Edi Rama, die zondag voor de vierde keer gekozen hoopt te worden als premier van Albanië, is een meester in zichzelf verkopen in het buitenland. Is hij de man die de Albanezen de Europese Unie binnen gaat loodsen?
Als de minister-president van Albanië een belangrijk telefoongesprek moet voeren, dan pakt hij zijn viltstiften erbij. Op oude rapporten en uitgeprinte mailtjes begint hij dan te tekenen. Zonder erbij na te denken, al luisterend, ontstaan er kleurrijke vormen.
Edi Rama (60) was een kunstenaar voordat hij de politiek in ging – en ook daarna nog. Toen hij burgemeester werd van Tirana, liet hij de grauwe communistische gebouwen overschilderen in vrolijke kleuren, als aankondiging van een nieuw tijdperk. Misschien was dat al het begin van een levenslange poging om het imago van Albanië in het buitenland te verbeteren.
De 60-jarige Albanese premier ziet graag dat de wereld over hem spreekt. Soms helpt hij de internationale media daarbij een handje. Hij kondigde bijvoorbeeld een TikTok-verbod van minstens een jaar af in zijn land, en was daarmee de eerste ter wereld. De aanleiding was een tiener die in Tirana een schoolgenoot doodstak, nadat ze ruzie hadden gekregen op de sociale media. Op TikTok verschenen video’s van gebruikers die de moord toejuichten.
Ook geruchtmakend was het ministaatje dat Rama soefi-moslims onlangs beloofde in de Albanese hoofdstad. Het doel was om een tolerante versie van de islam aan te moedigen.
Zo kleurt Rama iedere dag het beeld van zijn land een beetje bij. Italië deed hij een plezier met de opvang van Afrikaanse en Aziatische migranten. ‘Een belangrijk initiatief en een voorbeeld van out-of-the-box-denken’, prees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen de Italiaans-Albanese samenwerking.
Maar terwijl Rama er zo in slaagt om het buitenland voor zich te winnen, is er ook een andere kant. Een kant die Rama liever niet laat zien – en waar politieke tegenstanders bij de verkiezingen van zondag juist de aandacht op proberen te vestigen. Zij beschuldigen Rama ervan dat hij de drugsmaffia het land heeft laten overnemen. Kijk alleen maar naar de wolkenkrabbers in Tirana, zeggen zij: grotendeels betaald uit drugsgeld.
Het is ook een van de verwijten van Sali Berisha, de eerste premier in democratisch Albanië en zondag Rama’s belangrijkste tegenstrever. Zelf zat de 80-jarige Berisha vorig jaar maandenlang in huisarrest in Tirana, vanwege beschuldigingen van corruptie. Als hij vanaf zijn appartement op de achtste verdieping zijn aanhangers toesprak, hoorde je hem steevast fulmineren over de ‘narco-dictatuur’ onder leiding van Rama.
De bestrijding van corruptie is een belangrijk wapenfeit van Rama. Hij creëerde in 2019 de Speciale Structuur tegen Corruptie en Georganiseerde Criminaliteit (SPAK). Door haar onverschrokken optreden geniet die nu het meeste vertrouwen van alle instituties in Albanië.
De aanklagers richtten zich op politieke rivalen van Rama, zoals Berisha. Tegelijkertijd lieten ze de entourage van Rama zelf bepaald niet buiten schot. Enkele van zijn voormalige ministers kregen al celstraffen van meerdere jaren opgelegd. Naar verluidt bestaan er in Albanië nu ‘vip-gevangenissen’, waar Rama’s partijgenoten hun dagen slijten met een eigen keuken, douche en fitnessruimte.
Arben Ahmetaj, een voormalige vicepremier en vertrouweling van Rama, ontvluchtte het land om aan vervolging te ontkomen. Hij kijkt verbitterd naar Rama’s bewind. ‘Hij gebruikt de rechtspraak tegen zijn opponenten en tegen alle anderen die zijn machtshonger in de weg zitten’, zegt Ahmetaj tegen Der Spiegel.
Ook onafhankelijke journalisten twijfelen aan Rama’s goede bedoelingen. ‘Het land wordt nog steeds aangevreten door criminelen op machtsposities, bij de politie, de gemeenten en de instituties’, aldus een verslaggever van Reporter, een informatieplek gefinancierd door de EU, in Le Monde.
Maar het lijkt erop dat de Europese Unie dit alles liever niet wil zien. Want zelfs al is Rama niet perfect, hij lonkt in elk geval niet openlijk naar Rusland, zoals premier Aleksandar Vucic in het nabijgelegen Servië. Integendeel: Rama is een groot voorstander van de toetreding van zijn land tot de EU.
Het is zelfs een van zijn belangrijkste campagnebeloften. Al over twee jaar, in 2027, hoopt de Albanese regering klaar te zijn voor het EU-lidmaatschap. In 2030 zou Albanië zich dan daadwerkelijk moeten aansluiten.
Aan goede wil ontbreekt het niet, van beide zijden. ‘Uitbreiding naar de Westelijke Balkan is een geopolitieke investering in vrede en stabiliteit’, zei António Costa, de voorzitter van de Europese Raad, vorige maand nog. Albanië geldt samen met Montenegro als een van de kansrijkste kandidaat-lidstaten. ‘We hebben een heel concreet programma, en daar willen we ons aan houden’, aldus Costa.
De Europese steun kwam Rama heel goed uit, als politicus op campagne in een land waar verreweg de meeste inwoners graag bij de EU willen. ‘Alleen met Edi’, luidt de campagneslogan. En daar denken ze in Brussel wellicht ook zo over.
Twitter bericht wordt geladen...
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant