in het conservatieve Amerika de tongen losmaakte.
Ik hoor u denken: waarom over een tv-programma schrijven in een rubriek over de positie van vrouwen in topsport? Is Maher zo’n onbeduidende rugbyster dat dat aspect in de eerste kolom onbesproken blijft?
Dat laatste is niet het geval, want anders had Sione Fukofuka, bondscoach van de Amerikaanse 15s vrouwen, haar niet voor het WK opgeroepen, en was Maher niet door Emilie Bydwell, bondscoach van de rugby sevens, opgeroepen voor de Olympische Spelen van 2024 in Parijs, waar ze brons won met haar ploeg – een voorlopig hoogtepunt in haar carrière.
Om de niet eenvoudige overstap van de rugby sevens naar de 15s te maken, sloot Maher dit jaar een contract van drie maanden met Bristol Bears, een Engelse ploeg uit de Premiership Women’s Rugby. Een win-winsituatie, want door haar roem kregen haar teamgenoten – die ze adviezen gaf over sponsoring en sociale media – veel meer aandacht. Op hun beurt hielpen ze haar om zich in een nieuwe discipline te ontwikkelen, waardoor ze een plek in de WK-selectie afdwong.
Dat neemt niet weg dat haar sportieve kwaliteiten soms wat ondergesneeuwd raken door haar acties buiten het veld, waardoor de indruk kan ontstaan dat Maher sportief gezien niet zo veel voorstelt. „Ik denk dat sommige mensen denken, oh, ze is niet serieus, ze plaatst berichten op TikTok, het gaat haar niet om de sport, ze zal wel niet zo goed zijn”, zei ze eerder dit jaar tegen de BBC. Maar die berichten móet ze wel plaatsen, want los van het feit dat ze wat te vertellen heeft, zijn haar posts ook lucratief. Als rugbyster verdient ze veel minder dan haar mannelijke collega’s, dus moet ze andere bronnen aanboren. Als ze het goed doet op sociale media, aldus Maher, wil dat niet zeggen dat ze niet op het veld kan uitblinken.
In haar openingswedstrijd tegen Engeland, ruim een week geleden, oogde de Amerikaanse, die zowel als wing en center speelt, nog wat flets. Maar zaterdagavond, in de nagelbijter van een wedstrijd tegen Australië, liet Maher met een paar goede ingrepen zien wat ze waard was. Het gelijkspel (31-31) voelde voor Australië als een nederlaag. Beide landen houden zicht op een plek in de kwartfinale.
„Rugby is van oudsher een sport voor witte mannen”, zegt Fiona Tomas, die Maher volgt voor The Telegraph. „En dan verschijnt opeens een vrouw ten tonele die haar rugbycarrière minutieus op Instagram vastlegt. Het is ongelooflijk wat zij losmaakt, zoiets heb ik nooit eerder gezien. Ze inspireert vrouwen om te gaan sporten, die anders niet het zelfvertrouwen hadden gehad om te gaan sporten. En ze heeft een nieuwe, jonge groep rugbyfans aangeboord. Voor haar debuut bij Bristol Bears was zó veel interesse, dat de wedstrijd naar het stadion van de mannen werd verplaatst. Zo’ n negenduizend fans zaten op de tribune.”
Meisjes in de VS doen steeds minder aan sport, zegt de Amerikaanse Vanessa Coulbeck, die onderzoek doet naar body image bij meisjes. Daarbij speelt de angst om bekritiseerd te worden op hun uiterlijk een belangrijke rol, wat de behoefte aan rolmodellen als Maher groter maakt. „Zij probeert niet te voldoen aan traditionele schoonheidsnormen, maar legt de nadruk op kansen voor vrouwen en hun capaciteiten. Met haar veelzijdigheid – van de balzaal tot de Spelen – zegt ze tegen meiden: je kunt uitblinken op meerdere terreinen, zo lang je jezelf accepteert zoals je bent.”
Maher weet hoe moeilijk dat laatste is. Ze krijgt al haar hele leven opmerkingen over haar gewicht, vertelde ze vorig jaar op TikTok, nadat iemand op dat medium haar BMI op 30 had geschat. Ze richtte zich tot haar criticaster en zei, kort samengevat: Ik héb ook een BMI van 30. Of 29,3, om precies te zijn. Maar wat zegt dat over wat ik op het veld doe, hoe fit ik ben, hoeveel spieren ik heb? Ik ga met een BMI van 30 naar de Olympische Spelen, jij niet. Kort daarna – ze had inmiddels brons op zak – stond Maher in haar badpak op de cover van Sports Ilustrated. Begeleidende tekst: ‘Beast. Beauty. Brains’.
„Ik ben blij dat Sports Illustrated buiten de gebaande paden treedt”, zegt de Amerikaanse psycholoog Alexis Conason, gespecialiseerd in eetstoornissen. „Het is een stap in de goede richting, omdat zo’n cover het idee verwerpt dat vrouwen alleen mooi, waardevol en aantrekkelijk zijn als ze dun zijn.” Wel ziet Conason dat fitheid en gezondheid „wordt geëist” van vrouwen die niet dun zijn. Je kunt je afvragen, zegt ze, of ‘sterk is het nieuwe slank’ wel zo’n goede insteek is, want daarmee vervang je het ene schoonheidsideaal door het andere. „En ook aan dát ideaal kunnen de meeste mensen niet voldoen”.
Source: NRC