Gaza-oorlog Volgens de Italiaanse vicepremier Antonio Tajani dreigt de invasie in Gaza te veranderen in een Vietnam voor de Israëlische soldaten. De harde kritiek is opmerkelijk, want de regering-Meloni geldt als een trouwe bondgenoot van Israël.
De Italiaanse minister van Defensie Guido Crosetto op 5 juni in Rome.
Twee topministers in de Italiaanse regering van premier Giorgia Meloni hebben ongebruikelijk harde kritiek geuit op Israël, een bondgenoot van Italië. In een interview met de Romeinse krant Il Messaggero zegt vicepremier en minister van Buitenlandse Zaken Antonio Tajani van het rechts-liberale Forza Italia dat Italië het invasieplan voor Gaza van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu „absoluut veroordeelt”. Hij waarschuwt dat de invasie van Gaza „dreigt te veranderen in een Vietnam voor de Israëlische soldaten”.
Ook de Italiaanse minister van Defensie Guido Crosetto, mede-oprichter van Meloni’s partij Broeders van Italië en een vertrouweling van de premier, spreekt klare taal. „We hebben hier niet te maken met een militaire operatie met nevenschade, maar met een pure ontkenning van het recht en de fundamentele waarden van onze beschaving”, zegt Crosetto tegen de krant La Stampa uit Turijn. Volgens Crosetto moet er een manier worden gezocht om Netanyahu tot rede te brengen.
De uitleg dat dit wettige zelfverdediging zou zijn na de terreurdaad door Hamas, overtuigt niet langer, aldus de defensieminister, die de regering van Netanyahu verwijt een „fundamentalistische lijn” te volgen. „Nu krijgen we te maken met een heel ander project, namelijk de verovering van andermans grondgebied, te midden van een humanitaire ramp.” Crosetto noemt de methodes van Netanyahu en de Russische president Vladimir Poetin ook „gevaarlijk gelijkaardig”.
De harde kritiek valt op, aangezien de regering-Meloni zichzelf beschouwt als een trouwe bondgenoot van Israël. Na de Verenigde Staten en Duitsland is Italië – zij het in veel kleinere mate – de derde exporteur van wapens naar Israël. Tegenover de krant Il Messaggero zegt buitenlandminister Tajani dat Italië sinds de terreurdaad door Hamas op 7 oktober 2023 geen wapens meer aan Israël levert.
Er zijn verschillende redenen voor de goede verstandhouding tussen Italië en Israël. De radicaal-rechtse premier Meloni voert een anti-migratiekoers. Meloni en haar partijgenoten waarschuwden al vaker voor het zogenaamde gevaar van ‘omvolking’, een samenzweringstheorie waarbij een ‘globalistische elite’ moslimimmigranten Europa zou binnenhalen om de oorspronkelijke bewoners te vervangen en de westerse, christelijke cultuur omver te werpen. Dat plaatst Meloni dichter bij Israël dan bij de Palestijnen, die voornamelijk moslims zijn.
Ook de historische ‘schuld’ mag niet worden onderschat. Meloni’s partij Broeders van Italië heeft wortels in het neofascisme. Na Duitsland voerde ook fascistisch Italië de rassenwetten in, met als absolute dieptepunt de grote deportatie van de joden uit het getto van Rome naar Auschwitz. De Italiaanse premier vindt het erg belangrijk goede relaties te onderhouden met de joodse gemeenschap in Rome, die dicht bij Netanyahu’s uiters rechtse regering staat, de meest uiterst rechtse in de Israëlische geschiedenis.
Wanneer Italië toch kritiek op Israël uit, spelen vaak ook nationale belangen mee. In oktober vorig jaar was defensieminister Crosetto al erg kritisch tegenover Israël, dat toen VN-blauwhelmen in Zuid-Libanon had aangevallen. In Libanon zitten een duizendtal Italiaanse vredessoldaten. Wat ditmaal ook een rol speelt bij de kritiek op de invasie- en bezettingsplannen van Israël, is het lot van de kleine christelijke gemeenschap in de Palestijnse Gazastrook, een van de oudste in de wereld.
De Italiaanse kardinaal Pierbattista Pizzaballa, de patriarch van Jeruzalem, keerde onlangs terug van een bezoek aan Gaza, dat voor buitenlandse journalisten hermetisch afgesloten blijft. Zijn ooggetuigenverslag over de gruwelen veroorzaakte in Italië beroering. Dat de verdrijving van alle Palestijnen uit Gaza-Stad ook de christelijke gemeenschap zou treffen, raakt in het cultureel katholieke Italië een gevoelige snaar.
De publieke opinie sympathiseert echter zeker niet alleen met de christenen, maar in toenemende mate met álle Palestijnen. Volgens een peiling door YouTrend, eind juli door de krant La Repubblica gepubliceerd, beschouwt 65 procent van de deelnemers de Israëlische reactie op de terreurdaad van Hamas als disproportioneel en vindt 63 procent dat Israël genocide pleegt.
De Palestijnse vlag ontbreekt in Italië op vrijwel geen enkel zomerfestival en is erg zichtbaar in het straatbeeld. Ook dat sentiment kan de regering in Rome moeilijk negeren.
Source: NRC