Een grote meerderheid van de werkende vrouwen kan minder goed functioneren door menstruatie- of hormonale aandoeningen. Het zijn serieuze aandoeningen die ook serieuze aandacht verdienen. En niet alleen vandaag, op Wereld Menstruatiedag.
Op de werkvloer praten we over van alles: het weer, deadlines en het volgende teamuitje. Maar zodra het gaat over menstruatieklachten, wordt het stil. Hormonale klachten, hevige menstruatiepijn of aandoeningen zoals endometriose en Premenstrual Dysphoric Disorder (PMDD) blijven vaak onbesproken. Terwijl dit voor veel vrouwen dagelijkse realiteit is. Het is tijd om het taboe te doorbreken. Menstruatieproblemen zijn geen privézaak, maar een serieus arbeidsvraagstuk.
Iedere vrouw kent het moment waarop ze fluisterend vraagt: ‘Heb jij iets bij je?’ Tampon, maandverband, schone kleding. En dan, ondanks de pijn, gewoon weer door. Want zo hebben we het geleerd: dit hoort erbij. Maar dat is een misvatting. Een op de drie vrouwen heeft zulke ernstige klachten dat ze beperkt wordt in haar dagelijks functioneren. En met steeds meer vrouwen op de werkvloer, heeft dit ook grote gevolgen voor inzetbaarheid en ziekteverzuim.
Over de auteurs
Judith Huirne is hoogleraar gynaecologie bij het AmsterdamUMC. Lisa Viktorsson is vakbondsbestuurder FNV voor Vrouwen. Astrid Vollebregt is gynaecoloog Spaarne Gasthuis
Dit is een ingezonden bijdrage, die niet noodzakelijkerwijs het standpunt van de Volkskrant reflecteert. Lees hier meer over ons beleid aangaande opiniestukken.
Eerdere bijdragen in deze discussie vindt u onder aan dit artikel.
De cijfers zijn alarmerend. Ongeveer 10 procent van het totale ziekteverzuim is gerelateerd aan menstruatiestoornissen. Dagelijks missen we 90 duizend werkweken door overgangsproblemen. Vrouwen lopen gemiddeld zeven tot acht jaar rond met klachten voordat ze een juiste diagnose krijgen. Dat is niet alleen schrijnend, het is ook onnodig. Want met tijdige zorg en erkenning kunnen veel klachten worden verlicht of zelfs opgelost.
Uit een vragenlijst van FNV blijkt hoe groot de impact is. Zoals een vrouw die in de kinderopvang werkt, vaak alleen op een groep staat en dan eigenlijk niet naar de toilet kan. Of een respondent die rugpijn heeft, buikpijn, uitstraling naar haar benen, misselijk is, moet overgeven, zich neerslachtig voelt en concentratieproblemen heeft. Dit zijn geen uitzonderingen. Dit zijn vrouwen die zich door hun werkdag heen moeten slepen, vaak zonder begrip of ondersteuning.
Het is cruciaal dat vrouwen én artsen deze klachten serieus nemen. Als je je elke maand ziek moet melden of nauwelijks kunt functioneren, is dat niet normaal. Laat het onderzoeken. Een tijdige diagnose kan veel leed voorkomen. In veel gevallen zijn de klachten goed te behandelen, mits je er op tijd bij bent.
Maar ook de werkvloer moet meebewegen. Uit onderzoek onder rijksambtenaren blijkt dat slechts 15 procent van de vrouwen menstruatieproblemen bespreekt met hun leidinggevende. Bij overgangsklachten is dat 36 procent. Schaamte, het idee dat het te persoonlijk is, of het gevoel dat collega’s het niet begrijpen, zorgt ervoor dat vrouwen zich stilhouden. En dat leidt tot onbegrip, gemiste kansen en onnodig verzuim.
Lezersoproep
Met menstruatie- en overgangsproblemen toch naar kantoor? Onbegrip over maandelijks ziekteverzuim? Of is er bij u wel een warm kruikje van de zaak? We horen graag graag of, en hoe u hinder ondervindt van menstruatie-gerelateerde klachten op de werkvloer en op welke manieren u daarmee omgaat. Laat het ons weten in maximaal 200 woorden.Stuur uw brief met de titel ‘menstruatie’ vóór maandag 2 juni naar brieven@volkskrant.nl
Er is behoefte aan structurele ondersteuning en normalisering. Denk aan toegang tot schone toiletten, menstruatieproducten en begripvolle leidinggevenden. En ruimte voor maatwerk bij klachten, zoals aanpassing van de werkzaamheden en werktijden en de mogelijkheid tot thuiswerken. Gelukkig worden er stappen gezet. In steeds meer cao’s, zoals bij de NS, worden afspraken gemaakt over maatwerk bij menstruatie- en overgangsklachten. Sinds januari 2025 zijn er in elf cao’s concrete maatregelen opgenomen. Een enorme vooruitgang vergeleken met een paar jaar geleden.
Een grote meerderheid van de werkende vrouwen kan minder goed functioneren door menstruatie- of hormonale aandoeningen. Het zijn serieuze aandoeningen die ook serieuze aandacht verdienen. Maar om deze aandacht te geven moeten we eerst beginnen om het taboe te doorbreken, dus praat erover en zoek hulp. Niet fluisterend, maar luid en duidelijk. Alleen dan doorbreken we het taboe en erkennen we dat menstruatieproblemen niet een privézaak zijn, maar een serieus arbeidsvraagstuk.
Wilt u reageren? Stuur dan een opiniebijdrage (max 700 woorden) naar opinie@volkskrant.nl of een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant