Komedie ‘La Practica’ neemt de yogacultuur op de hak. Lachen of zelfs giechelen doe je niet, maar de satire treft wel doel.
Ik las onlangs over een retraite die yoga combineert met kickboksen. Als buitenstaander lijkt me dat lastig, agressie afwisselen met verstilling en innerlijke rust. Maar uit de Chileense satire La Practica maak ik op dat fanatieke yoga-beoefenaars soms spierverslappers slikken ter verhoging van de elasticiteit. Yoga is daar een competitieve, vreugdeloze subcultuur. „Hoe gaat het?” „Goed! Ik ben sterk. Ik ben soepel.”
La Practica. Regie: Martín Rejtman. Met: Esteban Bigliardi, Camila Hirane, Manuela Oyarzun, Amparo Noguera. 89 min.
We volgen de populaire yogaleraar Gustavo, wiens streven naar zelfoptimalisatie veel weg heeft van een klinische depressie: hij beweegt zich als een slaapwandelaar door het leven. Zijn relatie verpietert zonder dat beide partners daar iets tegen ondernemen, bij de relatietherapeut lijken ze in een wedstrijd verwikkeld wie er het minst door wordt geraakt. Emotie is immers controleverlies.
La Practica is een zwarte arthouse-komedie die je nooit hardop laat lachen of zelfs laat giechelen; het genoegen is cerebraal, zit ’m in het geleidelijke besef hoe vilein hij de yoga-cultuur op de hak neemt. Onder het mom van innerlijke harmonie omzeilt men stelselmatig conflicten en veegt men problemen onder de yogamat. Harde waarheden blijven onuitgesproken, wat stress en ongemak in de hand werkt.
Gustavo bezoekt een yoga-retraite waar men het mobieltje inlevert om zich een heel weekeinde in ingewikkelde houdingen te wringen en ’s avonds na de veganistische maaltijd met verre blik liedjes te zingen rond het kampvuur. Vrolijk of spontaan oogt dat niet; wel kraakt men met volstrekt zelfvertrouwen elkaars rug of knie, hetgeen bij Gustavo uitloopt op een gescheurde meniscus. Naar de arts luistert hij uiteraard pas als elke op internet geopperde zelfhulp en kwakzalverij op niets is uitgelopen. Gustavo denkt er het zijne van dat een therapeut hem dan seretonine-remmers voorschrijft vanwege een milde depressie. „Artsen verwarren de niet-reactieve toestand wel vaker met depressie”, weet hij.
Een yogales eindigt in savasana, ‘de lijkhouding’. In La Practica lijken de beoefenaars op zombies wier hang naar sereniteit en controle steevast controleverlies in de hand werkt. Zo valt Gustavo tweemaal in een riool omdat hij niet ziet dat er een putdeksel ontbreekt. Vermoedelijk verwijst dat naar de Griekse wijsgeer Thales, die dusdanig in astrale sferen verkeerde dat hij een put in struikelde en verdronk.
Als yoga-adept zou ik deze film links laten liggen. Hij kan je reis naar samadhi alleen maar vertragen.
De beste filmstukken interviews en recensies van de nieuwste films
Source: NRC