De Dolle Mina’s zijn terug. Zondag demonstreerden ze voor het recht op abortus bij de katholieke St. Agneskerk in Amsterdam, waar een anti-abortusconferentie werd gehouden. ‘Het is jammer dat het nog altijd nodig is.’
is cultuurverslaggever bij de Volkskrant.
Om 10.55 uur zondagochtend beginnen een kleine twintig Dolle Mina’s op de stoep voor de St. Agneskerk in Amsterdam de leus te scanderen die vijfenvijftig jaar geleden voor het eerst in Nederland klonk: ‘Baas in eigen buik’. Een minuut eerder heeft actiecoördinator Lidewij Baart (19) enigszins bezorgd gezegd dat ze hem met dat scanderen altijd een beetje knijpt, want ‘ik ben snel in de war met ritmes’. Maar het gaat helemaal goed: zelfs slaagt de groep erin boven het harde klokgelui uit te komen van de kerk, waar over vijf minuten de Heilige Hoogmis begint.
In hun handen dragen de Dolle Mina’s borden met teksten als ‘Buik vol van bemoeizucht’ en ‘My body is my choice’. Op hun buiken staat ‘Baas in eigen buik’, en op de flyers die ze uitdelen: ‘Steun jij het lastigvallen van abortuspatiënten? Moet je dat wel doen? Of ben je zelf waker? Doe het niet!’
Die ‘wakers’, daar gaat het de Dolle Mina’s vandaag om. Niet alleen deze zondag, ook zaterdag en vrijdag zijn ze naar de Rooms-Katholieke St. Agneskerk getogen om op te komen voor het zelfbeschikkingsrecht op abortus. Want in de kerk worden niet alleen missen gehouden, ook de driedaagse conferentie van 40 Days for Life vindt hier plaats, een campagne waarbij ‘wakers en andere voorvechters van het ongeboren kind’ veertig dagen bij abortusklinieken bidden en folders uitdelen.
De campagne wordt ondersteund door Stirezo Pro Life, onderdeel van Stichting Civitas Christiana, een katholieke organisatie die ‘vecht voor de overwinning van de christelijke tradities en het gezin’ en ‘tegen het oprukkende multiculturalisme, de genderideologie en de cultuur van de dood’.
Deze jongste actie van de Dolle Mina’s is bedoeld om de pro life-mensen een spiegel voor te houden, zei Lidewij Baart anderhalf uur eerder tijdens het verzamelen bij de ingang van het Vondelpark. Terwijl de demonstranten elkaars buiken volschreven met lippenstift (zelf gebruikt Baart het liefst een knalrode ‘slim stick’ van het merk Essence) nam ze kort met hen de regels door: vriendelijk blijven, afstand houden en zeker niet gewelddadig worden. ‘We willen ze confronteren met hun eigen gedrag. Laten voelen hoe intimiderend het is wat ze zorgzoekers en hulpverleners aandoen. Dolle Mina is watching you: dat moeten we uitstralen.’
De meeste deelnemers zien elkaar deze zondag voor het eerst. Ze hebben zich in de afgelopen maanden net als ruim duizend anderen aangesloten bij @Dollemina2025, een initiatief dat op 23 januari dit jaar is begonnen. Naast Amsterdam zijn er lokale groepen in onder meer Overijssel, Zeeland, Utrecht en Groningen.
De datum van de wederopstanding van Dolle Mina was niet toevallig gekozen: de allereerste actie van de ‘oude’ Dolle Mina’s had plaats op 23 januari 1970 op het terrein van kasteel Nijenrode in Breukelen, destijds een particuliere hogeschool waar alleen mannen mochten studeren.
De Dolle Mina’s van de jaren zeventig streden onder meer voor legalisering van abortus en kansengelijkheid van man en vrouw. De naam Dolle Mina verwijst naar feministe Wilhelmina Drucker (1847-1925) en komt uit de koker van historica Selma Leydesdorff, Dolle Mina van het eerste uur. ‘Wilhelmina Drucker werd IJzeren Mina genoemd. Dat klinkt nogal streng, dus daar maakten we Dolle Mina van’, zegt ze via de telefoon. ‘Veel speelser, en dat paste bij wat we wilden zijn: ludiek. Geen feeksen. We wilden er ook goed uitzien, dat werd aantrekkelijk gevonden en het maakte onze acties effectiever.’
Leydesdorff demonstreert niet mee (‘ik ben 75 en kan niet meer goed lopen’) maar noemt het ‘heel goed’ dat Dolle Mina terug is. ‘Jawel, het is jammer dat het nog altijd nodig is. Maar het verbaast me ook niet, de tegenkrachten zijn zo groot. Ik ben er altijd van uitgegaan dat we niet alles zouden winnen.’ En veel is wél veranderd: ‘Het feminisme is de grootste culturele verandering van de afgelopen eeuw, vrouwen zijn volop beroepsmatig bezig, ze hebben rechten. Maar het is niet klaar.’
Een van de belangrijkste thema’s nu is veiligheid, zegt Lidewij Baart, terwijl ze een spandoek uitrolt met ‘Wij willen vóóruit. Niet terug!’ erop. ‘Nog steeds is er femicide, nog steeds kunnen vrouwen niet veilig over straat. En niet alleen vrouwen. De Mina’s van nu richten zich ook op gendergerelateerde ongelijkheid, racisme en discriminatie, waar het een relatie heeft met feminisme. De straat moet veilig zijn voor iedereen. En abortus is nog altijd niet uit het wetboek van strafrecht. Het tegengeluid wordt weer luider, met organisaties die uit de VS naar hier komen.’
Terwijl voorbijgangers duimen opsteken, reageren de bezoekers van de Agnes-kerk - vrouwen in rokken, mannen in pak - wisselend op de actie. Sommigen negeren de demonstranten, anderen vertellen hen dat abortus moord is of dat zwangere vrouwen hulp nodig hebben.
‘Ze zijn zwaar van het padje, met hun baas in eigen buik’, zegt misdienaar Danny terwijl hij misprijzend naar het groepje kijkt. ‘Ieder kind is een geschenk van God.’ Bezoeker Dineke Hermans: ‘Schandalig dat dit bij de kerk gebeurt.’ Pater Kromann Knudsen van de Agnes-parochie is milder: ‘We leven in een land met diep verschillende opvattingen. En het is belangrijk je stem te laten horen, ook voor ons. Maar ik ga niet met ze praten. Dat wordt snel emotioneel.’
De volgende grote actie is komende zondag, in Rotterdam, waar de Dolle Mina’s een protestmars organiseren tegen femicide.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant