DEN HAAG - Een relatief simpele en goedkope smartwatch als alternatief voor een duur medisch apparaat met allerlei plakkers en stekkers. Het hartcentrum van het HagaZiekenhuis experimenteert ermee en ziet inmiddels goede resultaten, zegt de betrokken cardioloog. Er is speciaal een data-analist aangenomen die binnenkort promoveert op AI-algoritme.
'Goedemorgen.' Cardioloog Ivo van der Bilt komt een behandelkamer binnen in het HagaZiekenhuis in Den Haag. Een patiënt mag zijn bovenlichaam ontbloten en op zijn rug gaan liggen. 'Ik plak zo vijf stekkers op uw bovenlichaam, die zijn verbonden met dit kastje en dat moet u 72 uur omhangen.'
De man krijgt een check op hartritmestoornissen. 'U mag er niet mee douchen. Een beetje wassen mag natuurlijk wel. Het kastje doe ik in deze waterdichte zak, dan kunt u zich iets uitgebreider wassen.' Het kastje is een 'holter'. Een relatief klein ding waar draden van de stekkers naartoe lopen.
'Het is belastend voor mensen om 72 uur zo'n kastje om te hebben', zegt Van der Bilt. 'De plakkers gaan jeuken, het zit niet lekker en vaak hoor ik ook terug dat mensen geen klachten hebben op het moment dat ze dat kastje om hebben.'
Acht jaar geleden kwam toen het idee van de smartwatch. 'Ik merkte dat ik veel mensen op mijn poli kreeg die daar eigenlijk niet hoefden te zijn, maar waar we toch extra onderzoek moesten doen omdat we onvoldoende gegevens hadden. Ik had zelf een smartwatch en vroeg me af of we iets met die data konden doen.'
Zo'n horloge houdt namelijk de hartslag bij en maakt zelfs kleine analyses. Maar het lastige is: die gegevens zijn alleen uit te lezen door de gebruiker en de gegevens worden niet opgeslagen. 'Ik ben toen gaan praten met Google en ook met de TU Delft om te kijken hoe we daar iets mee kunnen.'
Toen kwam Arman Naseri in beeld. Hij is AI-onderzoeker bij de TU Delft. 'Zo'n horloge is een heel simpel apparaat voor recreatief gebruik. Maar ons wetenschappelijk onderzoek toont aan dat er subtiele patronen te vinden zijn die wijzen op hartritmestoornissen of andere hartproblemen zoals hartfalen.'
'Dat zit hem vooral in het feit dat het horloge continu de hartslag meet of dat een langere tijdsperiode kan doen. Dan kunnen wij kijken hoe die hartslag varieert. Dat is de kern waardoor je met zo'n simpel apparaat heel complexe patronen kunt vinden, die kunnen duiden op hartproblemen.'
Om die patronen te vinden, wordt AI ingezet. Alleen doet kunstmatige intelligentie weinig uit zichzelf; het moet worden geleerd. Naseri is ermee aan de slag gegaan en het is hem gelukt om hiervoor algoritmes te ontwikkelen. Sterker nog: binnenkort promoveert hij aan de TU Delft op zijn onderzoek.
Daar zijn jaren overheen gegaan. 'We zijn begonnen in een klein, kaal kamertje. We hadden nog geen data, we wisten nog niet wat voor soort algoritme we wilden maken en we moesten een veilige omgeving maken voor al die data die we gingen gebruiken voor het onderzoek.'
Pas vrij laat in dat hele traject werd duidelijk dat de theorie ook klopte en dat het was gelukt om met de gegevens van zo'n simpel horloge, hartziektes op te sporen of te voorspellen. In dit specifieke geval: hartfalen of een hartritmestoornis.
Het algoritme ligt er nu en hierover is ook gepubliceerd in een internationaal wetenschappelijk tijdschrift. Voor cardioloog Ivo van der Bilt en AI-deskundige Arman Naseri houdt het hier niet op.
Van der Bilt: 'Zo'n horloge houdt echt van alles bij. In de toekomst kunnen we misschien zelfs gaan voorspellen of iemand hartproblemen of andere ziekten gaat krijgen. We denken ook aan het onderzoeken of iemand bijvoorbeeld suikerziekte gaat ontwikkelen op latere leeftijd, dan kunnen we eerder ingrijpen. Zo zijn er nog veel meer dingen denkbaar.'
Op dit moment werken ze in het HagaZiekenhuis met smartwatches van het merk Fitbit. Die gegevens staan namelijk opgeslagen bij Google en de data zijn heel makkelijk uit te lezen. Het is volgens de cardioloog iets moeilijker om data te krijgen van telefoons van Apple, Samsung of een ander merk. Maar daar wordt wel aan gewerkt.
Volgens hem is de privacy van de patiënten gewaarborgd omdat is overeengekomen dat de data die het ziekenhuis gebruikt alleen 'pseudoniem' worden opgeslagen in datacenters in Nederland en dus onder de Nederlandse privacywetgeving vallen. 'Dat blijft ook zo', verzekert hij. Niemand kan erbij, behalve wij en de patiënt zelf.
Nu is het overigens niet zo dat door het idee van Van der Bilt en het algoritme van Naseri de traditionele apparatuur door het HagaZiekenhuis bij het grof vuil zijn gezet. 'We moeten nu nog meer onderzoek gaan doen bij veel meer patiënten, ook in andere ziekenhuizen', zegt Van der Bilt.
Ook het algoritme zelf moet wetenschappelijk nog verder worden getest en doorontwikkeld. Voordat het horloge de hartfilmpjes in het ziekenhuis of de holter-metingen echt gaat vervangen, zijn we op zijn minst enkele jaren verder.
Source: Omroep West Den Haag