Duitsland, bij uitstek het land van bier, kampt anno 2025 met kelderende consumptiecijfers. Fotograaf Marcel van den Bergh besloot de wegkwijnende biercultuur in beeld te brengen en stuitte op een bijzondere wedstrijd: de Kastenlauf in Hanau.
Door Jarl van der Ploeg
Fotografie Marcel van den Bergh
De Kastenlauf (Bierkratloop) in het Duitse Hanau.
Vroeger ging een typische Duitse drinkavond (vrij naar John Steinbeck in Tortilla flat) als volgt: tijdens de eerste twee glazen werden serieuze gesprekken gevoerd en luisterde iedereen aandachtig naar elkaar. Tijdens de twee glazen daarna volgden droevige herinneringen met een zoete nasmaak en bij het biertje daaropvolgend was het tijd voor oude liefdesavonturen met een bittere nasmaak.
Weer een pul verder: een gevoel van algemene melancholie, gevolgd door een aantal klappen op elkaars schouders. Nog twee glazen later: zwarte, onzalige moedeloosheid en neerslachtigheid. Het glas daarna: een lied van weemoed. Daarna: een liefdeslied. En tot slot: alle liederen tegelijk, gevolgd door een groot zwart gat.
Al rennend en drinkend moeten deelnemers een krat bier naar de finish tillen.
Maar das war einmal. Want net als zoveel andere delen van de Duitse economie zit ook de biermarkt anno 2025 in het slop. Nog altijd is Duitsland met 84 miljoen hectoliter de grootste bierproducent van Europa, maar aan de consumptiekant gaat het mis: met een jaarlijkse inname van ‘slechts’ 88 liter bier per hoofd van de bevolking staan de Duitsers niet eens meer in de Europese top drie.
Naast bier drinken moeten deelnemers ook andere opdrachten uitvoeren.
De hoofdschuldigen: jongeren die gezonder willen leven, wat in de praktijk vaak neerkomt op een avond zonder bier. En als ze tijdens speciale gelegenheden toch zin hebben in een drankje, verkiezen ze tot afgrijzen van hun oudere landgenoten steeds vaker onorthodoxe bieren zoals IPA’s en radlers, wat voor de vijftienhonderd Duitse brouwerijen een kleine ramp betekent, aangezien die traditie doorgaans belangrijker vinden vernieuwingsdrang.
Hoog tijd dus om die langzaam stervende traditie in beeld te brengen, dacht Volkskrant-fotograaf Marcel van den Bergh, die deze zomer naar de Kastenlauf (Bierkratloop) in Hanau trok. Dat is een hardloopwedstrijd over 5 kilometer die jaarlijks op meerdere plekken in Duitsland wordt georganiseerd en waarbij twee deelnemers samen, al rennend en drinkend, een krat bier naar de finish moeten tillen. Tijdens de race is het de bedoeling dat ze de inhoud van het krat volledig soldaat maken, want ze mogen pas finishen als alle flesjes leeg zijn.
Je kan dit soort wedstrijden natuurlijk omschrijven als een serieuze vorm van alcoholmisbruik, als een laatste stuiptrekking van een drankcultuur die bijna voorbij is, maar omdat de deelnemers ook bijzonder veel schik lijken te hebben, kun je er misschien beter de woorden op plakken van de legendarische kroegganger Simon Carmiggelt: ‘De geheelonthouders hebben gelijk, maar alleen de drinkers weten waarom.’
De winnaars vallen elkaar in de armen, en gaan daarna tegen de grond.
In een welvarend land als Nederland wordt veel voor lief genomen. Fotograaf Marcel van den Bergh en redacteur Olaf Tempelman reizen door het land om te laten zien hoe buitengewoon het gewone kan zijn.
Volkskrant-huisfotograaf Marcel van den Bergh groeide op bij de Maas en kon er als kind al uren naar kijken. Door zijn lens zag hij de vele gezichten van het water in de dode Maas-arm aan zich voorbijtrekken.
De 39-jarige Balinees Putu Sayoga buigt zich over ‘de extreme tradities van Indonesië’. In het dorp Sumbersewu fotografeerde hij het tweejaarlijkse Horeg-festival, een parade met reusachtige subwoofers die de bassen tegen je lichaam blazen.
Source: Volkskrant