Met zijn ontslagbesluit voor Lisa Cook heeft president Trump het voorzien op de eerste zwarte vrouw in het bestuur van de Federal Reserve. Cooks jarenlange inzet voor zwarte vrouwen in de economische wetenschap staat haaks op Trumps anti-diversiteitsbeleid.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Op Trumps schier eindeloze lijst van vijanden is het continu stuivertje wisselen tussen de koplopers. Lang had de president het voorzien op Jerome Powell, de voorzitter van de Federal Reserve, het Amerikaanse stelsel van centrale banken. Nu prijkt de naam van Fed-bestuurder Lisa Cook bovenaan. Als het aan Trump ligt, moet zij vanwege onbewezen beschuldigingen van hypotheekfraude onmiddellijk vertrekken.
De specifieke aanleiding van Trumps hoon verschilt van persoon tot persoon, maar de gemene deler is: alles wat door de president en diens aanhangers wordt beschouwd als links en woke. Voor de Republikeinen is Cook daarvan een perfect voorbeeld, met haar strijd tegen economische raciale ongelijkheid.
Als president Joe Biden haar in 2022 voordraagt voor een bestuursfunctie bij de Fed, betichten Republikeinen Cook ervan ‘hyperpartijdig’ en ‘extreemlinks’ te zijn, een begrip dat in het tijdperk-Trump nogal rekkelijk wordt gehanteerd.
Zo verwijten ze Cook dat zij berichten heeft gedeeld op sociale media over het onderdrukken van zwarte stemmen door Republikeinse politici, en over het fundamenteel veranderen van de manier waarop de politie opereert. Van monetair beleid of inflatiebestrijding zou ze volgens de toenmalige Republikeinse senator Pat Toomey geen kaas hebben gegeten.
Met een nipte meerderheid weten de Democraten haar nominatie door de Senaat te loodsen. Cook heeft dan al een behoorlijke staat van dienst in de economische wereld.
Na het behalen van haar doctoraat in de economie, aan de prestigieuze Universiteit van Californië in Berkeley, werkt ze onder meer voor het ministerie van Financiën. In 2005 gaat ze aan de slag als hoogleraar economie en internationale betrekkingen bij de Michigan State Universiteit.
Tussen 2011 en 2012 maakt ze deel uit van de economische adviesraad van president Barack Obama. Later is ze, als adviseur op het gebied van bankenbeleid, betrokken bij Bidens voorbereidingen op zijn presidentschap.
Dat terwijl de in 1964 geboren Cook, dochter van een predikant en een hoogleraar verpleegkunde, aanvankelijk helemaal geen academische interesse had in economie. Tijdens haar bachelor aan het Spelman College, van oudsher een universiteit voor zwarte vrouwen, richt ze zich aanvankelijk op natuurkunde en filosofie.
Pas tijdens een klimtocht naar de Kilimanjaro in Tanzania ontdekt ze naar eigen zeggen haar liefde voor de economie. ‘Ik wandelde samen met een Britse econoom, die me ervan overtuigde dat ik met een economiestudie aan de slag zou kunnen met enkele grote vragen die me al langer bezighielden’, vertelt ze vorig jaar.
Haar onderzoek gaat onder meer over hoe lynchpartijen en ander geweld tegen zwarte Amerikanen eind 19de en begin 20ste eeuw negatieve gevolgen hadden voor het aantal patenten dat zij indienden.
Binnen de economische wetenschap maakt Cook zich bovendien hard voor de positie van zwarte vrouwen, die volgens haar ‘vijandig’ worden behandeld binnen haar vakgebied. ‘Mensen namen me niet bepaald serieus, waarschijnlijk omdat ze geen zwarte Amerikanen kenden die econoom waren’, zegt ze in 2019 over haar eigen ervaringen.
Bij de Michigan State Universiteit is ze nauw betrokken bij een zomerprogramma om studenten uit ondervertegenwoordigde groepen klaar te stomen voor vervolgstudies in de sociale wetenschappen. Het zijn precies dit soort initiatieven waarop het anti-diversiteitsbeleid van Trumps tweede termijn het heeft gemunt.
Directe aanleiding voor de aanval op de eerste en enige zwarte vrouwelijke bestuurder bij de Fed zijn de beschuldigingen dat Cook jaren geleden documenten zou hebben vervalst om gunstige voorwaarden voor een hypotheek af te dwingen. Vooralsnog is zij nergens voor aangeklaagd, laat staan veroordeeld.
De man achter de aantijgingen is Trumps bondgenoot Bill Pulte, de baas van de Federal Housing Finance Agency. De Democratische senator Adam Schiff en de New Yorkse aanklager Letitia James, die eveneens hoog op Trumps zwarte lijst staan, zijn door Pulte ook van hypotheekfraude beschuldigd.
Cook, die als Fed-bestuurder is benoemd tot 2038, wil van geen wijken weten. Volgens Cook ontbreken de noodzakelijke ‘gegronde reden’ voor de president om haar te kunnen ontslaan. Ze is strijdvaardig en heeft juridische stappen aangekondigd tegen het ontslagbesluit. ‘Ik blijf doen wat ik al sinds 2022 doe: het stimuleren van de Amerikaanse economie.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant