De betaaloptie ‘koop nu, betaal later’ wordt steeds populairder. In 2024 kochten 17 procent meer Nederlanders spullen op de pof dan het jaar ervoor. Dit blijkt uit onderzoek van de Autoriteit Financiële Markten (AFM). De toezichthouder pleit voor strengere regels.
is economieredacteur. Ze schrijft over de retail en consumentenzaken.
Bij de meeste webshops staat er bij het afrekenen van een product een optie om later of in termijnen te betalen, zonder rente. Pas als je te laat betaalt – bij Klarna is dat 17 dagen na verloop van de uiterste betaaldatum – kun je te maken krijgen met aanmaningen.
Met name jonge gebruikers van die betaaloptie, klanten onder de 35 jaar, ondervinden geldproblemen als gevolg van achteraf betalen, ziet de Autoriteit Financiële Markten. De toezichthouder waarschuwt voor ‘de slechte financiële gezondheid van een deel van de gebruikers onder de 35 jaar’.
Een op de zes gebruikers uit die groep staat volgens de toezichthouders gemiddeld zeven tot acht dagen rood. Zij missen tot wel tien incasso’s per jaar. Dat aantal loopt op naarmate ze langer gebruikmaken van financiële dienstverleners als Klarna.
Ook signaleert de autoriteit dat deze groep vaak klant is bij meerdere aanbieders waardoor ze het overzicht over hun totale uitgaven kunnen verliezen. Schulden kunnen hierdoor oplopen en aanbieders van de betaaloptie Buy Now, Pay Later (BNPL) weten niet van elkaar hoeveel de klant nog verschuldigd is, schrijven de onderzoekers.
Tegelijkertijd signaleert het AFM dat het aantal achterafbetalers dat een ingebrekestelling heeft ontvangen, licht gedaald is in 2024 ten opzichte van 2023. Desalniettemin hebben BNPL-aanbieders vorig jaar ongeveer twee miljoen gebruikers in totaal circa 6,9 miljoen keer in gebreke gesteld.
De betaaloptie ‘koop nu, betaal later’ komt eind volgend jaar onder toezicht van de AFM te staan vanwege de inwerkingtreding van de herziene Europese Richtlijn Consumentenkrediet.
Dat is nu nog niet het geval, omdat BNPL-aanbieders wettelijk gezien geen kredietverstrekker zijn, zoals een creditcardbedrijf dat wel is. Vanaf eind volgend jaar zullen aanbieders een verplichte leeftijdsverificatie moeten invoeren en scherper moeten controleren op kredietwaardigheid van consumenten.
Maar om daar de vruchten van te kunnen plukken moet volgens de AFM nu al het grensbedrag voor de kredietwaardigheidsbeoordeling omlaag. Dat grensbedrag ligt momenteel op 250 euro, maar volgens de toezichthouder zijn negen van de tien achterafbetalingen lager dan 250 euro. Ook de aansluiting van achterafbetaaldiensten bij het BKR is volgens de AFM gewenst.
Opvallend is verder dat de toezichthouder niet alleen waarschuwt voor BNPL-aanbieders als Billink, In3, Klarna en Riverty, maar ook voor de grote e-commerceplatforms Amazon, Bol en Zalando, die elk hun eigen opties aanbieden om achteraf te betalen. En aan die opties kleven dezelfde risico’s.
Zij hadden vorig jaar 4,4 miljoen Nederlandse gebruikers, van wie pakweg 900 duizend aanmaningskosten moest betalen. De vier achterafbetaaldiensten hadden gezamenlijk 5,5 miljoen gebruikers in 2024.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Source: Volkskrant