De Britse politicus Norman Tebbit was een van de trouwste aanhangers van Margaret Thatcher, de ‘Iron Lady’ die het Verenigd Koninkrijk tussen 1979 en 1990 met ferme hand leidde. Het voormalig kopstuk van de Conservatieve partij overleed dinsdag op 94-jarige leeftijd.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Norman Tebbit was er niet de man naar om met meel in de mond te praten. Tijdens zijn politieke carrière – die zich over een halve eeuw uitstrekte – liet hij zich in scherpe bewoordingen uit over tegenstanders en andersdenkenden. Zo noemde hij Labour-leider Michael Foot ‘een half-zindelijke bunzing’, Labour-voorman Neil Kinnock ‘een zemel uit Wales’, en een homoseksuele priester een ‘sodeflikker’.
De stevige taal die Tebbit losliet op links, de Europese Unie, buitenlanders, ontwikkelingshulp, vakbonden en migranten leverde hem de bijnaam op van ‘The Chingford Skinhead’. Chingford was de buitenwijk van Londen die hem in 1974 zijn tweede termijn als parlementslid bezorgde.
Zijn politieke carrière was hij vier jaar eerder begonnen na een korte loopbaan als gevechtsvlieger en burgerpiloot. Tebbit veroverde in 1970 de zetel in het Lagerhuis voor het kiesdistrict Epping. Hij zou tot 2022 actief blijven in de politiek, de laatste jaren als Lord in het Hogerhuis.
Zijn politieke piek beleefde Tebbit van 1979 tot 1987 als een van de trouwste bondgenoten van premier Margaret Thatcher – hij kon luider uit de hoek komen dan zijn baas. Hij diende onder Thatcher als minister van Werkgelegenheid (van 1981–1983) en minister van Handel (van 1983–1985) en droeg in 1987 bij aan haar tweede verkiezingszege.
Tebbit speelde een cruciale rol in het breken van de macht van de Britse vakbonden. De Conservatief was vooral een fel tegenstander van de closed shop, waarbij bonden werkgevers dwongen alleen personeel aan te nemen dat lid was van de vakbeweging.
Hoewel niet direct betrokken bij het beleid, stond hij aan de wieg van Thatchers harde aanpak van de mijnwerkersbonden, die tussen 1984 en 1985 leidde tot het gewelddadigste arbeidsconflict in het moderne Engeland.
Pas tegen het einde van haar bewind raakte Thatcher gebrouilleerd met Tebbit, nadat hij het had gewaagd de premier te adviseren een mildere toon aan te slaan, om de kiezer niet van zich te vervreemden. Thatcher, die de geschiedenisboeken zou ingaan als de ‘Iron Lady’, voelde daar niks voor. Ze verdacht Tebbit ervan te azen op haar functie.
Thatcher moest in 1990 na een paleisopstand binnen de Conservatieve Partij het veld ruimen. Tebbit speelde even met de gedachte haar op te volgen, maar hij had al voor de verkiezingen van 1987 te kennen gegeven af te zien van een ministerpost in een nieuwe regering.
Hij wilde voor zijn zwaar gehandicapte vrouw kunnen zorgen. Zij raakte vrijwel volledig verlamd bij de bomaanslag die de Ierse terreurbeweging IRA in 1984 pleegde op een hotel in Brighton, waar de leiding van de Conservatieve partij toen verbleef in verband met het jaarlijkse partijcongres.
Achteraf gezien had Tebbit spijt dat hij zich in 1990 toch niet kandidaat had gesteld voor het premierschap. In een interview in 2011 zei de politicus dat hij door die beslissing Tony Blair in het zadel had geholpen, de Labour-leider die in 1997 Downing Street 10 veroverde.
Nooit spijt heeft Tebbit gehad van het imago van politieke skinhead dat aan hem kleefde. In Spitting Image, een in de jaren tachtig populaire satirische tv-show met poppen, werd hij afgebeeld als kaalgeschoren straatvechter in een leren jas. Hij had geen moeite met die karikatuur. In een interview in 2020 zei Tebbit dat hij die piepschuim versie van hemzelf graag had willen kopen, ‘maar het is er op de een of andere manier nooit van gekomen’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant