is econoom en publicist.
Elk land krijgt de regering die het verdient. Ja, ook Nederland. Ja, óók het operettekabinet-Schoof hebben we verdiend. Als kiezers zitten we, gelukkig nog wel, achter het stuur, bepalen we de richting van het landsbestuur, en als we een middenkabinet willen, langs de lijnen die ik hier de afgelopen weken heb beschreven, dan zullen we dus op middenpartijen moeten stemmen. Duh.
Hoe dan? Door voor onszelf een mentale kiesdrempel in te voeren. Die drempel ziet er uit zoals deze verklaring: ‘Ik, (vul uw eigen naam in), verklaar plechtig bij de aankomende Kamerverkiezingen op een van deze vier middenpartijen te stemmen – GroenLinks-PvdA, VVD, CDA, D66 – tenzij ik een wel zeer goede en dwingende reden heb om op een andere partij te stemmen.’ Ofwel: de lat voor uw stem op een andere partij ligt héél hoog. Voor uzelf dan, hè, ik bemoei me er verder niet mee.
Maar, bijvoorbeeld, als u vegan bent en ’s nachts niet kunt slapen van het leed dat dieren wordt berokkend in de vleesindustrie, stemt u dan vooral op 29 oktober op de Partij voor de Dieren. Maar als deeltijdflexitariër met best wel groene en linkse ideeën stemt u (na het ondertekenen van de verklaring) dus gewoon op GroenLinks-PvdA, in het belang van het land. Bent u een doorgewinterde christen, rekkelijk of precies of katholiek of wat dan ook, trouwe kerkganger bovendien (als in: wekelijks, niet trouw een keer per jaar met Kerst), stem dan vooral met volle overtuiging op een kleine christenpartij. Maar in het belang van de bestuurbaarheid van Nederland kiest u dus bij het ontbreken van een zeer sterke motivering voor het CDA.
Bent u een rechtse liberaal? Heeft u een afkeer van belasting betalen? Vond u het stiekem toch wel mooi, weer een keer regeren over rechts? Bent u kritisch op de ‘islamitische cultuur’ en vóór ondernemerschap? Prima, maar als u de verklaring ondertekent, stemt u dus VVD, en niet op een van de nieuwere opportunistenpartijen aan de rechterflank, tenzij een ervan u zo aantrekt dat u nooit meer zou kunnen golfen als u er niet op zou stemmen. Als u erg van golfen houdt, tenminste.
Bent u liberaal? En sociaal? Internationaal georiënteerd? Dan moet u van zeer goeden huize komen om niet op D66 te stemmen. Tenzij er 220 volt door uw lichaam zou razen als u niet op de jongere concurrent zou stemmen natuurlijk.
De één-onderwerp-partijen, de getuigenispartijen, de afsplitsingspartijen, de opportunisten, de scherpslijppartijen, de éénbelangpartijen, en trouwens ook de éénlidpartijen – het is een democratisch feestje dat ze zich allemaal op de kiezersmarkt mogen begeven. Maar de toegang tot de kiezersmarkt is zo laagdrempelig dat de markt er door wordt overspoeld. En belangrijker: we kunnen de versplintering die erdoor veroorzaakt wordt, de bestuurlijke incompetentie ook, nu missen als kiespijn. Want er zijn serieuze vraagstukken op te lossen, zagen we de afgelopen weken misschien ten overvloede, en de situatie in de wereld vraagt om sterk en verstandig landsbestuur.
Een bijkomend voordeel is dit. Goed geïnformeerd kiezen uit twintig partijen is héél moeilijk en tijdrovend. Kiezen uit de vier middenpartijen is veel overzichtelijker. Maak het uzelf dus een keer gemakkelijk bij deze verkiezingen. In het belang van het land.
Frank Kalshoven is econoom en publicist. Reageren? Email: frank@frankkalshoven.nl.
Over onze columns
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.