De politie past haar interne regels aan voor huisbezoeken aan demonstranten. Politiemensen gaan nu bijvoorbeeld eerst kijken of bellen ook mogelijk is.
is verslaggever van de Volkskrant en schrijft over jeugdzorg en de toeslagenaffaire.
Dit maakte de politie woensdag in de Haagse rechtbank bekend tijdens een kort geding van Extinction Rebellion tegen de politie. De mededeling verraste de advocaten van klimaatactiegroep, maar zij besloten de handreiking van de politie een kans te geven. De komende twee weken bekijken zij of de voorgestelde aanpassingen voldoende zijn om hun eis in te trekken: dat de politie stopt met huisbezoeken aan vreedzame demonstranten.
‘We hebben het eerste concept van het nieuwe handelingskader voor deze huisbezoeken pas afgelopen dinsdag afgemaakt’, vertelde politiechef Yvonne Hondema in de rechtbank. Landsadvocaat Marianne Hirsch Ballin waarschuwde voor te hoge verwachtingen. ‘Wat de politie nu aanpast, ligt ver weg van wat Extinction Rebellion wil, namelijk dat wij helemaal stoppen met huisbezoeken aan demonstranten.’ Als de partijen er voor het einde van de maand niet uitkomen, velt de rechter alsnog een vonnis.
Al maanden is Extinction Rebellion verwikkeld in een discussie met de politie over de volgens hun advocaat Willem Jebbink ‘tientallen intimiderende huisbezoeken aan vreedzame demonstranten’. Maar het onderwerp kwam pas echt in de schijnwerpers te staan door een huisbezoek van de politie aan een Palestina-activist in Amersfoort. De beelden van het gesprek van de vrouw met twee agenten aan haar deur die zij eind maart online plaatste, leidden tot veel verontwaardiging.
Voor de rechtbank, die woensdag grotendeels gevuld was met sympathisanten van de klimaatactieorganisatie, herhaalden de twee partijen hun standpunten. Jebbink wil dat het de politie verboden wordt om aan de deur te komen bij demonstranten van Extinction Rebellion, behalve als zij organisator zijn en de politie bij hen komt informeren over een komende demonstratie. Het is volgens hem volstrekt onduidelijk op basis waarvan zo’n bezoek wordt afgelegd. De advocaat vertelde hoeveel impact deze bezoeken hebben op de actievoerders. ‘Nog weken daarna voelen zij spanning in hun lichaam. Veel van hen hebben het gevoel dat intimidatie het doel was. De boodschap die blijft hangen is: wij houden je in de gaten.’
Landsadvocaat Hirsch Ballin beklemtoonde dat ‘het aanbellen bij mensen voor een praatje een volstrekt normaal onderdeel is van het politiewerk’. Zij vindt het het gevraagde verbod te verstrekkend en belemmerend voor het politiewerk. ‘De openbare orde wordt vaak verstoord bij acties van Extinction Rebellion, het zijn niet per definitie vreedzame demonstranten. Ze melden ook niet alle acties vooraf aan.’
Daarbij bezoekt de politie demonstranten vaak om andere redenen. ‘Dan zijn er bijvoorbeeld zorgen over opruiende teksten die iemand plaatst op internet. Of we hebben aanwijzingen dat bij een aanstaande actie een gevaarlijke stof wordt verspreid in een winkel. Demonstranten worden niet bezocht om hen te weerhouden van deelname aan een demonstratie.’
‘Het gaat hier om iets fundamentelers: het schuren van demonstratierecht met de taak van de politie de openbare orde te handhaven’, zegt de rechter. Hij is benieuwd of de politie beleid heeft voor zulke bezoeken.
‘We zijn een lerende organisatie’, antwoordde politiechef Yvonne Hondema. ‘We zien dat er nu te veel onduidelijkheid is, het is niet altijd goed gegaan. Daarom maken wij nu hiervoor een strakker handelingskader voor de politiemensen. Dat ze bijvoorbeeld eerst proberen te bellen voordat ze langsgaan bij een huisadres. Ook moeten politiemensen zich er meer bewust van worden dat zo’n bezoek als intimiderend kan worden ervaren. Maar we blijven demonstranten bezoeken, bijvoorbeeld als we een melding over ze ontvangen.’
Advocaat Jebbink. is benieuwd naar het nieuwe beleid. ‘Ik ben niet gerustgesteld, maar we gaan ernaar kijken.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant