De Braziliaanse president Lula wil dat de klimaattop in zijn land de ‘inclusiefste ooit’ wordt. Amazonestad Belém moet als vergaderlocatie die boodschap kracht bijzetten: dicht bij de inheemse bevolking en het regenwoud waar klimaatverandering zich hard laat voelen.
is economieredacteur. Hij schrijft over de energietransitie.
Maar 74 dagen voor de top dreigt Lula met zijn keus voor Belém zijn doel voorbij te schieten. Er is in de stad zo’n gebrek aan hotelruimte dat prijzen de lucht inschieten en armere landen en NGO’s zich grote zorgen maken of zij hun verblijf tijdens de top nog wel kunnen betalen.
Zo’n 45 duizend mensen willen naar schatting afreizen naar de dertigste Conference of the Parties, zoals de klimaattop in Belém officieel heet. Maar Belém heeft als betrekkelijk afgelegen en weinig toeristische plaats met 1,3 miljoen inwoners bij lange na niet genoeg hotels. In de hele stad zijn slechts 17 duizend hotelbedden beschikbaar. De basiswetten van de economie blijken ook in Belém uitstekend te werken. Als gevolg van de schaarste stegen hotelprijzen tijdens de top afgelopen maanden tot honderden euro’s per nacht.
Het gebrek aan slaapruimte werd door president Lula aanvankelijk nog enigszins gerelativeerd. Hij zei: ‘Als je geen vijfsterrenhotel kunt krijgen, neem dan een viersterrenhotel. Als dat er niet is, drie sterren. En als dat er niet is, slaap je toch onder de sterrenhemel?’
Maar daarmee heeft hij de wereld duidelijk niet overtuigd. Met name uit de groep van arme landen was de kritiek afgelopen maanden groot. ‘Dit belooft de meest ontoegankelijke COP in de recente geschiedenis te worden’, stelde de uitgesproken Panamese onderhandelaar Juan Carlos Monterre Gómez. ‘Ontwikkelende landen, kleine eilandstaten, inheemse bevolking en ngo’s zullen niet adequaat vertegenwoordigd zijn, als ze überhaupt vertegenwoordigd zijn.’
De Brazilianen beloofden deze zomer dat ze het probleem voor arme landen zouden oplossen door hotels te dwingen hun prijzen te matigen, huiseigenaren te stimuleren kamers te verhuren en door twee cruiseschepen in Belém neer te leggen. Diplomaten uit ontwikkelende landen zouden daar voor prijzen tot 220 dollar per nacht kunnen verblijven. Ontwikkelende landen zouden later via de organisatie bedden kunnen boeken met prijzen ‘tot 600 dollar’.
‘We waarderen het initiatief’, stelt afgevaardigde Ilana Seid van Palau namens de kleine eilandstaten, die vaak keihard door klimaatverandering worden getroffen. ‘Maar 220 dollar is nog altijd ruim meer dan de dagelijkse toelage van 149 dollar die sommige vertegenwoordigers van arme landen van de VN ontvangen. Wij zijn afhankelijk van die toelage om bij deze onderhandelingen aanwezig te kunnen zijn.’
Overigens zijn de prijzen richting de 600 dollar ook veel rijke landen te gortig. Zo houdt Nederland er rekening mee dat het met een ‘fors kleinere’ delegatie naar Belém zal afreizen. ‘Hierdoor is er minder gelegenheid om Nederlandse klimaatoplossingen voor het voetlicht te brengen.’ Maar zorgelijker is volgens een woordvoerder van het ministerie van Klimaat en Groene Groei dat de prijzen ‘hun weerslag zullen hebben op deelname vanuit de armste landen.’
Gebrek aan geld en ondersteuning is eigenlijk bij elke klimaattop een probleem voor ontwikkelingslanden, reageert Hilde Stroot van Oxfam Novib. ‘Dat zie je het sterkst aan het einde van de onderhandelingen. Die lopen steevast uit. Arme landen hebben dan vaak geen geld meer om nog extra hotelruimte bij te boeken en kunnen zich ook niet veroorloven hun vlucht te missen. Dus zijn veel onderhandelaars uit die landen al weg als de deal uiteindelijk beklonken wordt. Dat is natuurlijk zeer nadelig voor ze.’
Zelf heeft Stroot in Belém al wel onderdak in één van de huizen die Oxfam tijdens de top heeft gehuurd. ‘In een gedeelde kamer maar dat is verder prima.’ Eerder woonde ze enige tijd in de Braziliaanse stad Manaus. Die ervaring geeft haar wel hoop dat de Brazilianen het woonruimtegebrek zullen oplossen nu de tijd begint te dringen. Bij onder meer de Olympische Spelen hebben ze ook laten zien dat ze grote evenementen aankunnen, zegt Stroot: ‘En zeker Lula kan zich gewoonweg niet veroorloven dat juist ‘zijn’ COP bekend komt te staan als de editie die voor de kwetsbaarste groepen onbetaalbaar was.’
Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Wilt u belangrijke informatie delen?
Mail naar tips@volkskrant.nl of kijk op onze tippagina.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant