Meer weten over de crisis in het Midden-Oosten? Lees hier al onze artikelen.
Bij een Israëlische aanval op een ziekenhuis in het zuiden van de Gazastrook zijn zeker vijftien Palestijnen omgekomen. Dat meldt het ministerie van Gezondheid, dat onder controle staat van Hamas.
Onder hen zouden vier journalisten zijn. Dat meldt Reuters, een van de journalisten werkte voor het persbureau. Ook persbureau AP en Al Jazeera stellen dat een journalist die voor hen werkten is omgekomen. Een andere journalist die voor Reuters werkt, is gewond geraakt. De oorlog in Gaza is, zover bekend, de dodelijkste oorlog voor journalisten ooit.
Het gaat om het Nasser-ziekenhuis, dat met twee luchtaanvallen geraakt werd. De tweede aanval zou hebben plaatsgevonden hebben nadat journalisten en hulpmedewerkers juist naar de plaats waar de eerste aanval insloeg waren gegaan. Dat melden getuigen aan Reuters. Het ziekenhuis nabij Khan Younis is het grootste van Zuid-Gaza.
Israël heeft nog niet gereageerd op de aanval. Het leger stelt in het algemeen alleen doelen van Hamas aan te vallen, maar dat die bewering valt inmiddels niet meer vol te houden. Bij vele aanvallen op ziekenhuizen is er geen sluitend bewijs dat Hamas zich daar zou ophouden.
Dylan van Bekkum
De Belgische vicepremier en minister van Buitenlandse Zaken Maxime Prévot (Les Engagés) waarschuwt voor een kabinetscrisis als zijn coalitiepartners MR (Hervormingsbeweging) en de N-VA (Nieuw-Vlaamse Alliantie) hem blijven tegenwerken om strenger te zijn voor Israël en de staat Palestina te erkennen.
‘Als er geen strengere toon komt over de schendingen van mensenrechten door de Israëlische regering of als er geen stappen komen richting een erkenning van Palestina, dreigt een grote crisis’, aldus Prévot in een interview met de Belgische krant De Standaard.
Les Engagés en de coalitiepartners CD&V (Christen-Democratisch en Vlaams) en Vooruit willen strenger zijn voor Israël en de staat Palestina erkennen. De N-VA en vooral de MR willen dat niet. Woensdag komen premier Bart De Wever en zijn vicepremiers bij elkaar.
ANP
Bij een pro-Palestijnse betoging in Brussel is zondagavond iemand neergestoken. Het incident vond plaats in de buurt van het Zaterdagplein, in het centrum van Brussel. Het slachtoffer is in kritieke toestand naar het ziekenhuis gebracht en verkeert in levensgevaar, aldus een woordvoerster van de politie. De politie heeft een verdachte opgepakt.
In een persbericht zegt de organisatie van de vreedzame betoging dat een onbekend individu, die niets met het evenement te maken had, de menigte was binnengedrongen en manifestanten aanviel. De organisatie veroordeelt de aanval.
Het protest trok enkele honderden deelnemers en eindigde aan de Beurs van Brussel, waar elke avond een pro-Palestijnse bijeenkomst plaatsvindt.
Belga
Israël heeft vandaag een luchtaanval uitgevoerd op de Jemenitische hoofdstad Sanaa, die onder controle staat van de Houthi’s. Dat meldt het Houthi-kanaal Al-Masirah. Over de schade en eventuele slachtoffers is vooralsnog niets bekend.
Volgens Al-Masirah zijn onder meer een oliebedrijf en een elektriciteitscentrale getroffen. Inwoners van de hoofdstad melden aan persbureau Reuters dat de aanvallen ook waren gericht op een gebied in de buurt van het presidentiële complex en op raketbases. Het Israëlische leger heeft de aanval bevestigd en spreekt over soortgelijke doelen. Het presidentiële paleis zou onderdeel zijn van een militair complex van de Houthi’s.
De acties zijn volgens het leger een reactie op recente aanvallen van de Houthi’s. Volgens een anonieme functionaris bij de Israëlische luchtmacht zou een luchtaanval van de Houthi’s van afgelopen vrijdagnacht in Israël als een nieuwe escalatie zijn opgevat in de onderlinge strijd, meldt persbureau AP.
De Houthi’s, die sympathiseren met Hamas, bestoken Israël geregeld met raketten. Maar bij de aanval van vrijdag zouden de Houthi’s volgens de functionaris voor het eerst gebruik hebben gemaakt van een clusterbom, die uiteenspringt in tal van kleinere explosieven en daarmee grote schade kan veroorzaken.
Thom Canters
De Verenigde Staten willen dat Israël minder luchtaanvallen op Libanon uitvoert. Drie Israëlische en Amerikaanse ingewijden hebben tegen nieuwssite Axios gezegd dat de Amerikaanse gezant Tom Barrack daarover zondag heeft gesproken met de Israëlische premier Benjamin Netanyahu. De VS willen dat de Libanese regering zo de kans krijgt om de ontwapening van Hezbollah in gang te zetten.
De Libanese regering onder leiding van president Joseph Aoun wil tegen het einde van het jaar het staatsmonopolie op het bezit van wapens hebben afgedwongen. Naast Hezbollah kent Libanon een reeks andere gewapende facties die onafhankelijk opereren van het nationale leger.
Het door de VS gesteunde akkoord van afgelopen november, waarmee een einde kwam aan de grootschalige gevechten tussen Israël en Hezbollah, voorziet in de verregaande ontwapening van militante groeperingen in Libanon. De Libanese regering zei donderdag te zijn begonnen met het ontwapenen van Palestijnse facties in vluchtelingenkampen in het land. Barrack noemde dat een ‘historische stap’.
Het is zeer de vraag of de Libanese regering grote facties als Hezbollah en Hamas bereid gaat vinden mee te werken aan hun eigen ontwapening. Hezbollah-leider Naim Kassem waarschuwde onlangs nog dat er ‘geen leven’ zou zijn in Libanon als men zou proberen de beweging te elimineren. Volgens Kassem dient de ontwapening van Hezbollah vooral de belangen van de VS en Israël. Ondanks het akkoord van november, voert Israël nog geregeld aanvallen uit op doelen in Libanon, waaronder die van Hezbollah.
Thom Canters
De vrouw van de Turkse president Tayyip Erdogan, Emine, heeft de Amerikaanse first lady Melania Trump opgeroepen zich ook uit te spreken over het leed van de kinderen in Gaza. De Turkse first lady deed dit nadat Melania onlangs in een brief aan de Russische president Vladimir Poetin het lot van de kinderen in Oekraïne aan de orde had gesteld.
‘Ik heb er vertrouwen in dat u de belangrijke gevoeligheid die u hebt getoond voor de 648 Oekraïense kinderen die hun leven verloren in de oorlog, nog sterker zult tonen voor Gaza, waar 62.000 onschuldige burgers, waaronder 18.000 kinderen, binnen twee jaar bruut zijn vermoord’, aldus Emine Erdogan in haar brief.
Zij riep Melania op contact op te nemen met de Israëlische premier Benjamin Netanyahu om aandacht te vragen voor het lot van de kinderen in Gaza. ‘Als moeder, als vrouw en als mens deel ik de gevoelens die in uw brief tot uitdrukking komen ten zeerste’, schrijft de Turkse first lady. ‘En ik hoop dat u dezelfde hoop zult geven aan de kinderen van Gaza, die ook verlangen naar vrede en rust.’
De Turkse president heeft sinds het uitbreken van de oorlog in Gaza het optreden van het Israëlische leger scherp veroordeeld. ‘De beelden uit Gaza zijn veel erger, wreder en onmenselijker dan die uit de nazikampen’, zei Erdogan vorige maand onder andere over het gebrek aan voedsel in Gaza. ‘Een volk wordt voor de ogen van de wereld uitgemoord door honger en dorst.’
Stieven Ramdharie
Twitter bericht wordt geladen...
Israëlische militairen en tanks zijn zaterdag door inwoners gezien in een centraal deel van Gaza-Stad. Het gaat specifiek om de wijk Sabra. Al Jazeera heeft beelden daarvan gepubliceerd.
Sabra ligt vlak bij de wijk Zeitoun, waar het leger ook al actief is en waar eveneens wordt gebombardeerd. De Israëlische krijgsmacht laat in een reactie weten geen informatie te geven over de posities van de troepen.
Een woordvoerder van de Gazaanse burgerbescherming noemde de situatie in beide wijken "ronduit catastrofaal". Hij sprak van een "volledige verwoesting van hele woonblokken".
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu keurde deze week plannen goed van het leger voor de inname van Gaza-Stad, waar vrijdag een hongersnood is uitgeroepen door de internationale waakhond voor voedselzekerheid.
Voorbereidingen voor het nieuwe offensief zijn reeds begonnen. Israël wil de ongeveer 1 miljoen inwoners uit de stad verdrijven. Het offensief zelf wordt begin volgende maand verwacht. (ANP)
Zeker 65 Palestijnen zijn vrijdag omgekomen bij Israëlische aanvallen op Gaza, meldt de nieuwszender Al Jazeera op basis van medische bronnen. 37 mensen zouden zijn gedood in Gaza-Stad, waar Israël de aanvallen heeft opgevoerd met als doel de inname van de stad.
Een Israëlische luchtaanval trof een school in de wijk Sheikh Radwan in Gaza-Stad, waar tientallen Palestijnen hun toevlucht hadden gezocht in geïmproviseerde tenten op het schoolplein. Bij deze aanval kwamen volgens het ministerie van Volksgezondheid in Gaza minstens twaalf burgers om het leven.
Bij een Israëlische droneaanval op een geïmproviseerde tent in de zuidelijke stad Khan Younis werden een vrouw en vier kinderen gedood, aldus bronnen van het Nasser-ziekenhuis tegen de in Qatar gevestigde nieuwszender. (ANP)
De kabinetskoers rond Israël is 'op grote lijnen niet veranderd' door het vertrek van NSC uit het kabinet. Dat zei defensieminister en waarnemend minister van Buitenlandse Zaken Ruben Brekelmans na het debat over de humanitaire noodsituatie in Gaza tegen persbureau ANP.
Donderdag noemde Caspar Veldkamp (NSC), toen nog minister van Buitenlandse Zaken, een motie over een importverbod tegen illegale Israëlische nederzettingen 'sympathiek'. VVD-minister Brekelmans raadde de Kamer aan tegen diezelfde motie te stemmen. De motie haalde het niet.
Op de vraag of Brekelmans een conservatievere koers vaart ten opzichte van Israël, antwoordde de minister: 'Nee, dat kun je zo niet zeggen.' (ANP)
Nederland wil wapens kunnen blijven kopen in Israël. Een verbod zou leiden tot 'grote problemen' voor de operationele gereedheid van Defensie, zei waarnemend minister Ruben Brekelmans van Buitenlandse Zaken in de Tweede Kamer. Een deel van de Kamer pleit al langer voor een verbod op import van wapens uit Israël vanwege de situatie in de Gazastrook.
Volgens Brekelmans is er geen alternatief voor het Israëlische materieel. Bovendien gaat het vaak om langjarige contracten, zei hij. Dan moet er bijvoorbeeld nieuwe munitie, reserveonderdelen of upgrades worden aangeschaft voor de wapens. Defensie heeft de afgelopen jaren voor vele miljoenen aan wapens gekocht in Israël, hoewel er volgens Brekelmans altijd eerst wordt gekeken of de wapens vanuit Europa geleverd kunnen worden.
Onder meer GroenLinks-PvdA en Volt willen een verbod op wapenaankopen. Het gaat er dan volgens Kati Piri (GroenLinks-PvdA) niet om bestaande contracten open te breken, maar om geen nieuwe orders te plaatsen. 'Walgelijk' noemde Laurens Dassen (Volt) het standpunt van het kabinet. Volgens hem testen Israëlische wapenfabrikanten hun spullen in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever. Bovendien stelde hij dat er wel degelijk alternatieven zijn. (ANP)
Voor het eerst sinds het uitbreken van de oorlog tussen Israël en Hamas is er in delen van Gaza officieel sprake van hongersnood. Dat constateert de internationale voedselmonitor IPC. Voor de zuidelijker gelegen regio’s Deir al-Balah en Rafah dreigt eind volgende maand hetzelfde scenario, waarschuwt de organisatie.
De IPC is de schaal die onder meer de VN hanteren voor het meten van voedselzekerheid. De voedselwaakhond onderscheidt vijf niveaus voor de mate van honger, van ‘minimaal/geen’ tot ‘catastrofaal/hongersnood’. Dat laatste stadium is nu bereikt in het gouvernement Gaza, waar Gaza-Stad deel van uitmaakt, aldus de IPC.
De hongersnood in Gaza is volledig door de mens veroorzaakt en kan nog worden ‘gestopt en omgekeerd’, concludeert de voedselwaakhond. ‘De tijd voor discussie en aarzeling is voorbij: honger is aanwezig en verspreidt zich snel. Er mag bij niemand twijfel bestaan dat er onmiddellijk een grootschalige aanpak nodig is’, aldus de organisatie.
Tom Fletcher, hoofd humanitaire zaken van de VN, zegt in een reactie dat de hongersnood had kunnen worden voorkomen zonder ‘de systematische obstructie van Israël’. Nog altijd laat het land te weinig hulp toe om te voldoen aan de behoeften van de noodlijdende Palestijnse bevolking. Daardoor ‘stapelt het voedsel zich op aan de grenzen’, aldus Fletcher, doelend op de volgeladen hulpkonvooien aan de grens.
VN-mensenrechtenchef Volker Türk onderschrijft de lezing van Fletcher. Hij benadrukte dat ‘het uithongeren van mensen voor militaire doeleinden’ neerkomt op een oorlogsmisdaad. Secretaris-generaal Antonio Guterres van de VN riep opnieuw op tot een bestand in Gaza, de vrijlating van de overgebleven Israëlische gijzelaars en de ‘volledige en onbelemmerde humanitaire toegang’ tot het gebied.
Israël verzet zich tegen het IPC-rapport. In een verklaring stelt het ministerie van Buitenlandse Zaken dat de voedselwaakhond onbetrouwbaar is en spreekt van een ‘verzonnen’ rapport.
Jasper Daams
De Israëlische minister Israel Katz van Defensie heeft op X gedreigd Gaza-Stad te verwoesten, als Hamas niet instemt met de door Israël gestelde eisen voor een einde aan de oorlog. Anders zal de stad ‘worden als Rafah en Beit Hanoun’, verwijst Katz naar de Gazaanse steden die door het Israëlische leger grotendeels met de grond gelijk werden gemaakt.
De Israëlische voorbereidingen op de bezetting van de Gazaanse hoofdstad zijn momenteel in volle gang. De militaire operatie is volgens Israël bedoeld om de genadeklap uit te delen aan Hamas en om de resterende Israëlische gijzelaars vrij te krijgen. Er klinkt stevige kritiek op de plannen vanuit de internationale gemeenschap; de bezetting zou betekenen dat ongeveer één miljoen Palestijnen opnieuw moeten vluchten.
De kritiek is niet besteed aan de Israëlische defensieminister. ‘Binnenkort zullen de poorten van de hel zich openen boven de hoofden van Hamas’ moordenaars en verkrachters in Gaza’, schrijft Katz op X. Dat kan volgens hem alleen worden voorkomen als Hamas instemt met Israëls voorwaarden voor de beëindiging van de oorlog: de vrijlating van de gijzelaars en de ontwapening van Hamas. De militante beweging zou wel willen instemmen met die eerste eis, maar niet met de tweede.
Jasper Daams
De Libanese regering zegt vandaag te zijn begonnen met het ontwapenen van de Palestijnse facties in vluchtelingenkampen in het land. In het kamp Burj al-Barajneh in de hoofdstad Beiroet zijn de eerste wapens overgedragen.
De stap vloeit voort uit de door de Verenigde Staten gesteunde wapenstilstand van afgelopen november, waarmee een einde kwam aan de oorlog tussen Israël en Hezbollah. Het akkoord voorziet in de verregaande ontwapening van militante groeperingen in het land, waaronder naast Hezbollah ook Palestijnse facties als Hamas en Islamitische Jihad.
De Palestijnse president Mahmoud Abbas bracht in mei een bezoek aan zijn Libanese collega Joseph Aoun om te spreken over de ontwapening van de Palestijnse facties. Voor de partij van Abbas, Fatah, betekent ontwapening van het rivaliserende Hamas een kans om zijn macht uit te breiden.
Een Fatah-functionaris zei tegen Reuters dat donderdag alleen illegale wapens zijn overgedragen die in de 24 uur daarvoor Burj al-Barajneh zijn binnengesmokkeld. Er is niet onafhankelijk geverifieerd welke wapens precies in beslag zijn genomen.
Onduidelijk is nog in hoeverre Hamas en de Islamitische Jihad meewerken aan de campagne. Beide groeperingen wilden niet reageren tegenover persbureau AP. Een woordvoerder van Hamas gaf wel een verklaring uit, getekend door ‘de Palestijnse facties in Libanon’ waarin de overdracht van de wapens van donderdag ‘een interne aangelegenheid van de Fatah-beweging’, die ‘op geen enkele manier betrekking heeft op de Palestijnse wapens in de kampen’.
Thom Canters
Lees hier ook: Palestijnse president Abbas wil in Beiroet wens van Libanon én van hemzelf laten uitkomen: Hamas verzwakken
Nederland, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en achttien andere landen hebben de Israëlische goedkeuring van de bouw van ruim drieduizend woningen op de bezette Westelijke Jordaanoever veroordeeld. In een gezamenlijke brief noemen ze het omstreden project ‘onaanvaardbaar en een schending van het internationaal recht’.
‘Wij veroordelen dit besluit en roepen in de krachtigste bewoordingen op tot onmiddellijke terugdraaiing ervan’, zo staat in de verklaring over de plannen voor het zogenoemde E1-gebied bij Jeruzalem.
Twitter bericht wordt geladen...
De bouwplannen op E1, zoals het Palestijnse gebied waar het om gaat wordt genoemd, snijdt Oost-Jeruzalem min of meer af van de rest Westelijke Jordaanoever. Oost-Jeruzalem is de beoogde hoofdstad van de Palestijnse staat, die al door driekwart van de VN-landen wordt erkend. Bovendien deelt E1 de Westoever min of meer in tweeën, in een noordelijk en zuidelijk deel.
Andere ondertekenaars van de brief zijn onder meer Australië, Canada en Italië. Het Britse ministerie van Buitenlandse Zaken zette zijn veroordeling van het plan kracht bij door de Israëlische ambassadeur in Londen te ontbieden.
Op Canada en Spanje na hebben de landen die hebben getekend samen met Chili, Duitsland, Oekraïne, Oostenrijk, Nieuw-Zeeland, Sierra Leone, Slowakije en Zwitserland eveneens opgeroepen ‘onmiddellijke, onafhankelijke toegang voor buitenlandse media’ tot Gaza toe te staan. Momenteel mogen buitenlandse journalisten slechts bepaalde delen van het Palestijnse gebied bezoeken en alleen als ze ‘ingebed’ zijn bij het Israëlische leger.
Thom Canters
Lees hier ook: Omstreden Israëlisch plan moet ‘droom van een Palestijnse staat’ op de Westelijke Jordaanoever ‘begraven’
De gedenkplaats van het Duitse concentratiekamp Buchenwald mag bezoekers die een Palestijnse sjaal dragen weren. Dat oordeelt een rechter in de oostelijke deelstaat Thüringen, nadat een vrouw het kamp had aangeklaagd. In april werd haar de toegang geweigerd omdat ze een zogeheten keffiyeh droeg. Ze wilde 80 jaar na het einde van de oorlog de herdenking bijwonen van de oorlogsmisdaden die de nazi’s begingen in het kamp.
De rechter geeft Buchenwald nu gelijk, omdat de vrouw met het dragen van de sjaal ‘een politieke boodschap’ zou hebben willen afgeven. Dat zou ingaan tegen de richtlijnen van de gedenkplaats. Bovendien zou het dragen van de sjaal ‘het gevoel van veiligheid van Joden op de locatie in gevaar brengen’, aldus de rechter. Het recht op vrijheid van meningsuiting legt het daarom af tegen het belang van Buchenwald om de functie van het monument te verdedigen, zo luidt het oordeel.
Buchenwald kwam vorige maand ook al in opspraak nadat een handleiding voor beveiligingspersoneel was uitgelekt. Daarin stond onder meer dat de Palestijnse sjaal symbool kan staan voor anti-Israëlische retoriek en antisemitisme. De directeur van Buchenwald, Jens-Christian Wagner, stelde daarop dat er ‘fouten’ stonden in het document. Volgens Wagner was er niet per se een verbod op de keffiyeh, maar alleen als er sprake is van ‘andere symbolen’ die de misdaden van de nazi’s relativeren. Daar was bij de vrouw die werd geweigerd voor zover bekend geen sprake van.
Yassin Boutayeb
Een Nederlands militair transportvliegtuig zal langer in Jordanië blijven om voedsel en andere hulpgoederen boven de Gazastrook te droppen. In een bericht op X schrijft minister Caspar Veldkamp van Buitenlandse Zaken dat ‘op verzoek van Jordanië’ ook de ‘komende dagen’ droppings zullen worden uitgevoerd.
Nederland is sinds 8 augustus betrokken bij de voedseldroppings. Daarbij wordt een C-130 Hercules-transportvliegtuig ingezet, die oorspronkelijk deze vrijdag terug zou keren. Inmiddels heeft Nederland ruim 81 duizend kilo aan hulpgoederen gedropt. Verschillende landen, zoals België en Duitsland, nemen ook deel aan de operatie.
Israël staat de voedseldroppings sinds eind juli toe. Critici stellen echter dat die duur, gevaarlijk en niet-toereikend zijn. Juist de toevoer van hulp over land, die Israël al lange tijd beperkt, zou weer gefaciliteerd moeten worden.
Die boodschap verkondigt Veldkamp ook. ‘Airdrops zijn bij lange na niet toereikend om de grote humanitaire noden in de Gazastrook te verlichten’, aldus de minister.
Thom Canters
Israël zou volgens eigen inlichtingen een stuk minder Palestijnse strijders hebben gedood dan het publiekelijk heeft beweerd. Uit een onderzoek van de Britse krant The Guardian, het Israëlische magazine +972 en het Israëlische medium Local Call blijkt dat een geheime database van de Israëlische militaire inlichtingendienst in mei uitging van 8.900 (waarschijnlijk) gedode militanten.
Israëlische militaire functionarissen hebben gedurende de oorlog regelmatig veel hogere aantallen genoemd. Oud-legerleider Herz Halevi nam afgelopen januari een aantal van zo’n 20 duizend in de mond. Ook premier Netanyahu heeft die schatting genoemd. De Israëlische schattingen zijn ook regelmatig gebruikt om aan te geven dat de verhouding tussen het aantal gedode burgers en strijders in Gaza elkaar niet veel ontloopt. Daar vallen op basis van dit onderzoek echter grote vraagtekens bij te zetten.
In de database staan de namen van 47.653 Palestijnen die lid zouden zijn van de militaire tak van Hamas en de Palestijnse Islamitische Jihad. Volgens verschillende bronnen binnen de militaire inlichtingendienst wordt de database binnen het leger beschouwd als de enige betrouwbare bron voor het aantal doden, schrijft The Guardian. Mogelijk ligt het aantal hoger dan 8.900, omdat het leger niet alle gedode militanten geregistreerd heeft en de database alleen geïdentificeerde militanten bevat.
In een reactie aan de krant stelt het leger dat de cijfers ‘niet overeenkomen met de gegevens in de systemen van het Israëlische leger’.
In mei lag het aantal doden in Gaza volgens het lokale ministerie van Volksgezondheid, dat wordt aangestuurd door Hamas, op 53 duizend. Bij die cijfers wordt geen onderscheid gemaakt tussen militanten en burgers. Volgens het gezondheidsministerie is het merendeel van het aantal doden vrouw of kind.
Internationale organisaties als de Verenigde Naties beschouwen de cijfers als betrouwbaar. Inmiddels is het dodental gestegen tot ruim boven de 62 duizend, berichtte het gezondheidsministerie vandaag. Mogelijk ligt ook dit cijfer hoger, omdat het ministerie alleen doden telt wiens lichamen zijn geborgen.
Thom Canters
Hamas heeft woensdag scherp uitgehaald naar Israël om het aangekondigde militaire offensief tegen Gaza-Stad. Volgens Hamas toont het plan 'een flagrante minachting' voor de pogingen van internationale bemiddelaars om een staakt-het-vuren en een akkoord over de vrijlating van gijzelaars te bereiken.
Israël kondigde eerder op woensdag de start van een aanval om Gaza-Stad in te nemen, waar bijna een miljoen inwoners en ontheemden verblijven. In een verklaring stelt Hamas dat dit besluit van 'het terroristische bezettingsleger' de onderhandelingen ondermijnt die sinds weken onder leiding van onder meer Egypte, Qatar en de Verenigde Staten gaande zijn. (ANP)
Israël bevestigt dat het leger actief is in de buitenwijken van Gaza-Stad. De operaties die daar plaatsvinden zijn volgens de legerwoordvoerder de voorbereidende handelingen van het grootschalige offensief om de stad volledig in handen te krijgen. Die ‘voorbereidende operaties’ zijn volgens het leger de afgelopen dagen al begonnen en het leger zou onder meer actief zijn in vluchtelingenkamp Jabalia, dat bekendstaat als bolwerk van Hamas.
Ondanks de uitingen van de woordvoerder, is niet duidelijk hoe het Israëlische grondoffensief in Gaza-Stad er momenteel uitziet. Het Israëlische leger meldt alleen dat de honderdduizenden Palestijnen in het gebied nogmaals de kans krijgen om te evacueren. De stad is voor het grootste deel al platgebombardeerd door Israël in de afgelopen twee jaar. Ook de afgelopen tijd heeft Israël aanvallen uitgevoerd op Gaza-Stad.
Eerder deze maand besloot de Israëlische regering om Gaza-Stad onder volledige controle van het Israëlische leger te brengen. Dat leidde tot veel kritiek van zowel de internationale gemeenschap als de Israëlische oppositiepartijen. Zij stellen, net als een groot deel van de Israëliërs, dat de regering de oorlog moet stoppen en een deal moet sluiten met Hamas, zodat de gijzelaars terug naar huis kunnen.
Ook de Israëlische legertop heeft zijn weerzin tegen het plan uitgesproken, omdat er geen militaire doelen meer behaald zouden kunnen worden en de inname gevaarlijk zou zijn voor de militairen die er gestationeerd moeten worden. Zij stellen eveneens dat de inname van de stad het leven van de gijzelaars in gevaar brengt.
Yassin Boutayeb
Volgens de Amerikaanse president Donald Trump zijn zowel hij als de Israëlische premier Benjamin Netanyahu oorlogshelden. Dat zei Trump tijdens een interview met de conservatieve presentator Mark Levin. Die titel zouden ze met name verdienen voor de onderling gecoördineerde aanvallen op Iran in juni. Zowel de Amerikanen als de Israëliers voerden hevige bombardementen uit op onder meer nucleaire complexen in Iran.
Dat Trump Netanyahu tot oorlogsheld bestempelt staat in groot contrast met hoe de internationale gemeenschap hem beschouwt. Het Internationaal Strafhof, dat niet wordt erkend door de VS, heeft een arrestatiebevel tegen de premier uitstaan, vanwege het plegen van oorlogsmisdaden in Gaza. Ook tegen diens oud-defensieminister Yoav Gallant staat een arrestatiebevel uit.
Verder claimde Trump in het interview ook dat hij degene is die ervoor heeft gezorgd dat een groot deel van de door Hamas ontvoerde Israëlische gijzelaars in Gaza heeft kunnen terugkeren naar Israël. ‘Ik ben degene die alle gijzelaars heeft teruggebracht’, zo sprak de president. In werkelijkheid zijn 104 van de 240 gijzelaars teruggekomen naar Israël toen Joe Biden nog president was.
Yassin Boutayeb
Een Israëlische planningcommissie heeft haar fiat gegeven voor de bouw van ruim drieduizend woningen op de Westelijke Jordaanoever, melden Israëlische media. Het omstreden project splijt de Westoever doormidden, waardoor de kans op een Palestijnse staat met Oost-Jeruzalem als hoofdstad volgens vredesorganisaties verder zal slinken.
De bouwplannen op E1, zoals het gebied tussen de drie belangrijkste Palestijnse gebieden wordt genoemd, stammen uit de jaren negentig. In totaal moeten 3.412 woningen worden neergezet op het nog onbebouwde gebied, die een barrière zullen vormen tussen het noorden en het zuiden van de Westoever. Vanwege internationale kritiek, onder meer van de VS, werden de plannen nooit gerealiseerd. Onder het internationaal recht zijn de Israëlische nederzettingen op de Westoever illegaal.
De extreemrechtse Israëlische minister Bezalel Smotrich van Financiën, ook verantwoordelijk is voor Joodse nederzettingen op de Westoever, heeft het project nu toch doorgedrukt. Hij beschouwt de goedkeuring als signaal aan westerse landen die de afgelopen weken hebben aangekondigd de Palestijnse staat binnenkort te zullen erkennen. Zo zei hij eerder deze maand al dat het plan ertoe moet leiden dat ‘de hypocriete leiders van Europa in september niets meer te erkennen hebben’.
Vandaag zei Smotrich dat de Palestijnse staat ‘niet met slogans, maar met daden van tafel’ wordt geveegd. ‘Elke nederzetting, elke wijk, elke woning is een nieuwe nagel aan de doodskist van dit gevaarlijke idee’, aldus de minister.
Jasper Daams
Australië slaat terug na de kritiek van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu op diens ‘zwakke’ Australische ambtgenoot. Het land is met Israël verwikkeld in een diplomatieke ruzie, nadat een extreemrechtse Israëlische politicus maandag de toegang tot het land werd geweigerd.
Simcha Rothman kreeg maandag geen toegang tot Australië, omdat de regering bang was dat zijn komst tot ‘verdeeldheid’ zou leiden. Dit tot woede van Netanyahu, die toch al niet te spreken was over het besluit van de Australische regering van een week eerder. Toen maakte Australië bekend Palestina in september officieel te zullen erkennen.
Op X haalde Netanyahu gisteren hard uit naar de Australische premier Anthony Albanese. De Australiër zou Israël hebben ‘verraden’ en de Joodse gemeenschap in zijn land ‘in de steek gelaten’. Hij stelde dat Albanese zal worden herinnerd ‘voor wat hij is: een zwakke politicus’. Ook trok Israël de visa in van Australische vertegenwoordigers bij de Palestijnse Autoriteit.
Buitenlandminister Tony Burke heeft het in gesprek met omroep ABC opgenomen voor zijn minister-president. Burke zei dat kracht ‘niet wordt gemeten aan de hand van hoeveel mensen je kunt opblazen, of hoeveel kinderen je kunt uithongeren’.
Albanese zelf stelde zich later diplomatieker op. Hij zei de beschuldigingen van de Israëlische premier ‘niet persoonlijk’ op te vatten. ‘Ik behandel leiders van andere landen met respect, ik ga op diplomatieke wijze met ze om’, zei hij tijdens een briefing met de pers.
Jasper Daams
Twitter bericht wordt geladen...
De Israëlsche minister Israel Katz van Defensie heeft gisteravond groen licht gegeven voor de plannen voor de bezetting van Gaza-Stad. Dat melden Israëlische media op basis van ingewijden bij het leger. Zo’n zestigduizend reservisten zouden binnenkort worden opgeroepen voor de operatie, die de naam Strijdwagens van Gideon II heeft gekregen, naar het offensief dat dit voorjaar begon. Daarbij werd al het grootste deel van Gaza ingenomen.
Twee weken geleden presenteerde premier Benjamin Netanyahu de plannen voor de inname van de Gazaanse hoofdstad. De militaire operatie zou nodig zijn om een einde te maken aan de oorlog tegen Hamas. Na Gaza-Stad moet de bezetting worden uitgebreid naar zuidelijker gelegen vluchtelingenkampen. Mochten de plannen werkelijkheid worden, dan zullen ongeveer een miljoen Palestijnen moeten vluchten naar het zuiden van Gaza.
The Times of Israel schrijft op basis van militaire bronnen dat het plan dat Katz gisteravond heeft goedgekeurd, is opgebouwd uit drie fases. Allereerst moet humanitaire infrastructuur worden opgezet in het zuiden van Gaza. Vervolgens zullen evacuatiebevelen worden uitgevaardigd voor de inwoners van Gaza-Stad. Zij krijgen naar verluidt tot 7 oktober om te vertrekken, precies twee jaar na de aanval van Hamas. Daarna volgt de laatste fase: de inname van Gaza-Stad.
De goedkeuring van de plannen komt op een moment waarop Israël en Hamas in onderhandeling zijn over een staakt-het-vuren. Mocht dat worden bereikt voor 7 oktober, dan gaat de operatie volgens de bronnen bij het leger niet door. Netanyahu lijkt voorlopig echter niet voornemens om zijn jawoord te geven aan een door Hamas geaccepteerd voorstel. Hij houdt vast aan de eis dat alle resterende Israëlische gijzelaars in één keer moeten vrijkomen.
Jasper Daams
Het overleg in Israël over een mogelijk staakt-het-vuren is in volle gang. Dat melden twee Israëlische functionarissen tegenover persbureau Reuters. Hamas liet gisteren weten akkoord te zijn gegaan met een voorstel waarbij grofweg de helft van de gijzelaars vrij moet worden gelaten. Tot dusver heeft Israël nog geen formele reactie gegeven.
Eerder vandaag meldden Israëlische media op basis van een anonieme functionaris binnen de regering dat Israël niet zal instemmen met een gedeeltelijke gijzelaarsdeal. Volgens de functionaris moeten alle gijzelaars in één keer vrijkomen. Die boodschap verkondigde premier Netanyahu eerder ook al.
Het overleg over het voorstel vindt volgens Gal Hirsch, de Israëlische coördinator voor gijzelaars en vermiste Personen, plaats onder een ‘volledige media black-out’, zo zei hij volgens de krant Haaretz tijdens een bijeenkomst van families van de gijzelaars. De moeder van een van hen, Matan Zangauker, heeft Netanyahu er vandaag van beschuldigd de onderhandelingen over een nieuw staakt-het-vuren, inclusief de vrijlating van de gijzelaars, vorige maand gesaboteerd te hebben.
De Verenigde Staten bestuderen het voorstel ook nog, aldus Witte Huis-woordvoerder Karoline Leavitt vandaag. Hoewel de VS ook bemiddelen tussen Israël en Hamas, zou het voorstel uit de koker zijn gekomen van de andere twee bemiddelende landen, Egypte en Qatar.
Volgens Leavitt is het ‘geen toeval’ dat Hamas akkoord is gegaan met het voorstel een dag nadat president Donald Trump verklaarde dat ‘de terugkeer van de resterende gijzelaars alleen mogelijk is als Hamas wordt aangevallen en vernietigd’. De Israëlische defensieminister Israel Katz zei gisteren dat Hamas alleen naar de onderhandelingstafel is teruggekeerd ‘uit angst’ dat Israël Gaza-Stad zal veroveren.
Thom Canters
Hamas is opnieuw akkoord met een voorstel voor een bestand in Gaza. Dat laat de militante Palestijnse beweging weten aan persbureaus Reuters en AFP. Wat het nieuwe voorstel precies inhoudt, maakte Hamas niet bekend. Israël heeft nog niet formeel gereageerd.
Volgens een Egyptische functionaris ligt er een plan voor een bestand van zestig dagen en het vrijlaten van de helft van de Israëlische gijzelaars. In ruil daarvoor moet Israël naar verluidt 150 Palestijnse gevangenen vrijlaten. Israëlische media melden dat Hamas ook de lichamen van achttien overleden gegijzelden zal overhandigen.
Het voorstel werd gedaan door bemiddelaars uit Egypte en Qatar, die samen met de Verenigde Staten in de Qatarese hoofdstad Doha onderhandelen met afgevaardigden van Hamas en Israël. De partijen onderhandelen al sinds het begin van de oorlog in Gaza over een mogelijk bestand.
Eerder dit jaar leverde dat een staakt-het-vuren op, dat had moeten leiden tot een definitief einde aan de oorlog. Na twee maanden brak Israël het bestand echter, sindsdien voert het land opnieuw onophoudelijk bombardementen uit. Ook is Israël van plan het noordelijk gelegen Gaza-Stad te bezetten.
Israël heeft eerder gezegd niet meer akkoord te willen gaan met een deal waarin niet alle gijzelaars gelijktijdig vrijkomen. Bovendien eist Israël blijvende controle over de Gazastrook en zegt het land niet toe te staan dat Gaza zich militair organiseert. De Israëlische veiligheidsminister Itamar Ben Gvir herhaalde dit standpunt vandaag: ‘Premier Netanyahu heeft geen mandaat voor een gedeeltelijke overeenkomst’, schreef de extreemrechtse minister op X.
Dana Holscher
Israël voert een ‘doelmatig beleid van uithongering’ in de bezette Gazastrook, stelt hulporganisatie Amnesty International in een vandaag verschenen rapport. Amnesty baseert zich op getuigenissen van negentien uitgehongerde en ontheemde Gazanen.
Israël houdt al bijna vijf maanden de grenzen van Gaza dicht, waardoor er amper hulpgoederen het bezette gebied in kunnen. Inmiddels zijn meer dan tweehonderd Gazanen omgekomen door ondervoeding, melden lokale autoriteiten. Bij de spaarzame uitgifte van hulpgoederen door de omstreden Gaza Humanitarian Foundation, die Israël wel toestaat, zijn meer dan achthonderd Palestijnen doodgeschoten.
Israël dwarsboomt bovendien internationale organisaties die hulp willen leveren, stelt Amnesty in het rapport. Door ‘arbitraire eisen’ te stellen ‘verergert Israël de onmenselijke omstandigheden’. In een begeleidende verklaring beschuldigt Amnesty ook de internationale gemeenschap: ‘De ervaringen gaan verder dan verhalen over menselijk lijden, ze zijn een scherpe aanklacht tegen een internationaal systeem dat Israël al decennialang toestaat om Palestijnen straffeloos te teisteren’, zegt onderzoeksdirecteur Erika Guevara Rosas.
Begin deze maand begonnen enkele landen met het afgooien van voedselpakketten boven Gaza. Ook Nederland deed mee aan die droppings, maar moest door een defect aan het vliegtuig tijdelijk ophouden. Gisteren en vandaag heeft Nederland weer deelgenomen, meldt de coördinerende organisatie Cogat. Zondag werden er 161 pallets met hulpgoederen gedropt, maandag 180.
De droppings zijn niet onomstreden. Ze zijn beperkt in omvang en effectiviteit en niet ongevaarlijk: meerdere Palestijnen kwamen om doordat een pakket uit de lucht op hen landde.
Dana Holscher
De Verenigde Staten hebben de toegang via bezoekersvisa voor personen uit de Gazastrook tot nader order stopgezet, aldus de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio. Sommige organisaties die betrokken zijn bij het verkrijgen van de visa zouden nauwe banden hebben met Hamas, dat volgens Washington een terroristische organisatie is.
‘We zullen geen partnerschappen aangaan met groepen die banden hebben met Hamas of ermee sympathiseren’, zei Rubio zondag tegen CBS News.
Het gaat om 'tijdelijke medisch-humanitaire visa' voor Gazanen, waarvoor de 'procedures voor toewijzing worden herzien', zo blijkt uit een bericht van het ministerie van Buitenlandse Zaken op X. Rubio zei niet hoeveel van deze visa er recent zijn afgegeven. Ook maakte hij niet duidelijk of de stop alleen geldt voor nieuwe visa of ook voor reeds afgegeven visa.
Volgens The New York Times is het besluit ingegeven door uitspraken van de radicaal-rechtse activiste Laura Loomer, een aanhanger van president Donald Trump. ‘Waarom komen er islamitische indringers de VS binnen onder de regering-Trump?’, schreef Loomer vrijdag op X, waar ze ruim 1,75 miljoen volgers heeft.
Loomer refereerde in haar post aan de organisatie Heal Palestine in Ohio, die volgens The New York Times families uit Gaza helpt om gewonde en zieke kinderen naar de VS te brengen voor medische zorg. Volgens haar zijn er genoeg moslimlanden die het zich kunnen veroorloven mensen op te nemen die medische behandeling nodig hebben. (ANP)
Dit was het belangrijkste nieuws van afgelopen week:
• Door heel Israël vonden afgelopen weekend demonstraties plaats tegen de Israëlische oorlogsvoering in Gaza. Ze eisen dat premier Benjamin Netanyahu een akkoord sluit met Hamas, zodat de nog twintig levende gijzelaars kunnen terugkeren naar Israël. De protesten krijgen ook steun uit de Israëlische politiek. Zo roept oppositieleider Yair Lapid Israëliërs op zich achter de families van de gijzelaars te scharen.
• De Israëlische extreemrechtse minister van Financiën, Bezalel Smotrich, heeft toestemming gegeven voor de bouw van 3.400 woningen op de door Israël bezette Westelijke Jordaanoever. Smotrich zegt in een verklaring dat de stap de totstandkoming van een onafhankelijke Palestijnse staat, met Oost-Jeruzalem als hoofdstad, moet voorkomen. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft nog niet gereageerd op het idee, maar heeft de afgelopen tijd wel zijn wens voor een ‘Groot-Israël’ uitgesproken. Smotrich is voorstander van annexatie van de hele Westelijke Jordaanoever.
• Israël moet ‘onmiddellijke, permanente en concrete stappen’ ondernemen om de hongersnood in Gaza te stoppen. Daartoe roepen de buitenlandministers van verschillende westerse landen op, onder wie demissionair minister Caspar Veldkamp. Ook enkele vooraanstaande leden van de Europese Commissie scharen zich achter de gezamenlijke verklaring.
Lees hier het volledige liveblog van afgelopen week terug.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant