Zeker zestien EU-landen veroordelen in scherpe bewoordingen de anti-lhbti-wetten van Hongarije. Het protest is een initiatief van minister Caspar Veldkamp van Buitenlandse Zaken. De NSC-bewindsman zette vorige week ook al met succes in Brussel een onderzoek in gang naar de schending door Israël van de mensenrechten in Gaza.
is EU-correspondent van de Volkskrant. Hij woont en werkt in Brussel.
De zestien landen zeggen ‘zeer verontrust’ en ‘hoogst gealarmeerd’ te zijn over recente wetten en grondwetswijzigingen in Hongarije die de rechten van lhbti’ers aantasten. Volgens Veldkamp en zijn collega’s is bescherming van die rechten een verantwoordelijkheid van alle EU-landen en de Europese instituten. Verschillende lidstaten en partijen in het Europees Parlement vinden dat de Europese Commissie zich harder moet opstellen tegenover Boedapest.
De regering van premier Viktor Orbán heeft de jaarlijkse Pride in Boedapest verboden. De juridische basis hiervoor is wetgeving die kinderen moet beschermen tegen ‘schadelijke’ informatie en invloeden. Deze wetgeving maakt niet alleen een verbod op de Pride-optocht en andere evenementen mogelijk, maar geeft ook toestemming voor gezichtsherkenning aan deelnemers die zich van zo’n verbod niets aantrekken. Die kunnen ook beboet worden.
De ministers van Buitenlandse Zaken van de EU-landen bespreken dinsdag de staat van de rechtsstaat in Hongarije. In 2018 begon de EU – onder druk van het Europees Parlement – een procedure om het stemrecht van Hongarije in de EU te ontnemen vanwege de aantasting van de rechterlijke macht en de vrije media. Dat heeft behalve tot veel debat nog nergens toe geleid. Wel zijn ondertussen miljarden euro’s aan EU-subsidies voor Hongarije bevroren.
De verklaring van de lidstaten over de rechten van de lhbti’ers zet extra druk op Hongarije en de Europese Commissie. De Tweede Kamer riep vorige week het kabinet op een delegatie te sturen naar de Pride in Boedapest, die ondanks het verbod mogelijk toch doorgaat op 28 juni. Regeringspartij PVV steunde deze oproep niet. PVV-leider Geert Wilders en Orbán onderhouden goede banden, hun partijen zitten allebei bij de Patriotten voor Europa-fractie in het Europees Parlement.
De ministers die Veldkamps initiatief steunen kwamen aanvankelijk uit kleinere EU-landen als België, Luxemburg, Oostenrijk, Portugal en Ierland. Maandagmiddag sloten ook Duitsland en Frankrijk zich aan. Italië zet geen handtekening omdat de partij van premier Giorgia Meloni weinig op heeft met gelijke rechten voor lhbti-personen. De Poolse regering houdt zich stil uit vrees voor de kansen van haar kandidaat bij de aankomende presidentsverkiezingen. Met Spanje werd maandagavond nog gesprekken gevoerd.
Hongarije geldt als het ‘zwarte schaap’ van de EU-familie. Sinds Orbán in 2010 met een absolute meerderheid van zijn Fidesz-partij aan de macht kwam, heeft hij de democratie uitgehold. De Commissie bekritiseert Boedapest al jaren voor de ‘systematische ondermijning’ van de rechtsstaat. Als gevolg daarvan bevroor de Commissie 18 miljard euro aan subsidies voor Hongarije. Europarlementariërs willen dat Brussel de geldkraan nog verder dichtdraait.
Ze wijzen op de nieuwe ontwerpwet van Orbán die kritische ngo’s en media financieel de nek om kan draaien. Verder ligt Hongarije steevast dwars bij het opstellen van sancties tegen Moskou. Tot nog toe heeft Orbán echter nog nooit een sanctiepakket geblokkeerd.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant