De lezersbrieven, over de nieuwe klimaatplannen van de Europese Commissie, de kunstenaar/kunstenares Marlow Moss, Gaza, vroege selectie, en wie hielp Brian Wilson van de Beach Boys aan die mooie woorden?
Dat Wopke Hoekstra van nature geen klimaatridder is, wisten wij in dit land al langer. Voor het CDA stond hij steevast voor het belang van de boeren, vaak ten koste van de natuur.
Nu, als EU-commissaris Klimaat, komt hij met het onzalige plan dat een deel van de CO2-reductie die Europa zich heeft voorgenomen te gaan behalen tot 2040, buiten Europa mag worden behaald. Fijn gevolg: je mag binnen Europa ditzelfde deel aan CO2 wél uitstoten. Het gaat om zo’n 3 procent en dat klinkt weinig, maar dat is gelijk aan de totale hoeveelheid broeikasgas die Nederland vorig jaar de lucht in pompte.
Een vriend van mij heeft als motto ‘als je het aan een kind niet krijgt uitgelegd, dan deugt het niet’. Typisch voorbeeld lijkt me.
Boukje Loopstra, Almere
Na een blik op de website van het Britse museum Tate suggereerde Evelien Polter dat ik in mijn column de aanspreking van kunstenares Marlow Moss als ‘they’ in plaats van in vrouwelijk enkelvoud, uit mijn duim had gezogen. Ik zou dat hebben gedaan om een argument te vinden tegen de identiteitspolitiek. Dat is onjuist. Over mijn bezwaren tegen het identiteitsdenken heb ik meermalen met vele voorbeelden geschreven; die hoef ik niet te verzinnen (zie bijvoorbeeld mijn Huizingalezing 2018 en mijn boek Vrouw en vrijheid 2023).
Ik baseerde me in mijn column onder meer op het voortreffelijk gedocumenteerde boek De sprong in het licht. Marlow Moss (1889-1958) van Florette Dijkstra (Amsterdam, 2025). Dijkstra deed dertig jaar onderzoek naar Moss en schrijft: ‘Tate Britain presenteert Moss sinds 2023 als voorbeeld van een queer kunstenaar en noemt haar ‘they’.’ Het staat dan ook als een paal boven water dat Tate in mei 2023 besloot bij het schrijven over Moss voor
’they’ te kiezen. Maar op die beslissing volgde felle discussie en kritiek (zie bijvoorbeeld de Daily Mail van 18 mei 2023 en het in mijn column vermelde opiniestuk in The Critic van 19 mei 2023).
Uit enig onderzoek blijkt nu dat het museum inmiddels zowel het woord ’they’ als ‘she’ vermijdt. Men schrijft ‘Moss’, ‘Marlow Moss’ of ‘the artist’. Dat de site Moss nu weliswaar niet meer aanduidt als ‘they’ maar evenmin als ‘she’ bevestigt helaas mijn vrees dat vrouwen wederom uit de kunstgeschiedenis worden weggeschreven. Zie de korte biografie van Moss bij het Rijksmuseum, dat eerder in navolging van Tate het meervoud gebruikte. Wie niet beter weet, zou op basis van de huidige omschrijving concluderen dat Moss een man was.
Jolande Withuis, Zutphen
Piet van der Vlugt vraagt zich af wanneer er eens een artikel in de Volkskrant verschijnt waarin bij een benoeming wordt gesteld dat de betreffende persoon ‘uitgesproken is over zijn of haar heteroseksualiteit’, in plaats van over zijn of haar homoseksualiteit.
Van der Vlugt zou eens een krant kunnen lezen, of de straat op kunnen gaan om naar reclames of etalages te kijken. Onze hele maatschappij is meer dan ‘uitgesproken’ over het feit dat heteroseksualiteit de norm is. Het is juist deze vanzelfsprekendheid die de nieuwe DNB-baas Olaf Sleijpen met veel flair én moed ter discussie stelt.
Peter Hijma, Bakkum
Afgelopen zondag hebben naar schatting 150 duizend mensen de moeite genomen om in Den Haag aandacht te vragen voor het lot van de Palestijnen, in het bijzonder van hen in Gaza. Het werd het grootste protest in 25 jaar, en zelfs het tweede massale protest in korte tijd. Aan het eerste protest heeft de Volkskrant ruim aandacht besteed, aan het tweede nauwelijks, terwijl 150 duizend Nederlanders de moeite namen om naar Den Haag te reizen om het op te nemen voor anderen. Dat is zó bijzonder dat het op een van de eerste pagina’s van de krant vermeld had moeten worden. En niet op pagina 7 met een miniem bijschrift.
Yvonne Warnerdam, Heeze
In de Tweede Wereldoorlog zijn 18 van mijn familieleden vergast in Auschwitz en Sobibor. In Gaza wordt onder het mom van het recht op zelfverdediging, onschuldige mensen het leven onmogelijk gemaakt door aan hen de noodzakelijke levensbehoeften te onthouden. Als 90-jarige worstel ik met de vraag, in wiens naam dan ook dit mogelijk blijkt te zijn.
Lex Davidson, Voorburg
‘Het ontbreekt de politiek aan moed om het huidige systeem van (te) vroege selectie te veranderen’, zegt voorzitter Louise Elffers van de Onderwijsraad. Al in 2021 adviseerde die raad om dat moment later plaats te laten vinden om de kansengelijkheid te vergroten. ‘Al’ in 2021? Ik studeerde in 1979 af als docent biologie en gezondheidskunde en was specifiek opgeleid om op de middenschool les te gaan geven. Inmiddels zijn we een halve eeuw en dus twee verloren generaties verder.
Niek van Dijk, Mont Saint Jean (Frankrijk)
Prachtige analyse door Dennis Bajram (van Brian Wilsons wonderschone popsong God only knows. Echter, niet onvermeld mag blijven dat de tekst geschreven is door Tony Asher. Ere wie ere toekomt.
Wout de Bie, Rotterdam
Wilt u reageren op een brief of een artikel? Stuur dan een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Het belangrijkst is dat een brief helder en duidelijk is. Wie een origineel en nog niet eerder verwoord standpunt naar voren brengt, maakt grotere kans te worden gepubliceerd. Een brief die mooi en prikkelend is geschreven, heeft ook een streepje voor. Kritiek op de Volkskrant wordt vaak gepubliceerd, op-de-man-gespeelde kritiek op personen plaatsen we liever niet.
Iedere brief wordt gelezen door een team van ervaren opinieredacteuren en krijgt een kans. En wekelijks worden ongeveer vijftig brieven geselecteerd. Over de uitslag kan helaas niet worden gecorrespondeerd. Wij zijn er trots op dat onze lezers mooie en goede brieven schrijven, waarvan we elke dag een levendige rubriek kunnen samenstellen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant