In gesprek met katholieken in New York over de nieuwe paus, gaat het snel ook over die andere Amerikaanse wereldleider. Kan Leo XIV een tegenwicht vormen tegen Donald Trump?
is correspondent Verenigde Staten van de Volkskrant. Ze woont in New York.
Schoonmaker Mariana Ramirez (52) keek met één oog naar de tv-beelden uit het Vaticaan, terwijl ze de keuken van een klant poetste. ‘Toen ik zag wie de nieuwe paus werd, viel ik neer op de keukenvloer’, zegt de vrouw in de Saint Patrick’s Cathedral in New York, waar katholieken en toeristen donderdag binnenstromen. ‘Ik ging heel hard huilen en bidden van blijdschap.’
Ramirez, geboren in Colombia en woonachtig in het New Yorkse stadsdeel Queens, lacht als ze terugdenkt aan haar reactie op het nieuws, een paar uur eerder. Tegelijkertijd is er veel om opgewonden over te zijn, vertelt ze in de kerk waar ze drie keer per week komt, opnieuw met tranen in de ogen.
‘De nieuwe paus is Amerikaans en Spaanstalig’, zegt ze. ‘Ik denk dat hij zich als geen ander sterk kan maken voor immigranten die het zwaar hebben.’
Op donderdag werd Robert Prevost (69), als eerste Amerikaan ooit, tot de machtigste man van de katholieke kerk verkozen. Prevost, die de naam Leo XIV aanneemt, werd in 1955 geboren in Chicago, studeerde in een voorstad van Philadelphia en groeide uit tot de hoogste leider van de augustijnen.
Paus Leo XIV bracht ook een derde van zijn leven door in Peru, waar hij zich inzette voor het arme deel van de bevolking. Zijn pauselijke naam is een eerbetoon aan paus Leo XIII, die zich uitsprak tegen slavernij en een voorvechter was van sociale rechtvaardigheid.
Het nieuws dat een Amerikaan de 1,4 miljard katholieken gaat leiden, kwam in de VS binnen als een onverwachts cadeau. De meesten hadden er niet op gerekend dat de ‘Latin Yankee’ kans maakte op het pausschap. Zelfs niet die andere machtige Amerikaan.
‘Een grote eer voor ons land’, schrijft president Trump op zijn socialemediakanaal Truth Social. ‘Ik kijk ernaar uit om paus Leo XIV te ontmoeten.’
In de Saint Patrick’s Cathedral aan Fifth Avenue, waar de aartsbisschop van New York zetelt, worden selfies genomen en kaarsen aangestoken. Veel bezoekers vragen zich af of de nieuwe paus en de Amerikaanse president wel door een deur kunnen.
‘Ze zijn elkaars tegenpolen’, zegt Ramirez, die denkt dat de paus de president aardiger kan maken met zijn spiritualiteit.
‘Ik hoop dat deze Amerikaan zich op het internationale toneel niet zo slecht gedraagt als Trump’, zegt de gepensioneerde Larry Sanders (65), op citytrip vanuit de staat Texas.
‘De paus kan ons met zijn bescheidenheid weer in balans brengen’, zegt Margarita Gaitan (60), die voor een liefdadigheidsorganisatie werkt.
Amerikaanse media spitten op dit moment de archieven door om uit te zoeken waar de paus staat in relatie tot de Trump-regering. Volgens sommige media heeft Robert Prevost meegestemd tijdens een paar Republikeinse voorverkiezingen, wat suggereert dat hij Republikein is of was.
Tegelijkertijd zijn er berichten dat de paus bevriend is met de aartsbisschop van Chicago, een felle tegenstander van Donald Trump, vanwege zijn anti-immigratiepolitiek.
Politiek is onder de kerkgangers in Manhattan een groot thema. Ramirez vertelt dat ze mensen kent die niet meer naar de kerk komen uit angst voor de immigratiedienst. De regering-Trump maakte het mogelijk, door wetgeving te versoepelen, om ongedocumenteerden ook in ziekenhuizen, scholen en gebedshuizen te arresteren.
Media duikelen ook oude tweets op die aan de nieuwe paus worden toegeschreven. Als de katholieke vicepresident JD Vance het strenge immigratiebeleid van Trump met religieuze geschriften verdedigt, schrijft Prevost op X: ‘JD Vance zit fout. Jezus wil niet dat wij onze liefde voor anderen rangschikken.’
Hij deelde ook artikelen waarin staat dat immigranten lijden onder Trumps beleid en dat de dood van George Floyd een ‘wakeup-call’ moet zijn.
‘Natuurlijk is de paus het niet eens met alles wat Trump doet’, zegt Trump-stemmer Jim Melchionna (62), die met zijn zoon vanuit New Jersey naar New York reisde voor een Broadway-show. Toen ze hoorden dat er een nieuwe paus was gekozen, holden ze naar de kathedraal in Manhattan om onder geloofsgenoten te zijn.
In het midden van de kerk knielen vader en zoon neer op een bidbank. Zoon Jimmy bidt voor een betere relatie met zijn geliefde, verklapt hij, en wereldvrede.
‘Ik voel me veiliger door Trump maar ik weet ook dat hij niet altijd rechtvaardig handelt’, zegt Jim Melchionna. Hij hoopt dat iemand af en toe wat tegenwicht biedt, maar ziet het andere wereldleiders niet doen. ‘Wie weet luistert Trump wel naar de paus.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant