Een massa mensen verdringt zich zaterdag in Teheran voor een wagenstoet waarop de doodskisten van ongeveer zestig mensen door de stad worden gereden. Inclusief die van militaire commandanten en atoomwetenschappers die door Israël zijn vermoord tijdens de aanvallen op Iran.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Ze schrijft over Israël en de Palestijnse gebieden, het Midden-Oosten en België.
De kisten zijn bedekt met vlaggen, bloemen en de portretten van de martelaren, zoals de slachtoffers worden genoemd. Honderdduizenden in het zwart geklede mensen lopen mee met deze staatsbegrafenis, terwijl ze zwaaien met vlaggen of portretten van de doden omhooghouden, en ‘Dood aan Amerika, dood aan Israël’ roepen.
Generaal-majoor Hossein Salami, de leider van de Revolutionaire Garde, is een van de mannen die wordt begraven, evenals generaal Amir Ali Hajizadeh, hoofd van het ballistische raketprogramma van de Garde. Ze werden allebei tijdens de eerste dag van de oorlog gedood, toen Israël plotseling gevechtsvliegtuigen op Iran afstuurde om het Iraanse nucleaire programma te vernietigen en de slagkracht van de Garde te verminderen.
Het conflict duurde twaalf dagen en heeft volgens de Human Rights Activist Group in Washington aan meer dan duizend Iraniërs, van wie zeker 417 burgers, het leven gekost.
De ceremonie zaterdag is de eerste publieke begrafenis sinds het staakt-het-vuren afgelopen dinsdag werd aangekondigd. Mensen werden van tevoren opgeroepen om de ceremonie bij te wonen, overheidsinstellingen zijn gesloten, zodat ambtenaren in elk geval kunnen komen opdagen, en de autoriteiten hebben voor iedereen gratis bus- en metroritten beschikbaar gesteld.
Grote afwezige op de begrafenis was ayatollah Ali Khamenei, de opperste leider van Iran. In het verleden heeft hij voor de ceremonies wel boven de kisten van gevallen commandanten gebeden, wat dan later op de Iraanse staatstelevisie werd uitgezonden, maar nu is dat niet gebeurd.
Afgelopen donderdag liet Khamenei wel van zich horen, nadat hij zich bijna twee weken verborgen had gehouden. In een boodschap die eerder was opgenomen zei hij dat ‘de islamitische republiek Amerika in het gezicht heeft geslagen’, dat er ‘niets belangrijks’ was vernietigd en dat de VS alleen maar hebben ingegrepen om te voorkomen dat Israël ‘volledig zou worden verwoest’.
De Amerikaanse president Donald Trump reageerde woedend op deze overwinningstoespraak. Hij beschuldigde Khamenei op sociale media van ‘schandelijke, dwaze leugens’ en schreef dat hij de Iraanse leider van een ‘AFSCHUWELIJKE EN SCHANDALIGE DOOD’ heeft gered.
Ondertussen probeert de Iraanse bevolking het dagelijkse leven weer voorzichtig op te pakken. De mensen die Teheran vanwege de bombardementen waren ontvlucht, keren weer terug. En het internet, dat tijdens de oorlog vrijwel plat heeft gelegen, doet het weer. Puinhopen worden opgeruimd, winkels geopend en de straten slibben weer dicht als inwoners in de ochtend naar hun werk gaan.
Tegelijkertijd zijn mensen bang dat het regime hard optreedt tegen critici van de regering, in een poging de volledige controle over het land weer terug te krijgen. ‘Mijn gezin en ik zijn net zo bang voor de oorlog als voor het einde daarvan’, zegt de 35-jarige Maryam (die niet met haar achternaam genoemd wil worden) tegen The New York Times. ‘We weten dat de vernederde mullahs na deze oorlog wraak willen nemen.’
Die angst is niet ongegrond; persbureau Reuters meldde woensdag al dat het leger in het hele land opzichtig aanwezig is, en dat de autoriteiten talloze arrestaties hebben verricht en executies hebben uitgevoerd.
Afgelopen maandag liet het Human Rights Activists News Agency (HRANA) weten dat er sinds het begin van de oorlog met Israël 705 mensen zijn opgepakt op politieke gronden of ‘om veiligheidsredenen’. Veel van de verdachten worden beschuldigd van spionage voor Israël.
Met name de Joodse gemeenschap in Iran zou worden aangevallen. Volgens Collectif Femme Azadi, een organisatie die Iraanse vrouwen in ballingschap vertegenwoordigt, zijn talloze rabbijnen en andere publieke figuren uit de Joodse gemeenschap gearresteerd op verdenking van banden met Israël. In een bericht op X stelde de groep dat er geen enkel bewijs is voor de beschuldigingen.
Twitter bericht wordt geladen...
Op 17 juni nam het Iraanse parlement een noodwet aan die zwaardere straffen mogelijk maakt voor mensen die zijn veroordeeld voor spionage of ‘samenwerking met vijandige regeringen’.
De Hoge Raad voor Nationale Veiligheid, het hoogste besluitvormende orgaan van Iran, verklaarde dat de doodstraf zou worden opgelegd aan iedereen die ‘het imago van het zionistische regime probeert te legitimeren of te zuiveren, geruchten of valse informatie verspreidt, individuen aanzet tot daden die in strijd zijn met de nationale veiligheid of verdeeldheid zaait tussen verschillende lagen van de bevolking, etnische groepen en religieuze sekten in het land’.
Luister hieronder naar onze podcast ‘de Volkskrant Elke Dag’. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant