De Kiesraad adviseert om op woensdag 29 oktober pas verkiezingen te houden. Volgens de Kiesraad kleven er teveel praktische bezwaren aan eerdere data voor een stembusgang. Volkskrant-lezers reageren.
‘We leven in een traag land’, zei Mark Rutte in een gesprek met Rishi Sunak. Ik ben het voor een keer eens met Rutte. In Rome kunnen ze de ontvangst van Donald Trump en vele wereldleiders in minder dan een week regelen na het overlijden van de paus. In Nederland moet een halve stad maandenlang worden afgesloten voor zo’n ontvangst in het kader van een Navo-top.
Ik pleit voor verkiezingen in de zomer, liefst tijdens een hittegolf. Misschien dat kiezers dan wat meer rekening houden met klimaatverandering.
Harry Clemens, Gouda
In het Verenigd Koninkrijk kondigde toenmalige minister-president Rishi Sunak vorig jaar op 22 mei onverwacht aan dat hij het parlement zou ontbinden. Nieuwe verkiezingen vonden zes weken later plaats, op 4 juli.
In Frankrijk ontbond president Emmanuel Macron vorig jaar eveneens onverwacht op 9 juni de Assemblée. Nieuwe verkiezingen vonden plaats op 30 juni (eerste ronde) en 7 juli (tweede ronde), dus 3 en 4 weken later.
In Duitsland viel de regering-Scholz op 16 december vorig jaar. Nieuwe Bondsdagverkiezingen vonden 10 weken later plaats op 23 februari, Kerst en Nieuwjaar inclusief.
Dan Nederland anno nu. De Kiesraad adviseert nieuwe verkiezingen op 29 oktober. Dat zou 21 weken later zijn! En dat ook nog voor een veel kleiner land met een simpel direct kiesstelsel voor de Tweede Kamer. Lastig te begrijpen waarom Nederland 5-6 maanden nodig heeft voor wat de ons omliggende landen in minder dan 2 maanden kunnen.
John Hill, Baarn
Alle zorgvuldigheid in acht nemend: 8 oktober kunnen nieuwe Kamerverkiezingen worden gehouden. Vanwege schoolvakanties moet die datum blijkbaar drie weken naar achter geschoven worden. Hoe belangrijk vindt de Tweede Kamer het nu eigenlijk?
En nog iets: kan het ‘voor Henk en Ingrid’ nu eindelijk eens vervangen worden door ‘voor Geert en Dilan’ ?
Ingrid Kramer, Plozévet (Frankrijk)
Wordt het geen hoogtijd om het Nederlandse verkiezingsproces aan te passen aan de 21ste eeuw?
1. Snelheid. Onlangs vonden in Canada de verkiezingen eerder dan gepland plaats. De verkiezingen werden na 4 of 5 weken gehouden en niet pas na 4 a 5 maanden, zoals de Kiesraad voorstelt.
2. Computer. Als in bijvoorbeeld Brazilië per computer gestemd wordt, dan zou dat toch ook in Nederland te regelen moeten zijn.
3. Stemmen per post was geen succes in 2021, maar in tal van landen is dat mogelijk. Kunnen we daar iets van leren?
Pieter Bierma, Nootdorp
Rechts Nederland wil haast maken met het (anti-)asielbeleid. Zo veel mogelijk realiseren vóór de verkiezingen. Want ‘de mensen thuis’ zouden dat willen.
Als reden voor de haast geven ze aan dat er na de verkiezingen misschien geen rechtse meerderheid meer is. Dat is nogal tegenstrijdig.
Maarten Versteegh, Doesburg
Zullen we, in het kader van transparantie en overzichtelijkheid in de politieke chaos, de Kiesraad ook vragen of ze alleen partijen kunnen toelaten tot de verkiezingen die, naast dat zij voldoen aan de ‘reguliere’ eisen van de Kiesraad, ook de toets van de Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA-commissie Rechtsstatelijkheid verkiezingsprogramma’s) kunnen doorstaan en een door het Centraal Planbureau doorgerekend programma kunnen aanleveren?
Afgelopen verkiezingen voldeden slechts 8 partijen volgens de NOvA-commissie aan de minimum normen voor rechtsstaat (50+, Bij1, CU, D66, GL/PvdA, PvdD, SP en Volt) en hadden eveneens slechts 8 partijen een doorrekening van het CPB paraat (VVD, D66, GL/PvdA, CDA, CU, Volt, JA21 en SGP).
Slechts 4 partijen (CU, D66, GL/PvdA en Volt) voldeden aan de eisen van zowel de Kiesraad als de NOvA en konden een doorgerekend partijprogramma overleggen.
Maakt de keuze een stuk overzichtelijker, en het stembiljet aanzienlijk kleiner.
Jo Wuijts, Leiden
De recente politieke ontwikkelingen zouden aanleiding moeten zijn om te overwegen of kiezers bij de volgende verkiezingen ook een tegenstem kunnen uitbrengen – een stem die een voorstem van een andere kiezer op dezelfde partij neutraliseert. Daarmee wordt niet alleen steun, maar ook afkeuring zichtbaar, wat een completer beeld geeft van de publieke opinie en direct invloed uitoefent op het uiteindelijke zetelaantal. Zonder twijfel zal ook de kiezersopkomst met deze mogelijkheid toenemen.
Frank Dewez, Breda
De val van het kabinet-Schoof zadelt de gemeenten op met de kosten van tussentijdse verkiezingen, vertelde burgemeester Sharon Dijksma, voorzitter van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, op Radio 1. Nederland snakt naar pragmatische oplossingen voor reële problemen. Daarom lijkt het mij een goed idee om eens te kijken naar een aanpassing van de Kieswet en de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 te vervroegen en samen te voegen met de Kamerverkiezingen.
Het samenvoegen van deze verkiezingen verlicht de organisatorische druk voor de gemeenten. Een deel van de maar liefst 93 miljoen die tussentijdse verkiezingen de gemeenten kost wordt zo gedekt door het budget voor de gemeenteraadsverkiezingen. Dat budget drukt dan ook niet meer op de gemeentelijke begrotingen van ‘ravijnjaar’ 2026.
Last but not least: de symbolische waarde van schoon schip maken voor de democratie door gecombineerde verkiezingen geeft de kiezers hopelijk weer wat vertrouwen in de politiek.
Peter Tol, Eenrum
Kiesraad: nu doorpakken! Zorg 29 oktober voor kleiner formaat stembiljetten. Scheelt veel papier (beter voor het milieu) en een eenvoudiger en veel sneller telproces. En stembureauleden kunnen dan ook op tijd naar bed!
Huub Geelen, Apeldoorn
Wilt u reageren? Stuur dan een opiniebijdrage (max 700 woorden) naar opinie@volkskrant.nl of een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant