Met de Israëlische aanslag op journalist Anas al-Sharif is het tijd dat de internationale pers beslist: accepteren ze dat journalistiek wordt gereduceerd tot het recyclen van propaganda? Of eisen ze onafhankelijke, onbeperkte toegang tot Gaza?
Zondagavond werd Anas al-Sharif, een van de meest herkenbare stemmen van Al Jazeera in Gaza, in het volle zicht geëxecuteerd, in een perstent buiten het Al-Shifa-ziekenhuis in Gaza-stad.
Iedere definitie van democratie die haar tot lege rituelen uitholt, tot theater ter rechtvaardiging van een bureaucratisch apparaat met controle en pacificatie als werkelijk doel, moeten we verwerpen. Dit is geen waarborging van de vrijheid, dit is de systematische verstikking ervan. In Groot-Brittannië kijken we nu toe hoe bejaarde burgers worden weggesleurd door de politie voor de ‘misdaad’ van het veroordelen van het rauwe, inhumane, beestachtige geweld dat de Palestijnen wordt aangedaan.
Israël doet niet eens meer alsóf het zijn acties verhult. Het zelfbenoemde ‘meest morele leger ter wereld’ geeft het mikken op burgers en civiele infrastructuur nu openlijk toe. Enkele uren na de aanval waarbij al-Sharif en zijn collega’s om het leven kwamen, eiste het Israëlische leger de verantwoordelijkheid op. Naast al-Sharif stierven ook correspondent Mohammed Qreiqeh, cameramannen Ibrahim Zaher en Moamen Aliwa en hun assistent Mohammed Noufal.
De aanval sloeg in op een perstent naast het Al-Shifa-ziekenhuis. Een ziekenhuis dat al meerdere keren werd aangevallen, en ook al door werd ingenomen door Israëlische troepen onder het onbewezen voorwendsel dat Hamas er een hoofdkwartier onder zou hebben. Al doende maakten ze grote delen van het ziekenhuis met de grond gelijk, dwongen ze patiënten uit hun bed en arresteerden ze artsen. Tot op de dag van vandaag is er geen bewijs geleverd.
André Liohn is fotojournalist en coördinator van het Freedom to Report Initiative.
Dit is een ingezonden bijdrage, die niet noodzakelijkerwijs het standpunt van de Volkskrant reflecteert. Lees hier meer over ons beleid aangaande opiniestukken.
Eerdere bijdragen in deze discussie vindt u onder aan dit artikel.
IDF-woordvoerder Avichay Adraee beschuldigde Anas al-Sharif vorige maand publiekelijk: hij zou deel uitmaken van een militaire tak van Hamas. Een bewering die de speciale VN-rapporteur voor de Vrijheid van Meningsuiting veroordeelde als ‘ongefundeerd’ en ‘een flagrante aanval op journalisten’. Zelfs na toe te geven de journalisten zondag te hebben gedood, heeft Israël geen bewijs geleverd om zijn claim te onderbouwen.
Toen premier Netanyahu zondag bevraagd werd over de reden dat Israël buitenlandse journalisten toegang tot Gaza blijft ontzeggen, veinsde hij verwarring. Vervolgens schepte hij op over plannen om meer ‘embedded’ verslaggevers binnen te halen – journalisten die onder militair toezicht opereren. Dit is geen persvrijheid; het is door de staat gemanagede propaganda.
Het Israëlische veiligheidskabinet heeft nu een plan goedgekeurd om Gaza-Stad in te nemen. Een stap die wereldleiders en de VN veroordelen, gezien de zekerheid dat deze zal leiden tot massale gedwongen verplaatsingen en meer onschuldige doden. Zelfs binnen Israël is er felle weerstand tegen het plan, onder meer van militaire functionarissen en van de families van de gegijzelden.
Het tot doelwit maken van lokale journalisten en het tot zwijgen brengen van buitenlandse journalisten is geen nevenschade; het is een strategie. Het doel is simpel: om het narratief te beheersen en om de getuigen buiten te sluiten.
Het moment is aangebroken voor ’s werelds vrije pers om te beslissen om op te staan, of te knielen. Journalistiek kan niet worden gereduceerd tot het recyclen van de officiële verklaringen van een regering die door de VN wordt beschuldigd van genocide. Een regering die zich actief isoleert als een pariastaat.
Een zelfverklaard moreel en wettelijk gezag om oorlog te voeren, moet tegen het licht gehouden kunnen worden. En beschuldigingen van ernstige misdaden, moeten nauwkeurig en kritisch worden onderzocht. Dat vereist ogen ter plaatse, onbelemmerd door militaire begeleiders.
Als de pers geen onafhankelijke, onbeperkte toegang tot Gaza eist, dan zal ze haar meest essentiële mandaat verraden: verzekeren dat degenen die misdaden plegen, ter verantwoording worden geroepen.
Ook in deze krant luidde de kop: ‘Israël doodt journalist Anas al-Sharif’. Enkele dagen na de aankondiging dat Gaza-Stad zal worden bezet door het Israël leger, vindt een van de laatste journalistieke stemmen daar zijn einde in een perstent, voor een ziekenhuis, samen met vier medejournalisten en twee andere burgers.
Hij bleek namelijk ook ‘leider van een Hamas-terreurcel’. Een bijkomstigheid die we alleen maar als prettig toeval kunnen omschrijven voor Netanyahu en co. En in de Nederlandse media beschrijven we de doelgerichte aanslag die hem en zes vrienden en collega’s het leven heeft gekost als ‘doden’. Het moge toch echter duidelijk zijn dat Israël Anas al-Sharif niet heeft ‘gedood’; Israël heeft hem vermoord. Zoals ook Saudi-Arabië Jamal Khashoggi heeft vermoord, Rusland Aleksej Navalny, China Sun Lin, en de Verenigde Staten Fred Hampton.
Moord is moord. Eufemismen hebben geen plaats in deze verslaggeving. Dezelfde daden verdienen dezelfde woorden.
Jeroen Frijters, Leiden
Dit keer werd Anas al-Sharif het slachtoffer: vele journalisten zijn al gedood in Gaza. Hongerdood en monddood. Dit Palestijnse volk sterft twee keer.
Arjan de Roon, Elst
De Speld dinsdag in de Volkskrant: ‘Israël hoopt na moord op Palestijnse journalist eindelijk af te zijn van alle negatieve beeldvorming.’ Het zou zo maar nog eens de waarheid kunnen zijn ook.
Hans van Noord, Utrecht
Wilt u reageren? Stuur dan een opiniebijdrage (max 700 woorden) naar opinie@volkskrant.nl of een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant