Israël is volgens Amerikaanse bronnen ‘helemaal klaar’ voor een militaire aanval op Iran, terwijl Teheran een vergeldingsactie op Israël zou voorbereiden. De VS evacueren personeel uit de regio.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Ze schrijft over Israël, het Midden-Oosten en België.
De Amerikaanse president Trump stelde woensdagavond dat het Midden-Oosten ‘een gevaarlijke plek’ is geworden, en dat een deel van het Amerikaanse niet-militaire personeel uit het gebied wordt weggehaald. Zo schalen de VS het aantal personeelsleden op de ambassade in Irak af, en worden ook familieleden van militairen die zich in de regio bevinden door het Pentagon naar een andere plek gebracht.
De spanning volgt op de moeizame gesprekken tussen de VS en Iran over het nucleaire programma van Teheran. Trump zegt nog weinig hoop te hebben dat de twee landen er samen uitkomen. ‘Ik ben er minder zeker van dan een aantal maanden geleden’, zei hij woensdag tegen de New York Post. ‘Ze lijken uit te zijn op uitstel, en dat vind ik jammer.’
Vervolgens stelde de raad van bestuur van de nucleaire waakhond van de Verenigde Naties, het Internationaal Atoomagentschap, donderdag formeel vast dat Iran zijn nucleaire verplichtingen voor het eerst in twintig jaar niet nakomt. Dit zou kunnen leiden tot verdere spanningen, en de aanzet kunnen geven tot een poging om de sancties van de VN tegen Iran opnieuw in te stellen.
Ondertussen groeit de zorg dat Israël op eigen houtje actie gaat ondernemen en de nucleaire faciliteiten van Iran aanvalt. Volgens de Amerikaanse zender CBS hebben verschillende anonieme bronnen bevestigd dat Israël klaar is om ‘binnen enkele dagen’ een aanval op Iran uit te voeren – iets dat het Witte Huis overigens niet formeel wil bevestigen.
Een hoge Iraanse functionaris vertelde persbureau Reuters dat ‘een bevriend land’ uit de regio Teheran heeft gewaarschuwd voor een mogelijke militaire aanval van Israël. Volgens een andere zender, NBC, zou een aanval zonder de steun van Amerika plaatsvinden.
Israël vreest dat de Verenigde Staten en Iran er wel samen uitkomen en een akkoord sluiten waarbij het land niet verplicht wordt alle vormen van nucleaire verrijking stop te zetten. De Israëlische premier Netanyahu heeft herhaaldelijk gezegd dat er alleen ‘een militaire oplossing’ mogelijk is, en Israël heeft geregeld aanvallen uitgevoerd op nucleaire installaties in Iran, of deze op andere manieren gesaboteerd.
Als Israël daadwerkelijk toeslaat, zou dat de doodsteek kunnen betekenen voor de onderhandelingen tussen Iran en de VS, en leiden tot Iraanse vergeldingsacties op zowel Israël als Amerikaanse doelwitten in het Midden-Oosten.
De New York Times schrijft donderdag dat hoge Iraanse militairen en regeringsfunctionarissen al bijeen zijn gekomen om een actieplan te bespreken voor een mogelijke vergeldingsactie. Deze zou in ieder geval bestaan uit het afvuren van honderden ballistische raketten op Israël. Teheran stelt bovendien al langer dat ook de VS, de belangrijkste militaire en politieke bondgenoot van Israël, de gevolgen zullen voelen als Israël toeslaat.
‘Iran is niet uit op een kernwapen’, schrijft de Iraanse missie bij de Verenigde Naties op sociale media. ‘De Amerikaanse geschiedenis van het aanwakkeren van instabiliteit in de regio door agressors te bewapenen en Israëlische misdaden mogelijk te maken, ontneemt het land de geloofwaardigheid om over vrede en non-proliferatie te spreken.’
Twitter bericht wordt geladen...
Beide landen schuiven aanstaande zondag weer aan tafel in Oman, maar gevreesd wordt dat de ontmoeting tussen de Amerikaanse speciale gezant Steve Witkoff en de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi en hun teams niet doorgaat.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant