Luchtvaartmaatschappijen mijden een groot deel van het Midden-Oosten nu er drones, raketten en bommenwerpers door de lucht vliegen. Vooral Emirates en Qatar Airways hebben er last van, want die vlogen tot voor kort het meeste over de regio.
is economieverslaggever en specialist luchtvaart en spoorwegen.
Sinds Israel op 13 juni de aanval op Iran opende, bestoken de twee landen elkaar aanhoudend met raketten en drones. Afgelopen weekend mengden ook de Amerikanen zich in het conflict, door Iran te bombarden met veertien zogenoemde ‘bunker busters’.
Het wapengekletter leidt niet alleen bij militairen, maar ook in de operational control centers van luchtvaartmaatschappijen tot verhoogde alertheid. Er vliegen dagelijks zo’n honderdduizend toestellen door de lucht, en elke maatschappij maakt dagelijks een afweging of dat veilig kan.
‘We baseren ons daarbij op allerlei bronnen, waaronder de overheid’, zei een woordvoerder van KLM, Nederlands grootste vliegmaatschappij, eerder tegen deze krant. ‘Maar uiteindelijk maken we zelf de keuze om ergens wel of niet op te vliegen.’
De keuze was in dit geval snel gemaakt: sinds 13 juni is het luchtruim in een deel van het Midden-Oosten gesloten. Boven Jordanië, Syrië en Israël mag bijna niet meer worden gevlogen, boven Iran en Irak helemaal niet meer. KLM besloot al snel niet meer op Tel Aviv (Israël) te vliegen, sinds woensdag vliegt het ook niet meer naar Dubai (Verenigde Arabische Emiraten), Riyad en Dammam (beide in Saudi-Arabië).
Het geweld heeft ook effect op vliegtuigen die niet in het Midden-Oosten willen landen, maar wel het luchtruim erboven willen doorkruisen. Luchtvaartmaatschappijen zoeken doorgaans naar de meest efficiënte route om op hun bestemming te komen, om kerosine te besparen.
Nu vliegen ze met een boog om het conflictgebied heen: dat kost meer personeel, extra brandstof en een langere reistijd. Wat dat een bedrijf als KLM gaat kosten, kon een woordvoerder maandagmiddag nog niet inschatten.
Vooral boven Saudi-Arabië wordt nu meer gevlogen, blijkt uit een analyse van website FlightRadar. Doorgaans verwerkt het Saudische luchtruim 700 toestellen per dag, dat is nu verdubbeld naar 1.400. Voor Afghanistan is de stijging nog harder: van 50 vliegtuigen per dag naar 280.
De luchtvaartmaatschappijen die het hardst worden geraakt zijn carriers uit het Midden Oosten, analyseert FlightRadar op basis van vluchtdata. Emirates en Qatar Airways vlogen voor het conflict het vaakst boven Iran en Irak. In mei ging het om respectievelijk 1.354 en 1.225 keer per week.
Europese maatschappijen komen er relatief ongeschonden uit: voor British Airways ging het om 212 keer, Lufthansa 145 keer. KLM en haar Franse zustermaatschappij Air France staan uberhaupt niet in de top vijftien.
Het Midden-Oosten is niet de enige brandhaard: ook in Oekraine scheren er drones en raketten door de lucht. Daar hebben Europese vliegmaatschappijen wel meer last van: de kortst mogelijke vliegroute tussen Europa en Azie loopt boven het conflictgebied.
Het Oekraïense luchtruim is volledig gesloten voor al het commercieel verkeer, het luchtruim van Rusland enkel voor westerse luchtvaartmaatschappijen. KLM en andere airlines vliegen daarom nu noodgedwongen zuidelijker, over de Zwarte Zee. Het bedrijf moet daardoor enkele uren langer vliegen. Zo duurt een vlucht naar Japan nu soms bijna 14 uur, terwijl dat voorheen 12 uur kostte. Aziatische concurrenten ontspringen die dans: die mogen nog wel over Rusland vliegen.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant