is wetenschapsredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft over natuur en biodiversiteit.
Wolvenexperts uit de hele wereld bogen zich over de Nederlandse ‘probleemwolven’. Het probleem zit vooral bij mensen, zo bleek.
Daar was laatst een meisje loos; ze werd gebeten door een wolf (en had enkel een schaafwond). Bewoners van het Italiaanse stadje Agnone, waar het incident gebeurde, hadden de wolf gevoerd. Met de beste bedoelingen. Een twee jaar oude wolvin was wat verdwaald geraakt en rende doelloos door het centrum van de plaats. Inwoners hadden medelijden en wierpen het magere dier eten toe – ook leuk voor spannende selfies en geinige filmpjes die het goed doen op de socials.
Het gevolg laat zich raden: wolf went aan mens, en denkt bij een volgende ontmoeting niet langer ‘wegwezen’, maar ‘mjammie’. Met alle risico’s van dien – waar kennen we die ook alweer van?
Vorige week kwamen een paar honderd internationale wolvenexperts bijeen in Lunteren, voor de laatste inzichten. Bloedhonden van de pers waren niet welkom (sommige verspreiden al genoeg giftige ophef rondom het beladen thema), maar hier en daar werd hun een brokje toegeworpen.
Zo weten we dat de deskundigen het erover eens zijn dat de Nederlandse bijtincidenten met ‘probleemwolven’ op landgoed Den Treek (bij Amersfoort) en op De Hoge Veluwe toch echt voortvloeien uit onnatuurlijk gedrag, aangewakkerd door de mens.
In deze rubriek geeft Jean-Pierre Geelen, natuurredacteur van de Volkskrant, zijn persoonlijke commentaar op opmerkelijke confrontaties tussen mens en natuur.
Niet altijd bewust, wellicht. Op YouTube staat een filmpje uit 2022 van een wolf op de Hoge Veluwe, die knabbelt op iets dat hij midden in het open veld vond. Een hondenbrokje, denken deskundigen. Dat kan daar bewust zijn neergelegd. Evengoed kan een wandelaar er met zijn (hopelijk aangelijnde) hond hebben gelopen en een beloningsbrokje hebben verloren.
Op het wolvencongres werden beelden getoond van een (andere) wolf die op de Veluwe langs een fietspad iets eetbaars opgraaft. Verdacht, want wolven begraven geen voedsel. Andere dieren wel, zoals de vos. Maar heel waarschijnlijk is het volgens ecologen niet dat vossen hun prooi begraven op een plek waar zo veel mensen langskomen. En dus is het aannemelijk dat een mens het deed. Tegenstanders van de wolf, en die zijn zoals bekend ruim voorradig, zouden zo de wolf willen laten wennen aan de mens, waarna de kans op conflicten toeneemt. Precies de munitie die tegenstanders nodig hebben om de wolf te mogen afschieten.
Het lijkt hogere complotkunde, maar gezien de belangen en emoties in deze gepolariseerde kwestie mag je het niet uitsluiten. Hoe toevallig is het niet dat de enige twee bijtincidenten rond wolven zich voordeden in precies die gebieden waarvan de beheerders zich profileren als uitgesproken wolvenweerders?
Veel terreinwinst boeken de tegenstanders nog niet. De opmars van het teruggekeerde roofdier gaat gestaag door. Organisatie Bij12 trof tussen oktober vorig jaar en eind februari DNA aan van 85 wolven. Daarvan zijn er 41 ‘nieuw’. Veel daarvan zijn nakomelingen van de elf roedels die in Nederland verblijven. Zeker 12 dieren kwamen om in het verkeer, desondanks schat Bij12 het totaal aantal wolven nog steeds op ‘tussen de 104 en 124’.
In het radioprogramma Vroege Vogels vertelde de Nederlandse ecoloog Dries Kuijper over zijn experiment in een Veluwe-achtig gebied in Polen: bij wolven werden opnamen van menselijke stemmen afgespeeld. In bijna 90 procent van de gevallen reageerden ze panisch.
Ook in dichtbevolkte gebieden verliezen wolven niet zomaar hun angst, concludeert Kuijper. Behalve misschien wanneer zij worden bijgevoerd door sloddervossen of domme ganzen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns