Aangemoedigd door de MAGA-achterban klopten president Trump en zijn regering de samenzweringstheorieën op over de dood van zedendelinquent Jeffrey Epstein. Deze week concludeerde het ministerie van Justitie tot teleurstelling van die achterban dat van een complot geen sprake was.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Jeffrey Epstein is al bijna zes jaar dood. Wat heeft het ministerie Justitie deze week naar buiten gebracht?
Het opvallendste deze week was wat het ministerie níet naar buiten bracht: de vermeende ‘klantenlijst’ van Jeffrey Epstein, de in 2019 veroordeelde zedendelinquent. Hij zou een lijst hebben bijgehouden van mensen die hij hielp minderjarigen te misbruiken, om ze er later mee te kunnen chanteren.
In MAGA-kringen doen al jaren complottheorieën de ronde over het bestaan van een klantenlijst. Minister Pam Bondi van Justitie kondigde in februari zelfs aan dat ze die lijst in bezit had. ‘Ik heb ’m hier voor me liggen op m’n bureau, klaar voor beoordeling’, zei Bondi in februari tegen Fox News. Ook Donald Trump had tijdens de verkiezingscampagne beloofd als president de lijst vrij te geven.
Deze week concludeerde Bondi’s eigen departement: zo’n lijst bestaat helemaal niet. ‘Er is ook geen geloofwaardig bewijs gevonden dat Epstein prominente figuren chanteerde’, staat in een memo.
Nog pijnlijker voor de minister was de constatering dat ‘het verspreiden van ongefundeerde complottheorieën over Epstein’ de slachtoffers geen steek zou helpen. Bondi verklaarde later dat ze het in het Fox-interview met Epstein niet over de lijst, maar over de documenten over Epstein in zijn algemeen had gehad.
Bondi’s ministerie gaf wel de beelden vrij van een bewakingscamera gericht op Epsteins celdeur. Deze urenlange video moet de samenzweringstheorie ontkrachten dat de suïcide van Epsteins in scène is gezet.
Is de kous daarmee af?
Niet voor de radicaalste van Trumps volgers, allen met miljoenen volgers op sociale media. Van Steve Bannon tot Tucker Carlson en van de conservatieve influencer Rogan O’Handley (ook bekend als DC Draino) tot complotgelovige Mike Cernovich: de MAGA-wereld spreekt eensgezind over een ‘doofpot’ van een ‘corrupte deepstate’. De Republikeinse afgevaardigde Anna Paulina Luna heeft het ministerie van Justitie en de FBI opgeroepen alsnog met vermeende achtergehouden informatie over de brug te komen.
Ook Elon Musk bemoeide zich met de zaak. Trump en de techondernemer verkeren al een paar weken op voet van oorlog met elkaar.
Twitter bericht wordt geladen...
Bovendien is het ontbreken van een minuut uit de video bij Epsteins cel opnieuw voer voor complottheorieën. Bondi heeft verklaard dat het verouderde opnamesysteem waarmee de video is gemaakt elke dag om middernacht wordt gereset en dat daarbij elke avond dezelfde minuut wordt overgeslagen.
Het zal voor Bondi en de rest van de regering-Trump moeilijk zijn om de geest weer in de fles te krijgen, nadat ze zelf zoveel lucht hebben gegeven aan de complottheorieën over de zaak. In februari nodigde Bondi nog een groep radicaal-rechtse influencers (onder wie DC Draino) uit op het Witte Huis om een multomap getiteld ‘The Epstein Files: Phase 1’ in ontvangst te nemen. Daar bleek tot ontsteltenis van Trumps MAGA-achterban uiteindelijk geen enkele nieuwe informatie in te vinden.
Voor veel MAGA-influencers is het achterhalen van ‘de waarheid’ over de Epstein-zaak een raison d’être geworden: het verdoezelen ervan staat voor hen symbool voor de corrupte overheid waar president Trump juist tegen ten strijde zou moeten trekken. Bannon heeft al gewaarschuwd dat de affaire Trump veel steun kan kosten onder zijn achterban, ook in de aanloop naar de tussentijdse verkiezingen van volgend jaar.
Hoe reageert het Witte Huis op de druk vanuit de eigen aanhang?
President Trump en zijn regering proberen de zaak opeens achter zich te laten. ‘Praten jullie nou nog steeds over Epstein’, zo reageerde Trump deze week op vragen over de bevindingen van Bondi’s ministerie, voor hij de aandacht poogde te verleggen naar de overstromingen in Texas.
Intussen rommelt het wel in eigen gelederen. Na een knallende ruzie met Bondi zou onderdirecteur Dan Bongino van de FBI volgens Amerikaanse media overwegen op te stappen. Bondi zou Bongino ervan hebben beschuldigd te hebben gelekt naar de conservatieve media dat hij en FBI-baas Kash Patel vermeende geheime documenten over de zaak Epstein naar buiten hadden willen brengen, maar door de justitieminister zijn tegengewerkt.
De invloedrijke, extremistische activist Laura Loomer stookt het vuurtje verder op. Zij heeft Trump bovendien opgeroepen Bondi te ontslaan vanwege haar eerdere uitspraken over de Epstein-documenten. Ook Bongino zou gefrustreerd zijn over de suggesties die Bondi de afgelopen tijd heeft gewekt over wat het onderzoek van het ministerie van Justitie en de FBI aan het licht zou brengen.
Toch heeft ook Bongino boter op zijn hoofd. Voor Trump hem naar de FBI haalde, grossierde hij als podcastmaker in beweringen over een deep state die belastende informatie in zaken als die van Epstein onder de pet zou houden. Datzelfde geldt voor Patel. Maar in hun nieuwe rol als leidinggevenden hebben zij eerder al moeten concluderen dat er geen bewijs is voor alle complottheorieën. Het is de vraag of dat genoeg zal zijn voor hun voormalige strijdmakers om de strijdbijl te begraven.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant