Treinritten worden duurder: NS heeft onlangs laten weten dat de prijzen weer stijgen. En nu de spoorvervoerder verlies lijdt, komen er mogelijk meer prijsverhogingen aan. Onze lezers vragen zich af of de trein hier duurder is dan in de rest van Europa.
Het korte antwoord: een treinkaartje is in Nederland niet goedkoper, maar ook niet veel duurder dan gemiddeld in Europa. "We zitten in de middenmoot", zegt Wijnand Veeneman, onderzoeker infrastructuur en mobiliteit aan de TU Delft.
Dat laten onder meer cijfers van Eurostat uit juli zien. De Nederlandse prijsindex voor openbaar vervoer komt daarin heel gemiddeld uit. Al is Veeneman niet zo'n fan van zulke onderzoeken, omdat er veel factoren meespelen. "Je kunt prijsindexen op allerlei manieren maken. En bij elke manier komt een ander land wel als duurste uit de bus."
Daarom gebruikt hij graag een simpele som. Je neemt een x-aantal kilometers en rekent vanaf de hoofdstad naar een ander station. Hoeveel betaal je voor zo'n rit met de tweede klas? De uitkomst daarvan zie je in het kader hieronder.
Dus nee, het openbaar vervoer is hier "absoluut niet duurder" dan in de rest van Europa, zegt Veeneman. Dat dit idee toch heerst, komt volgens de hoogleraar doordat mensen de neiging hebben het met een autorit te vergelijken. Met de auto is het meestal vrij onduidelijk wat het rijtje kost.
Vaak wordt dan alleen naar de prijs per kilometer of de prijs van benzine gekeken. Ook verzekeringen, belastingen en onderhoud horen erbij, maar die kosten rekenen de meesten niet mee. In de prijs van een treinticket krijg je wel de complete prijs. Veeneman: "Als je uitcheckt bij de trein, zie je meteen wat dat kost. Bij de auto heb je dat niet door."
Een Nederlands treinkaartje is dus niet duurder dan gemiddeld, maar ook zeker niet het goedkoopst: in Luxemburg is het openbaar vervoer zelfs gratis. Hoe zit dat? "Een belangrijke oorzaak is dat de Nederlandse overheid verhoudingsgewijs minder geld steekt in het openbaar vervoer", zegt Bert van Wee, hoogleraar transportbeleid aan de TU Delft.
Ook in Spanje wordt publiek transport meer gesubsidieerd. Daar komt bij dat de lonen daar lager zijn. In onder meer Portugal, Spanje, Griekenland en Roemenië hoef je daardoor minder geld te betalen voor een kaartje. De personeelskosten zijn immers minder hoog.
En reizen met de trein lijkt misschien duur, maar het is hier ook goed geregeld, zegt Van Wee. "We scoren goed in internationale vergelijkingen." Treinen rijden hier vaak op tijd, de kwaliteit van treinstations is hoog en Nederland heeft een dicht spoornet. Dat wil zeggen dat er weinig verstoringen zijn die het treinverkeer hinderen.
Bovendien rijden er "relatief veel treinen per etmaal", gaat Van Wee verder. In sommige andere landen moet je een uur of langer wachten als er een trein uitvalt. Maar op veel Nederlandse hoofdstations gaat er om het kwartier een trein.
Daarnaast zijn er veel alternatieven als er problemen zijn. Moet je van Nijmegen naar Utrecht, maar valt je intercity uit? Dan kun je altijd nog via Den Bosch reizen. Dat kost je maar een kwartier extra. Van Wee: "Het is een relatief goed product voor een wat hogere prijs."
Source: Nu.nl economisch