Met zomers weer vormen teenslippers en sandalen aanlokkelijk schoeisel. Voor een fris gevoel dan, want hoe (on)gezond is een hele zomer op dergelijk schoeisel?
Lekker slenteren met de wind tussen de tenen: teenslippers zijn fijn voor een zomers gevoel en het voorkomen van zweetvoeten. Maar het schoeisel lijkt ook vragen om problemen, want vormen slippers en sandalen op langere termijn geen garantie voor platvoeten en voetklachten?
Ook de oude Egyptenaren droegen al teenslippers, van gewone man tot farao. Restanten van zo’n 3.300 jaar oude slippers tonen nog duidelijk het gaatje waar een lang vergaan touwtje voor tussen de tenen bevestigd zat. Uit het graf van koning Toetanchamon zijn zelfs puntgave, rijk versierde exemplaren bewaard gebleven van vergelijkbare ouderdom. Ook de Romeinen droegen al slippers, naast de welbekende leren sandalen. Op meerdere mozaïeken zijn onmiskenbaar teenslippers afgebeeld, gewoonlijk bij de ingang van badhuizen.
Teenslippers zijn dus ouder dan de weg naar Rome, maar dat bewijst natuurlijk niet dat ze ook goed voor je voeten zijn. Het zomerschoeisel biedt veel minder ondersteuning dan bijvoorbeeld stevige wandelschoenen, vertelt orthopedisch chirurg Micha Holla van het Radboud UMC, gespecialiseerd in voet- en enkelklachten. De slappe, platte zolen van slippers beschermen de voeten enkel tegen een scherpe ondergrond, verder moeten de voeten al het werk zelf opknappen.
Beter Leven
In de rubriek Beter Leven beantwoorden we, samen met experts, praktische vragen op het terrein van onder meer gezondheid, geld en duurzaamheid. Zelf een vraag voor deze rubriek? beterleven@volkskrant.nl
Voor sommige mensen kunnen teenslippers dan ook problemen geven, vooral bij platvoeten. Vermoedelijk merk je dat snel genoeg omdat er pijnklachten ontstaan, niet alleen in de voet, maar mogelijk ook in het onderbeen. Daar zitten namelijk de spieren en pezen die gewoonlijk het lengtegewelf van de voet verzorgen, legt Holla uit: de kromming aan de binnenkant van de voet, waardoor een voet van nature licht hol staat. ‘Dat vormt een soort vering van de voet. Als je loopt, verdeelt het lengtegewelf krachten en vangt piekbelastingen op.’
Ontbreekt de holle vorm en daarmee de demping, dan kunnen door overbelasting klachten ontstaan, zeker bij het dragen van slippers. Die bieden immers geen ondersteuning aan het lengtegewelf. Dat geldt trouwens ook voor gewone schoenen met weinig zool, weet Holla uit ervaring. ‘Ik heb zelf ook een beetje platvoeten. Op hippe sneakers met platte zolen heb ik na een halve dag last van m’n voeten.’
Zo lijkt het pleit beslecht in het nadeel van slippers. Maar als je géén platvoeten hebt, is daar helemaal niks mis mee, vertelt orthopedisch chirurg Erwin Peters van het Maastricht UMC, ook gespecialiseerd in voeten en enkels. Hij is zelf net aan de zomervakantie begonnen. ‘We zitten in Italië, dus de slippers moesten mee. Over voetklachten maak ik me helemaal geen zorgen.’
Met gewone voeten kun je prima slippers met een slappe zool dragen, juist omdat de voet dan zelf voldoende demping regelt. Ook een lange stranddag geeft dan geen klachten. Er wordt hooguit wat meer van de tenen gevraagd om de slipper telkens mee te trekken, maar dat brengt voor zover bekend geen risico’s met zich mee.
Lijden de voeten op den duur dan niet onder ‘slecht’ schoeisel? Er is geen enkel bewijs dat platte zolen leiden tot platvoeten, benadrukken beide deskundigen. In wezen is slenteren op slippers vergelijkbaar met lopen op blote voeten, zegt Peters. Dat was heel gewoon vóór de oude Egyptenaren en is in diverse culturen nog steeds gangbaar. ‘Mensen die op blote voeten lopen hebben niet allemaal platvoeten. Ik denk dat het goed is om je voeten te gebruiken waarvoor ze bedoeld zijn. Als ik hier een bergwandeling ga maken, trek ik ter bescherming wel stevige schoenen aan, maar op het strand heb je dat echt niet nodig.’
Na een zomer op slippers heb je dus geen platvoeten, maar hoe ontstaan die dan wel? Dat lijkt vooral een combinatie van aanleg met een dosis pech, vertelt Peters. ‘Er bestaan heel veel variaties van holle voeten tot plattere voeten. Meestal levert dat geen problemen op. Het gaat vaak mis zodra holle voeten nog holler worden of platte nog platter.’ Door slijtage in de voet of zwakker wordende pezen kan de voetzool helemaal plat komen te staan. Is het eenmaal zover, dan ben je wel aangewezen op steviger schoeisel.
Dat hoeven trouwens geen dichte schoenen te zijn, maar kunnen ook sandalen zijn. Net als sportschoenen zijn die er met slappe zolen zonder ondersteuning, maar ook in varianten met goede loopeigenschappen. Holla wijst erop dat Birkenstocks oorspronkelijk vooral kopers trokken wegens hun orthopedische eigenschappen, voordat ze verrassend genoeg in de mode raakten. Zelfs teenslippers zijn verkrijgbaar met op maat gemaakte steunzolen, al bieden die wel minder ondersteuning dan stevige schoenen.
Heb je gevoelige voeten, dan zijn er twee zaken om op te letten, tipt Holla. Naast een stevige, voorgevormde zool die de voet ondersteuning biedt, helpt het te kiezen voor schoeisel met voldoende afwikkelvoorziening. ‘Is de zool aan de voor- en achterkant een beetje rond? Dat is heel fijn voor de voet.’ Door zo’n afgeronde zool landt de voet geleidelijker en komt die van de grond. Bij klachten bieden die eigenschappen mogelijk verlichting, anders kun je gerust de hele zomer doorbrengen op teenslippers.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant