G-Funk Muziek kent tal van genres en subculturen: NRC’s muziekprofessor biedt essentiële muziekkennis. Deze week: G-Funk. Wat moet je luisteren en wie moet je kennen?
Waarom klinken rappers als Snoop Dogg, Warren G en Nate Dogg zo zalig, zonnig, zacht en toch zo stoer, straat, gangster? Wat is die sound, die klinkt alsof ze zo oud is als hiphop zelf, en toch ook zo van nu? Gangsta Funk, kortweg G-Funk, de ‘lowride’ sound uit de jaren negentig, ís de ‘West Coast’: zwevende synth, funky, relaxed, laag tempo, strakke flow.
Het tempo van G-Funk ligt ergens tussen de 90 en 100 -bpm, gebouwd op vertraagde funksamples en dat typische fluitachtige geluid, dat gemaakt wordt met de zogeheten ‘glide’-functie op een synthesizer, om tonen aan elkaar te verbinden. Meer specifiek wordt dit geluid door sommige producers de ‘high-pitched portamento saw wave’ of kortweg ‘sine wave’ genoemd. Hoe dan ook, deze synth-lead maakt, samen met de doffige, holle percussie, die als het ware rondom de beat stuitert, de typisch G-Funk sound.
G-Funkbeats zijn trager, melodieuzer en gladder dan beats in andere hiphopstromingen begin jaren negentig, zeker vergeleken met muziek uit de ‘East Coast.’ Dat komt onder andere omdat klassieke G-Funk samples niet stapelt, maar het vaak houdt bij één herkenbare funkloop, veelal uit de psychedelic funk (‘P-funk’): muziek van de bands Parliament en Funkadelic, van de iconische George Clinton. Deze funksamples creëren, samen met dus die typische ‘West Coast whistle’, een heerlijk zomers gevoel. Tegelijkertijd is het ‘gangster’: de rijmschema’s zijn superstrak en de teksten grof, over vrouwen, auto’s, drank en het leven in de grote stad.
Wie het genre precies heeft uitgevonden, is nogal een zoektocht. Volgens sommigen komt G-Funk voort uit zogeheten Bay Area Mobb Music, maar hoewel de Bay Area-funk van Too Short en E 40, met zware 808 beats, wel de vroege West Coast-sound vormden, komt de karakteristieke portamento synthesizer die G-Funk uniek maakt, uit Los Angeles.
De credits gaan doorgaans al snel naar Dr. Dre, misschien wel de succesvolste hiphopproducer ooit. Toch klopt dat slechts ten dele: hoewel zijn album The Chronic (1992), met hits als ‘Nuthing But A ‘G’ Thang’ G-Funk wereldwijd op de kaart zette, claimen ook andere artiesten het vinden van de wortels. Zo zijn de muzikale bouwstenen van G-Funk al te horen op eerdere Dre-producties met N.W.A, zoals Alwayz Into Somethin’ (1991). Volgens sommigen ligt de ware geboortegrond van G-Funk niet eens in Dre’s Compton maar in het nabijgelegen stadje Pomona.
Livin’ Like Hustlers (1990), het debuutalbum van de groep Above the Law, leunde al zwaar op funk-samples. Hun tweede album, Black Mafia Life, kwam door gedoe met het label Ruthless Records pas in 1993 uit, terwijl het in 1991 al af was. Maar wanneer in 1992 het G-Funk-succes van The Chronic tussendoor komt op een nieuw label (Death Row Records), was dat funest voor de legacy van Above the Law. Zoals Gregory Hutchinson (alias Cold 187um, producer van Above the Law), in een interview uit 2017 vertelde: „Ik kwam op de set, en ik speelde Black Mafia Life. Dre zei: „Dat is ongelooflijk, man. Hoe heb je die funk er zo in gekregen? Wat is dat?” Ik zei: „We noemen die shit gewoon G-Funk, man. Dat is gangsta shit gemixt met melodieën, met klassieke soul of funkmuziek.”
Hutchinson was naar eigen zeggen degene die het genre in 1992 aan 2Pac introduceerde. Laylaw, een ander groepslid van Above the Law, zou de term hebben bedacht. Op het nummer ‘Call It What U Want’ (1992) van Above the Law nam 2Pac volgens de overlevering als eerste publiekelijk de term G-Funk in de mond. Toch krijgt de groep niet de erkenning voor die pioniersrol.
Namen die G-Funk groot, groter, grootst maakten, zijn onder anderen Snoop Dogg, Warren G, DJ Quik, 2nd II None en producer Battlecat, Nate Dogg, Tha Dogg Pound en natuurlijk 2pac en Ice Cube. Rappers als Larry June, Wiz Khalifa en Curren$y houden de West-Coast-sound in leven. Zoals Nate Dogg zingt op ‘Regulate’, zo is het nog: It’s the G-Funk era/ Funked out with a gangsta twist.
Elke donderdag de mooiste verhalen over kunst en cultuur: interviews, recensies en achtergronden
Source: NRC