DEN HAAG - 'Onaanvaardbaar' en 'een ernstige aantasting van de democratie'. Het voorstel om de inspraak van burgers in raadsvergaderingen af te schaffen, schiet een deel van de Haagse gemeenteraad in het verkeerde keelgat. Opvallend genoeg komt het plan uit de boezem van de gemeenteraad zelf.
'Geachte voorzitter en leden van de gemeenteraad. Dank voor de gelegenheid om in te spreken.' Elke raadsvergadering worden deze woorden soms wel tientallen keren uitgesproken door boze, bezorgde, maar in elk geval betrokken bewoners of organisaties.
Zij gebruiken het agendapunt 'stad in de raad' voor een laatste poging om raadsleden te overtuigen van hun standpunt.
Maar deze inspraak kost soms veel tijd, omdat het meer dan eens voorkomt dat er tien, twintig of zelfs meer mensen naar het stadhuis komen om hun zegje te doen. Die tijd komt bovenop de uren die de raadsleden zelf nodig hebben om te debatteren, waardoor een raadsvergadering soms een uitputtingsslag wordt.
Een speciale werkgroep, met daarin vijf raadsleden, heeft naar manieren gezocht om efficiënter te vergaderen en is uitgekomen op een stel maatregelen. Het gaat om zaken zoals het aanpassen van de spreektijd voor raadsleden en het minder makkelijk maken voor fracties om een debat op de agenda te krijgen.
Maar ook het afschaffen van de inspraak bij raadsvergaderingen is onderdeel van dit voorstel. Het presidium, het dagelijks bestuur van de gemeenteraad dat bestaat uit vijf raadsleden, heeft het voorstel overgenomen en voorgelegd aan de gemeenteraad. Die moet er uiteindelijk over stemmen.
'Inspraak blijft mogelijk in commissievergaderingen', legt Rutger de Ridder (VVD) uit. De Ridder is lid van het presidium en hij zat in de werkgroep die zich heeft gebogen over de vergaderorde.
'We willen de inspraak alleen verleggen van de raadsvergadering naar commissievergaderingen, omdat in commissievergaderingen raadsleden hun oordeel vormen. Raadsvergaderingen draaien om besluitvorming.'
Dat betekent dat partijen in raadsvergaderingen hun positie al hebben bepaald, waardoor de inspraak in de raad volgens De Ridder een voordracht wordt zonder dat standpunten van fracties nog veranderen. 'Dat wekt valse verwachtingen voor burgers.'
Als alternatief stelt het presidium voor om bewoners en organisaties, voorafgaand aan de raadsvergadering, overleg te laten voeren met raadsleden. 'Dat is een informele manier van inspraak', zegt De Ridder. 'Een soort tafeltjesavond waar burgers met raadsleden kunnen spreken over punten op de agenda.'
De Haagse Stadspartij is verbijsterd over het voorstel. 'Het is een ernstige aantasting van de democratische rechten in de stad', vindt Tim de Boer. 'Inspreken in de raadsvergadering is voor burgers de enige mogelijkheid om alle raadsleden toe te spreken. Of het er nu drie, dertig of driehonderd zijn, inspraak is een fundamenteel, democratisch recht.'
Volgens De Boer is inspreken in commissievergaderingen niet te vergelijken met inspraak tijdens raadsvergaderingen. 'In een commissievergadering zitten niet alle raadsleden, maar alleen de woordvoerders van een bepaald onderwerp', zegt hij.
Ook het alternatieve overleg voorafgaand aan raadsvergaderingen ziet hij niet zitten. De Boer: 'Dan zal je zien dat daar een raadslid per fractie naartoe komt en sommige fracties helemaal niet vertegenwoordigd zijn.'
Ook Richard de Mos van Hart voor Den Haag is met stomheid geslagen. 'Het afschaffen van de inspraak is een uitholling van de democratie', vindt De Mos. 'Het is volstrekt onaanvaardbaar. Bewoners moeten altijd hun visie kunnen geven. Wij zitten er voor de burgers, niet andersom.'
De Mos begrijpt dat er wordt gekeken naar manieren om sneller en beter te vergaderen en is over sommige voorstellen positief. 'Het is een totaalplan, maar op het punt van inspraak vliegt het voorstel uit de bocht.'
De Ridder vindt dat niet. Hij wijst naar andere grote steden. 'In Amsterdam, Rotterdam en Utrecht kunnen burgers ook niet inspreken tijdens raadsvergaderingen en is er alleen in commissievergaderingen inspraak. Den Haag is dus al een uitzondering.'
Source: Omroep West Den Haag